Revolutionary Ecology – A Working Definition. By Storm Waters

Author’s Note: The following essay was built off of two previously published pieces: an essay in “Timber Wars,” by Judi Bari, and a pamphlet by the Revolutionary Ecology Collective in BurlingtonVT, published in Fall ’96 after the Democratic National Convention in Chicago.

Revolutionary Ecology is a term a growing number of activists are using to help define and broaden our analysis, commitment, and approach in dealing with the human-caused crises besieging this planet and all of its inhabitants. This is by no means a definitive or conclusive piece concerning the position of Revolutionary Ecology. We intend for this to open up an evolving debate in the struggle to liberate all life on Earth and allow for the uninterrupted continuation of evolutionary potential. This is not intended as a formal academic treatise; it was not conjured up in a programmed university setting and written by a scholar. Instead, this comes from the field-and represents among other things a synthesis of contributions on the subject by revolutionary activists well-known and unknown. In this case, “the field” refers to the various theaters where direct action takes place, be it a corporate board office, the streets, the classroom, the workplace, the household, in cyberspace, on the air waves, or at the edge of a threatened ecosystem

So what is Revolutionary Ecology? “Ekos,” the Greek word meaning “house,” or “home” is the root of the term (it is also the root of the word “economy”). Simply defined, ecology is the interrelationship of organisms and their environment (or studies thereof) and the term “revolutionary” indicates the instigation of very significant changes. Revolutionary Ecology calls for the fundamental transformation of all human activities which threaten every species’ evolutionary potential. This belief stems from the growing consciousness regarding the interconnectedness of all life, and the realization that human beings are not separate from (or in control of) Nature. This stance is also founded in a respect for the intrinsic value of all life forms, regardless of their apparent “usefulness” to the human agenda.

Revolutionary Ecology calls for liberation: the freedom for all life forms, human and nonhuman, to realize their potential. With this in mind, Revolutionary Ecologists take an anti-authoritarian/anarchistic approach and work for an end to all forms of domination: e.g., sexism, racism, and corporate control of land for profit, to name a key few. As anarchists we seek the ultimately dismantling of human hierarchies-which are ultimately self-serving to “leaders” and disempowering to ALL others.

Central to our practice is the belief that a revolutionary movement and future society should be modeled after natural ecosystems, which operate non-hierarchically, symbiotically, and derive their strength from diversity. Revolutionary Ecology is not bandwagon leftism or some arcane academic model. Revolutionary Ecology is part of an attempt not only to define the type of change we are working for, but to move beyond theories (a polite term for “mental masturbation”) and put these principles into practice. Life itself depends upon our success as a species in this endeavor.

In writing this we are assuming that those who read this are people largely disillusioned and angry with the current condition of life on earth: global forest destruction, ozone layer depletion, global warming; militarism, consumerism, extinction of species, utter collapse of life support systems, racism; air, water and food pollution; sexism, fascism, homophobia, and nationalism; abhorrent corporate multinationalism and industrialism; war, violence, and breakdown of community. All of these are exacerbated by the latest ideology of capitalism: neo-liberalism. The neo-liberalist ideology legitimates corporate control, proposing a “free” global market whose sole motive is profit and whose primary hindrances are social desires and environmental conservation. Evident in the socio-ecological consequences of agreements like NAFTA and GATT, FTAA and WTO, “neo-liberalism” further fuels an elite to control the Earth and all of its inhabitants, leading to desperation, degradation, and suffering for all of Life everywhere.

Roots of Revolutionary Ecology

Thus far, Deep Ecology led our collective members to accept that all life has intrinsic worth (an Earth-centered perspective). Social Ecology taught us that at the root of the ecological crisis is a social crisis and that the termination of systems of greed, domination, and oppression is the first step in the creation of an ecologically-based, sustainable, and harmonious society.

Revolutionary Ecology can be viewed as a synthesis of the two which also incorporates other recognitions-like Ecofeminism, Revolutionary Unionism, Green Anarchism, and Luddism. Ecofeminism addresses the inextricable connections between the domination of women and the domination of the natural world. Revolutionary Unionism details class struggle with the analysis that all of us who work for others who profit from our labor are “wage slaves” and that the employing and working classes have nothing in common. Prior to the emergence of Revolutionary Unionism, the Luddites fought for community control of the human-scaled technology that put human needs before the accumulation of profit. Green anarchists recognize that any attempts to build sustainable, non-hierarchical communities must be based on an inherently ecocentric worldview. As Revolutionary Ecologists, we believe that technology must also be ecologically appropriate and that industrial “society” is inherently incompatible with both freedom and planetary health. We must understand that everything is interconnected. An injury to one is an injury to all. Multinational corporations that control “puppet” governments globally in conjunction with military/industrial states are largely responsible for the devastation of ecosystems, extinction of species, and the subjugation of human beings for profit. To the multinationals, we humans, all other species, and the Earth itself are viewed as resources to be devoured by a few in a hideous nightmare of profit margins. Under industrial corporate capitalism, ecocide and genocide are quite profitable for the ruling class.

Revolution or Reform?

If the major problems have been identified, how do we then begin to implement solutions? Alexis de Tocqueville wrote of the French Revolution that the old regime ended when popular forces coalesced in a “powerful movement of reform.” In today’s contexts coalescence is definitely necessary, but is reform? Does it make sense to reform decaying, anthropocentric hierarchical structures, such as a corrupted electoral process, the “market,” or any governmental bureaucracy-or should we be working for the disbanding of all structures/agencies that seek to “MANage” Life itself? It is our belief that a system so inherently flawed cannot be reformed-and that it is a blatant waste of time, energy, and resources to attempt such reform. Revolutionary Ecology is opposed to all management for power or profit. Such management leads to domination and the subsequent loss of biological and cultural diversity and freedom through the manipulation of control and power. The futility of reform and the necessity of revolution are hard for many liberals and reformists to swallow because it challenges their (comfortable and usually very privileged) worldviews.

So how can we coalesce and implement our objectives into a powerful global movement? We need to make clear the connections between all struggles for liberation. As Revolutionary Ecologists who recognize that ecosystem health is essential to human survival, we strive to: 1) learn from other (usually less privileged) sectors of humanity currently engaged in liberation struggles; and 2) explain our ecological view to others in the radical social movements while radicalizing the liberals and reformers in both the environmental and social justice movements. Symbiotically, activists from all approaches must work to understand the views we are each presenting for a holistic comprehension of how Life and Nature proceed on Earth. When we achieve understanding, the common enemy-the antithesis of Life-will be easier to disassemble because more people will be united around the greater cause, while continuing to focus on a variety of issues and levels.

The age old problem of ‘who controls the land and what it is used for’ is as relevant today as it was when the first human being decided land and its riches could be accumulated and that those human and non-human species alike who dwelled on that land could be subjugated. As we course through the 21st century, the problem has been intensified by the onslaught of multinational corporations who operate with the sanction of governments globally. Global deforestation has reached epidemic proportions-and we are now learning that forecasted global warming has actually been in progress for decades. Now, even the most remote places are becoming alarmingly accessible to multinational “development” speculators while already threatened by anthropogenic climate changes. The globalization of capital and the interweaving of financial and governmental institutions have also opened the flood gates for even greater destruction of ecosystems (ecocide) and the annihilation of traditional peoples, cultures, and values (genocide).

In the 1980s, many sectors of the radical environmental movement paid little attention to the social causes of ecological destruction. Similarly, the urban-based social justice movement has a difficult time recognizing the importance of biological issues, often dismissing as trivial all but concerns related to environmental racism. Yet in order to effectively respond to the crises we face today, we must merge these issues. The enemies of Life play upon our disagreements, isolating and factionalizing with terrifying effectiveness (and consequences) all of us in the world who work toward meaningful change.

Beginning with the very reasonable (yet no less revolutionary) concept that we must change or dispense with social practices that threaten the continuation of life on Earth, we need a theory of Revolutionary Ecology that will encompass social and biological issues, class struggle, and a recognition of the role of global corporate capitalism in the oppression of peoples and the destruction of Nature. That theory is called deep ecology, and it is the core belief of the radical environmental movement. The problem is that, in the early stages of this debate, deep ecology was falsely associated with such despicable right-wing notions as eco-fascism (a.k.a “ecological purity”), sealing the u.s. borders, applauding AIDS as a population control mechanism, and encouraging starvation in poor (primarily nonwhite) communities worldwide. This tragic misunderstanding was both perpetrated and then expanded upon by our enemies in the fascist “right,” which sent the social ecologists (and many others) justifiably scrambling to disassociate. Further, it has muddied the waters of our movement’s attempt to define itself behind a common philosophy.

Ecosystem protection is needed now more than ever due to the magnitude of the unprecedented destruction that is altering Earth and killing Life. Another equally important obligation humanity owes the Earth is eco-restoration; and eco-restoration is, as Howie Wolke so eloquently states, nothing short of RE-WILDING damaged ecosystems. For real ecosystem protection and parallel eco-restoration efforts to succeed on a long term basis, a cataclysmic change must transpire. “Band-aid” reforms intended to ensure the maintenance of biodiversity and ecological integrity provide no real long- term solutions. Deep ecology is a revolutionary worldview; these ideas as such do not constitute the Absolute Truth, nor do they represent a finished thought process. We seek to spark more debate and advance the discussion indefinitely.

Biocentrism and Ecocentrism

Deep ecology, or biocentrism, is the recognition that nature does not exist to serve humans. Rather, humans are one small (albeit no less significant) part of nature, one species among many. All species have a right to exist for their own sake, regardless of their usefulness to humans. And biodiversity is a value in itself, essential for the flourishing of both human and nonhuman life. Ecocentrism recognizes that Life and Community must be viewed from an ecosystem-based perspective-that compartmentalizing life (or “natural resources”) for anthropocentric convenience is inherently murderous to all Life, and is therefore consequently self-destructive for humanity. These principles are not just another political theory. Biocentrism is a law of nature that exists independently of whether or not humans recognize it. It doesn’t matter whether we view the world in an anthropocentric fashion: Nature still operates in a biocentric fashion-and will ultimately trump our delusions with hard-nosed reality. And the failure of modern society to acknowledge this-as we attempt to subdue all of Nature to human greed-has led us to the brink of collapse of the Earth’s life support systems. Only when human society embraces the ecocentric worldview do we have the chance to stave off the fruition of what has already become the greatest mass extinction in Earth’s history.

Biocentrism and ecocentrism are not new or modern concepts, and they certainly didn’t originate in western academia. It is ancient native wisdom, expressed eloquently in such sayings as “The Earth does not belong to us. We belong to the Earth.” But in the context of today’s industrial society, the concepts of biocentrism and ecocentrism, however primal, are profoundly revolutionary-challenging the current system to its very core.

The capitalist system is in direct conflict with the natural laws of biocentrism and ecocentrism. Capitalism, first of all, is based on the principle of private property: an elite class of humans owning the Earth for the purpose of exploiting it for personal profit. Most capitalists even believe they can “own” other humans (in one form/function or another). And though “slavery” has been superficially discredited in the mores of today’s dominant worldview, humans are still commodified in a global, industrial slave market-whether on a cash-crop plantation, an assembly-line factory, in prison, or in the sex-slave trade. The principles of biocentrism and ecocentrism discredit the concept that humans can own the Earth or any other living beings. How can corporate raider Charles Hurwitz claim to “own” the 2,000-year-old redwoods of Headwaters Forest in northern California, after signing a few papers to “trade” them for a junk bond debt? The attitude behind such actions is arrogant to the point of absurdity. Hurwitz is a mere blip in the life of these ancient trees; while he may (temporarily) have the power to destroy them, he does not have the right!

Even beyond private property, though, capitalism conflicts with biocentrism and ecocentrism around the very concept of profit. Profit consists of taking out more than you put in. This is certainly contrary to the fertility cycles of Nature, which depend upon a balance of give and take. But more importantly, where does this “profit” come from?

According to Marxist theory, profit is stolen from the workers when the capitalists pay them less than the value of that which they produce. The portion of the value of the product that the capitalist keeps, rather than pays to the workers, is called surplus value. The amount of surplus value that the capitalist can keep varies with the level of organization of the workers, and with their level of privilege within the world labor pool. But the working class can never be paid the full value of their labor under capitalism, because the capitalist class exists by extracting surplus value from the products of the workers’ labor. This analysis does not consider, however, that part of the value of a product comes not just from the labor put into it, but also from the natural resources used to manufacture the product. Surplus value (i.e., profit) is not just stolen from the workers; it is also pillaged from the Earth itself. A clearcut in a forest is the perfect example of a “piece” of the Earth from which surplus value has been extracted. If human production and consumption remained within the natural limits of the Earth’s fertility, then the supply would indeed be endless. But this cannot happen under capitalism because the capitalist class exists by extracting profit not only from the workers, but also from the Earth. Many acolytes of Marx will cite Critique of the Gotha Program to say that Marx did recognize Nature, as well as labor, as a source of value. But Marx makes the distinction between use value, which he says comes from nature and labor, and exchange value, which he says comes from labor alone. It would seem intuitively obvious to even the most casual observer that use value, provided by Nature, helps significantly to determine exchange value. Value, use value AND exchange value, comes from both labor and Nature.

Modern day corporations are the very worst manifestation of this pathology. A small business may survive on profits; its basic purpose is to provide sustenance for the owners, who are human beings with a sense of place in their communities. But a corporation has no purpose for its existence, nor any moral guide to its behavior, other than to accumulate profits. And global corporations now are beyond the control of any nation or government. In fact, the government is in the service of the corporations, its armies poised to defend their profits around the world and its secret police ready to infiltrate and disrupt any serious resistance at home.

Biocentrism and ecocentrism contradict Marxism. While Marxism represents a brilliant critique of capitalism, in practice it has not presented any solutions to the current ecological and social crises. Communism, socialism, and other “leftist” ideologies address only the redistribution of the spoils of ecological plunder more evenly among the various classes of a burgeoning human population. They do not come close to addressing the relationship of such a society to the Earth-or rather, they assume that this relationship will remain the same as it is under capitalism: that of a gluttonous consumer. To them, the purpose of the “revolution” is to find a more efficient and egalitarian way to produce and distribute consumer goods.

If it isn’t ecocentrically based, it ISN’T Revolution!

This total disregard of Nature as a life force, rather than just a source of raw materials, allowed many “Marxist” states to rush into industrialization without even the simplest, most basic environmental safeguards. This resulted in such notable disasters as the meltdown of the Chernobyl nuclear power plant, the oil spill in the Arctic Ocean, and the ongoing liquidation of the fragile forests of Siberia. It has left huge tracts of Eurasia with such a toxic legacy that vast areas are now uninhabitable. While Marx stated that the primary contradiction in industrial society is the contradiction between capital and labor-these debacles would indicate there is an equally important contradiction between industrial society and the Earth.

One of the principles of socialism is “production for use, not for profit.” Therefore, the imbalance is not as intrinsically built in under socialism as it is under capitalism. Many people envision variations of socialism that would not destroy the Earth and Life. These variations are very unlike Marx’s industrial-bureaucratic model however, and based much more closely on decentralized, loosely-organized, cooperative (as opposed to competitive), sustainable, anarcho-tribalistic approaches to community. Ecological socialism, among other things, would have to deal with the issue of centralism. The Marxist concept of a huge body politic relating to some central planning authority presupposes (1) authoritarianism of some sort; and (2) the use of mass-production technologies that are inherently destructive to the Earth and corrosive to the human spirit. Ecological socialism would mean organizing human societies in a manner that is compatible with the way that nature is organized. And the natural order of the Earth is bioregionalism, not statism.

Modern industrial society robs us of community-both with each other as well as with other species and the Earth. This creates a great longing inside us, which we are taught to fill with consumer goods and media garbage. But consumer goods, beyond those needed for basic comfort and survival, are not really what we instinctually crave. So our appetite is insatiable, and we turn to more and more efficient and dehumanizing methods of production to make more and more goods that do not satisfy us (e.g., luxury cars, cocaine, assault rifles, pornography). Yet-as activist and laborer Judi Bari stated-if workers really had control of the factories, they could begin by destroying the machinery and finding a more humane way to decide what we need and how to produce it. So to the credo “production for use, not for profit,” ecological socialism would add, “production for need, not for greed.”

Biocentrism and ecocentrism represent also a blatant contradiction of patriarchy. Patriarchy is the oldest and perhaps the deepest form of oppression on Earth. It’s so old and it’s so deep that we’re often (even in the most progressive-minded of human circles) discouraged from even naming it. The issue of patriarchy must be addressed by any serious revolutionary movement. The failure to address the patriarchy is one of the two greatest shortcomings of Marxism (the other is Marxism’s wholesale failure to address ecology).

Eco-feminism is a holistic view of the Earth that is totally consistent with the knowledge that humans are not separate from Nature. We can describe eco-feminism in two separate terms. The first is that there is a parallel between the way this society treats women and the way that it treats the Earth & Nature. And this is repeatedly displayed in expressions like “virgin forests” and “rape of the Earth”, for example. And the second is the very reason for the destruction of Nature by this society. Obviously part of the reason is capitalism. But beyond that, destruction of Nature in this society stems from the desire to suppress the feminine.

While men and women have both masculine and feminine traits, we can define “masculine traits” as conquering and dominance, and “feminine traits” as nurturing and life-giving. Under the current paradigm, the masculine traits of conquering and dominance are valued no matter who exhibits them (women or men). Conversely, the feminine traits of nurturing and life-giving are devalued and suppressed in this society, whether exhibited by men or women. The devaluing and suppression of feminine traits is a major reason for the destruction of the Earth. This relationship between the suppression of feminine values and the destruction of the Earth is actually much clearer in “third world nations” (to quote a very patriarchal term!) than it is in this society. Where colonial powers take over, when Nature is to be destroyed by imperialistic corporations coming into “third world” countries, one of the methods with which the colonial powers take over is to forcibly remove the women from their traditional roles as the keepers of the forest, farmlands, and food security. The women’s methods of interacting with each other as well as the fertility cycles of the Earth, is replaced by men, machinery, & toxics. Rather than nurturing the fertility of the Earth, they plunder the fertility of the Earth for “profit.” For this reason, many of the environmental movements in the so-called “third world” are principally women’s movements.

This phenomenon is less readily apparent in this society, but it is still here-especially when one takes the time to investigate the ecological and social dynamics in the many poor and Indigenous communities that pepper North America, as well as on undeveloped public lands adjacent to regions of human impact. Science is co-opted and corrupted to serve as the “authority” for this relentless assault on Nature for which this society is so directly responsible. Yet science is presented to us as neutral, as an objective path to knowledge, as something that’s value-free. But “science” as it is repeatedly misused by the ruling elite is not value-free; the “scientific methods” of western science are anything but “value-free”. In fact “science” was openly described by its founders as a masculine system that presupposes the separation of people from Nature and presupposes our “rightful” dominance over Nature. The initiation of the scientific method, the elevation of this as absolute truth and the only path to truth, began in 1664.

An entity called the “Royal Society,” composed of European male academicians, cultivated these theories. Their goal: “to raise a masculine philosophy, whereby the mind of men may be enabled with the knowledge of solid truths.” Read: this masculine philosophy will provide us with truth, as opposed to the more “superstitious” or “irrational” feminine perspective. How many women were burned at the stake in Europe and North America during this time as a result? And how much traditional knowledge and wisdom died with them? And remember those waves of “examinations” that have been administered to people over generations, used to justify hideously racist and sexist worldviews regarding an individual human’s intelligence, worth, and evolutionary capability? Many hundreds of thousands of European Jews were rejected by U.S. and western European immigration authorities in the 1920s and 30s because they didn’t perform well on such “aptitude” tests (thanks primarily to language and cultural barriers). So instead they were left for Hitler and Stalin to deal with…

“Sir” Francis Bacon (aptly named) said that the scientific method is a method of aggression. “The nature of things betrays itself more readily under vexation than in its natural freedom. Science is not merely a gentle guidance over nature’s course. We have the power to conquer and subdue her, to shake her to her foundations…to create a blessed race of heroes who would dominate both nature and society.” This is the “scientific method” upon which industrial capitalist interests (a.k.a the ruling classes) justify clearcuts, bovine growth hormones, toxic spills, war, & “medical research experiments” on Indigenous People, poor children, & prison inmates. So, now we see that western “society” has been justifying torture (of humans and non-humans alike) for quite some time…

Rene Descartes also named this “scientific method” that we learned in school “scientific reductionism:” in order to understand a complex problem, reduce it to its simpler form to know it, in order to “render ourselves the masters and possessors of Nature.” In short, reduce Nature to its “components” in order to “understand” (and exploit) Nature’s inner workings. The very concept of “scientific reductionism” is really the fundamental problem with science as it is (and has been) practiced, and it illustrates why “science” as it stands today is not a neutral objective path to knowledge.

The rise of this scientific method-this masculine method of knowledge, emerged during the same time period as the very violent suppression of women and their knowledge of the Earth, healing arts, pregnancy control & reproductive health, etc. that brought about the afore-mentioned witch hunts. It was a very aggressive and violent imposition of a masculine system of knowledge upon society as a whole. Bacon said to James I, “Neither ought a man to make scruple of entering and penetrating into those holes and corners when the inquisition of truth is his whole object-as your majesty has shown in your own example.” Read: nothing (or nobody) is sacred. The only way they can perpetuate the myth that the scientific method is objective is to remove it from the context of the social conditions from which it arose. It’s not objective-and it is certainly not the only method of knowledge. It is not the only path to truth and it’s not value-free. It is openly masculine and it openly presupposes the separation (segregation!) of humans from the Earth, and it incorrectly presupposes that the purpose of science is to dominate, manipulate, and exploit Nature.

Reductionist science brought upon the Earth nuclear bombs, pancreatic cancer, economic “sanctions,” Twinkies, the Exxon Valdez oil spill, genetically-modified organisms, Halliburton, global warming-& the so-called “Christian” “right.” It has not led ANYBODY to a true understanding of Nature or the Earth, because Nature’s components are not separable-they are interdependent. The Indigenous Ones have been telling us for over 500 years: “Man does not control the Web of Life-he is merely a strand in it; what he does to the Web (Earth and Life)-he does also to himself.” Science (and the scientist) must recognize this ancient but revolutionary concept, and to throw off the yoke of anthropocentric corporate capitalist control as it did that of the Roman Catholic Church during the European renaissance. And it must do so immediately, and by any means necessary, if it is to effectively serve us in defense of our lives and well-being. And scientists the world over must start by adopting the Precautionary Principle in ALL scientific research and thinking. The Precautionary Principle states that in the face of scientific uncertainty, we must take precautionary action. Shift the burden of proof on the perpetrator by asking three questions: 1) Is any potential harm preventable? 2) Do we have alternatives? 3) Do we know enough to act, and see this experiment safely through to the end? The fossil-fuel experiment currently plunging us headlong into global climate imbalance has no basis whatsoever in the Precautionary Principal.

Eco-feminism seeks a science of nature. And this science of nature is a holistic and interdependent one, where we treat the entire natural system and the way that all component forces interact. It recognizes that humans are part of Nature, and that our fates are inseparable; we must live harmoniously within the Earth’s natural fertility cycles, and we can enhance those fertility cycles by our increasingly-informed, ever-evolving interaction with natural processes. The holistic and interdependent eco-feminist view in which humans are inseparable from Nature is not any different than that of deep ecology or ecocentrism. So, to embrace biocentrism or deep ecology is to challenge this “masculine” system of knowledge that underlies the destruction of the Earth as well as the classist, fascistic justifications for the way our current “society” is structured. Any “scientist” who is not out in the field, on the ground, listening to the Land and the Wind and the Sky and the Indigenous Ones who live there (assuming any remain alive), is half-blind at best-and ultimately deceived.

Eco-feminism does not seek to dominate men as women have been dominated under patriarchy; in fact, true feminism doesn’t disempower ANYBODY! Rather, eco-feminism seeks balance; we need both the masculine and the feminine forces. Eco-feminism seeks that balance. The current society is tragically imbalanced-and we need a veritable groundswell of the feminine. We need a rise of individual women, and also a rise of feminist ideology among both women and men. Without this balance between the masculine and the feminine, we cannot make the changes necessary to return to balance with the Earth. The most successful of Indigenous societies evolved with balances of power between men and women, youth and elders, and between the various classes of warriors, shamans, etc. Revolutionary Ecology contradicts patriarchy and classism, embracing deep ecology/ecocentrism to challenge the core misconceptions of this current masculine, “rational” (read: misogynistic) system.

The systems currently enforced into place cannot be reformed. They are based on the destruction of the Earth and the exploitation of Life (including people). There is no such thing as green capitalism, and marketing quaint, over-priced “rainforest products” will not bring back the ecosystems that capitalism must destroy in order to ensure the flow of profits up the existing socio-economic pyramid. To be a serious ecologist, one must by necessity be a serious revolutionary. The Wilderness Protection Movement must be visionary in scope and not get bogged down in “band-aid” reform measures or single-issue politics. Reformist measures in the ecology movement are akin to straightening out your closet while the house burns down. One can look to worldwide conservation protection policies that have been legislatively fought for in the past to see that “band-aid” measures are ultimately fruitless. Many of these legislative policies have been eradicated by new governments which side with business interests to give them a free hand in the wanton destruction of the environment. In the u.s. for example, the “Healthy Forest Initiative” recently implemented by the Bush administration is a case in point: every National Forest can now be butchered by corporate timber interests regardless of existing laws-under the premise of eliminating burned, dead, or dying trees. As everyone with a modicum of ecological sense knows, every forest has fire and dying trees-and these play critical roles as crucial components of a healthy functioning ecosystem. Now lawmakers are rewriting ecosystem health with junk science and Orwellian newspeak concepts, putting every parcel of public land under the threat of the corporate chainsaw and bulldozer, further destroying evolutionary potential under the guise of “forest health”.

Back to the Future

The Revolutionary Ecology Movement requires a broad focus. Wilderness and Sacred Places must be preserved, and it is entirely appropriate for an ecology movement to center on protecting irreplaceable wilderness areas and endangered species-while launching into wholesale, global eco-restoration (re-wilding). But one cannot seriously address the destruction of Wilderness without addressing the social disharmony that is destroying it. The ecology movement cannot afford to separate itself from the social justice movement. The same Beast that manifests itself as resource extraction/ecological devastation in the countryside manifests itself as sexism, racism, classism, homophobia, and human exploitation in the cities, towns, and rural plantations that are rapidly blanketing the Earth. The ecology movement must recognize that it is just one front in a long, proud, history of resistance-and then work to make ecology the central theme across the spectrum of revolutionary struggles. A revolutionary ecology movement must organize among poor and working peoples all over the world. With the exception of the toxics movement and the Native Land Rights Movement, most U.S. environmentalists are white and privileged. This group is too invested in the system to pose it much of a threat. While a revolutionary ideology in the hands of privileged people can indeed bring about some disruption and change in the current system-a revolutionary ideology in the hands of working people can bring that system to a halt. For it is the working people who have their hands on the death machines, and only by stopping the machinery of destruction can we ever hope to stop this madness.

Why do we have neighborhood movements focused on the disposal of toxic wastes, for example, but we don’t have a worker’s movement to stop the production of toxics? Only when the factory workers refuse to make the poison-and only when the loggers refuse to cut the ancient trees-can we ever hope for real and lasting change. This system cannot be stopped by passive resistance alone. It is violent and ruthless beyond the capacity of any people’s (isolated) resistance movement. Massive non-cooperation represents a start-to be followed by mass direct action, destruction of the mechanizations in place to enforce the current insanity, experimentation with and implementation of sustainable alternatives, and gargantuan efforts across the globe toward both preservation and restoration of both ecological and (Earth-based) cultural paradigms.

Repression is the prevention of natural expression, activity or development, through force or manipulation. Repression can also be defined as the simple exclusion of desires from consciousness. Today’s ruling elite repress populations, and particularly potential acts of resistance, by means of police, military, and covert agencies readily at their disposal. The elite are few and the repressed are many, so the threat of resistance and rebellion to this system and its controllers is great.  In the “united states,” repression to counter the threat of direct action and other forms of resistance is most evident in the control of information and media. Media, from school textbooks, to newspapers, advertising and especially television, is perhaps the most effective tool the corporations possess for “dumbing down” the populace (a very deliberate strategy: so why is the Superbowl headline news every year for a week or more?). People think they are getting news when in fact they are getting secret (toxic) sauce smudged onto their McTerrorist bull-patties.

Something radically new beckons. To have healthy ecosystems, a healthy society is necessary-and vice versa. That is why we are calling for a revolutionary ecological approach. The future of Life on Earth depends upon it. Building a broader-based movement hence becomes even more crucial; there must be more of us working together to counter disinformation and promote real education, regaining a sense of community and direct democratic procedure while striving to protect, recover, and restore as much of Wild Nature and wild culture as is absolutely possible. In North America (and elsewhere) we have the opportunity to learn from the Traditional Wisdom cultivated over thousands of years of evolution by Indigenous Peoples. If the Earth loses its remaining Indigenous cultures, languages, and sacred-sites, then all of humanity-indeed, Life itself-loses. Forever. We will have no future. Those who have been sucked into believing that “modern technology” is the solution can move forward by looking back to an Earth-based wisdom that anthropocentric cultures have never offered (or even tried to understand). There is no sustainable development under capitalism; this is an oxymoron as deadly as it is ludicrous. One effective way to stop the enemy is through direct action applied to all the points of assumption, extraction, production, distribution, consumption, oppression, and exploitation. By any means necessary…

Finally, a critically-pertinent motive for writing this introduction to Revolutionary Ecology is to call into question any and all forms of environmental or social elitism, and to humble us even further into a keen awareness of who we are, who we could be, and what we face in our fight to realize our visions for freedom. If this seems too serious, it is only because the question it raises for everyone on this Earth is life or death. In the time it took you to read this essay, how many hectares of forest have been eradicated? How many species have gone extinct? How many children died as a result of starvation, disease, and war? How many women were raped? How many racist police beatings and executions occurred?

Albert Einstein explained to us that insanity is doing the same thing over and over and expecting a different result. Dr. Martin Luther King, Jr. elucidated the fact that we can live together as family or die together as fools. And most recently, the late, great Roberta Blackgoat, Dine’ matriarch and activist, said it most plainly: “They are taking away my life, my culture, my homeland…All I have left are my dreams and my footprints to show you that I was here. This they cannot take away from me-and I will fight forever.”

We have a choice…and the provision to choose. But we have very little time…

Storm Waters is an atmospheric scientist, revolutionary ecologist, grassroots activist, and radikal media producer who roams the Earth continually refining the meaning of the term Lowbagger. He is often observed shooting off his white male mouth in realms where the Wilderness interfaces the ghetto — pissing off allies and enemies alike.

February 26, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, ekolojist akımlar, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

Stop Consuming! Boycott Everything! Renewable Energy: Alternative Consumption and the consumption of alternatives

Here’s a question for all those genetic engineers out there: What do you get if you cross new-age greenie hippies with corporate greed?… 
Biodiesel of course! 
Apparently loads of plants produce oils that the lazy have discovered can be used to save them having to walk or cycle anywhere. Renewable energy is the term used to describe energy sources that haven’t been conclusively shown not to be renewable.

Dr. T. N. B. Kaimal of IICT, Hyderabad, has said that many plants will provide oil, listing a variety of plants that produce it. As many 25 families of plants have been catalogued for their oil richness. As Dr. Kaimal says with respect to castor seed oil: “if 100 million hectares is brought under cultivation we can get castor seeds of 150 million tonnes out of which we can get 50 million tonnes of oil”.

A hundred million hectares is a very large size. Indeed, it is four times the size of the entire United Kingdom. Thus in order to get 50 million tonnes of fuel oil we need to plant the whole of the UK, France, Belgium, Holland and Luxembourg, with no room for anything else! If it was possible to get two crops per year out of this, we would have 100 million tonnes of oil per year. This would provide one third of the USA’s annual imports, ignoring the amount they consume of their own production. This kind of calculation really brings home the scale of our profligate use of earth’s energy.

This level of production, inadequate though it is, would neccessitate a monoculture with an incredibly high input of bioicides and fertilisers. All in all not very green. The proponents of this `solution’ fall into two groups: desperate business leaders and stupid professional environmentalists. It seems very few people are willing to actually change their lazy habits in order to allow life to continue. If you suggest that a small amount of self-discipline is an essential part of any viable solution, you will come up against the full indignant wrath of the human rights lobby.

According to Stanford University’s Paul Ehrlich, humankind has co-opted for its use about 40 per cent of the net primary productivity on the planet — that is, of the energy fixed by photosynthesis each year. The earth is straining to it’s photosynthetic limits just to provide the rich “First World” with all the wasteful packaged crap that the food adulteration industry has foisted upon us, and now the ravaged fields must provide fuel for a billion lazy entities who will do anything rather than use their own energy to get around. (That’s five billion if we are aiming for social justice, but it seems the new age will be just as bad as the old on that score.)

This is by no means a new phenomenon; the idle races have been insinuating themselves into the human genome since before history began. This is just the latest advancement in the process that probably started with the enslavment of the dog and the horse. Paul Shepherd described this latter unfortunate soul as “that domestic animal which, more than any other symbolised and energised the worldwide pastoral débacle of the skinning of the earth… No wonder the horse is the end-of-the-world mount of Vishnu and Christ. As famine, death and pestilence, it was the apocalyptic beast who carried Middle East sky-worship and the sword to thousands of hapless tribal peoples and farmers from India to Mexico.” [1]

Along with hydro-electricty, wind power and tidal energy, plant fuels are the latest attempt by technocracy to stay in business. On the bright side, this does at least show that the corporations are slowly becoming aware that even they will have big problems very soon. All these so-called `solutions’ overlook the fact that energy sources are not the problem. The people who live in the third world — and that is most people — do not have anything like the amount of energy consumption that we do. Their low life expectancy and ill health is due to the fact that all the good land is taken up by western corporations to overfeed us, not because of a lack of televisions or electric toothbrushes. These people are living proof that the power consumption of the rich world is totally unnecessary. All these `renewable’ energy sources are not solutions at all, they are irrelevant to the problem.

The major problem that this planet has today is the incredible capacity a minority of humans has to consume ever increasing quantities of everything. This is the problem, yet it is never addressed; never even recognised. Instead the problem is seen as one of continuing to consume as much as possible; of finding alternative things to consume when the current consumables run out. The green gurus keep parroting out the same old crap about treading lightly on the earth, and their followers keep lapping it all up, sending in their subscriptions, buying the videos, going to the meetings, writing their letters, recycling their ideologies and reciting their platitudes — anything rather than face up to the fact that the party is over and hard times are on the way.

We are running out of slaves. There is a world shortage of slave material and the rich idle West is too deeply habituated to the `good’ life to see that it is time to face up to that reality. Never mind all the other species, we don’t even provide the whole human population with this level of consumption, most of the rest of humanity are slaves of the west too! The clever slave driver will not drive the slaves too hard; they are no use to him dead. We have not even been clever. Now we are scraping the bottom of the barrel. We have used up most of the earth’s available stored energy, and are laying into the latest deliveries. The soon-to-come shift into large scale plundering of this energy will further accellerate the already alarming rate of devastation. That these `solutions’ are being touted as `green’ is the ultimate example of Orwellian doublespeak. These people claim to be looking towards a new future — as indeed they are, with the same rapacious eye that the first colonialists viewed the `new’ world of 500 years ago.

So what is the solution then? All we need to do is to look at the problem: Consumption. It is very, very simple. We must reduce consumption. Now. Not in 2002 when the UN sets some kind of target. Not next year when the government raises some kind of tax a bit. What kind of lifeforms are we who need some kind of financial incentive to save ourselves from oblivion? Are we really so powerless that we can’t stop buying things until the government tells us we have to? Is it really the government’s fault that millions of supposedly free-thinking individuals go shopping in vast depersonalised hypermarkets miles from their homes on new bypasses built specially for that purpose? (an average of 75% of traffic on UK bypasses is local.)

I hear people whinge about how they just don’t have the time, or the local shops are too expensive… or some other feeble excuse. The worst excuse, and the most difficult one to overcome is the one about freedom of choice: “but people have the right to choose…” they whine, “you can’t tell people what to do.” Well, leaving aside their total blindness to the existence of all other life forms, what about the people in other parts of the world, who, to provide land for food to fill these supermarkets and tins to put it in, are forcibly removed from their homes to live in filthy shanty towns watching their children starve or go into prostitution? What about all the families devastated by war fought on their land over resources they will never see or even benefit from; wars to ensure the free flow of oil so that these pathetic mollycoddled perversions of humanity can excersize their `right’ to shop where they choose? Do these people really give a shit about anybody’s rights other than their own?

They claim not to know about all this, they say that they don’t boycott (old example this, sorry!) South African goods because (wait for it, mindless zombie statement no.1) “You can’t boycott everything, can you?”

So they don’t boycott anything!


Blank smile, blank eyes, blank brain.

And then there are those who do their bit… “I do my bit for the environment.” they say. God, yes, perhaps I should do my bit for my dog, I won’t kick him on Thursday afternoons! They are just a load of pathetic sheep (sheep have been bred to be pathetic over thousands of years… just like a lot of humans) who can’t even be bothered to take responsibility for their own actions. If I buy a tin of food, who is responsible for the open cast mine where the tin was extracted from? Who is responsible for the pesticides used in producing the contents, or the transport infrastructre involved in getting it through the convoluted route from field to me? The government? Bill Gates?

Of course not. I must stop buying these things. I can’t extricate myself from the sick parasitic system overnight — the grip is too tight, real alternatives either don’t exist or are on the way out and very fragile. So this must be my priority. I may seek out those places, co-ops, small grocers etc and support them, find other people and work with them in the hope that we will enhance each other’s efforts. The alternatives may be difficult to get but this is of no relevance, if an alternative exists it is the thing to do, regardless of inconvenience. If no alternative exists this is usually a non-essential item.

(It is said that the main reason that community supported agriculture has not taken off is because the corporations are opposed to it. Could it perhaps be because the vast majority of the population are too apathetic to get up and find out about these things?)

I must stop working for the system, regardless of the personal hardship this may seem to entail. This is a personal thing. There is no set course, we must all find our own and help each other. No leader will be needed, we must take back our self-respect and stop relying on cult figures and green gurus, who are obviously not up to the task. We don’t need any experts to tell us what to do, we pretend that we need them because we don’t really want to do it. 
Stop consuming.

It seems bad, but if we do it, maybe we will start living again.


[1]^ Shepherd, Paul; “A Post-Historic Primitivism” from the collection “The Wilderness Condition” ed. Max Oelschlaeger. Island Press, 1992

February 25, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, tuketim karsitligi | Leave a comment

Solun Antroposentrik Türcü Söylemleri ve Rantçı Yaklaşımları Üzerine: HES Mücadelesi Doğa Koruma Mücadelesidir

HES Mücadelesi Doğa Koruma Mücadelesidir…

Merhaba dostlar ve yoldaşlar, 

Son birkaç aydır HES karşıtı mücadelelerin içine düştüğü durumu endişe ile takip etmekteyiz.Özellikle yıllardır eleştirmiş olduğumuz çevre STK’larının durumu, bu mücadele içerisindeki iki yüzlü tutumlarıyla daha da net ortaya çıkmıştır. Ancak HES karşıtı mücadele içerisindeki STK’lar dışında kalan grupların da geldiği nokta; bizim artık konuya müdahil olmamızı gerektirmiştir.

Daha önce yerelden gelen güçleri ile mücadele grupları kuran bu sivil oluşumlar, son dönemde ne yazık ki sol propagandanın güdümüne girmeye başlamıştır. Bizler yıllardır doğa savunma mücadelesi konusunda bu tehlikeye dikkat çekmeye çalışmış ve elimizden geldiğince buna karşı söylem ve eylem geliştirmiştik. Ancak foncu-küçük burjuva çevre STK’larına karşı alternatif olarak kurulan platformların da hantal bir solcu yapılanma haline geldiği; sol söylemlerin, dolayısıyla da türcülüğün ayyuka çıktığı yerler olmaya başladığı birçoğumuzun dikkatini çekmektedir. Ayrıca bu paltformlara destek veren meslek odalarının da birçok ulusal ve uluslararası kapitalist şirketten fon aldığını da buradan belirtmemiz gerekmektedir.Özellikle mimar ve mühendis odalarının aldıkları fonlarla binalarını yeniledikleri, bu fonları veren şirketlerin birçoğunun inşaat firması olduğu, bu firmalardan bazılarının HES inşaatlarıyla doğrudan veya dolaylı olarak ilişki içerisinde bulunduğu da göz önünde bulunan bir gerçektir.

Bizim için mücadeleyi solcunun-sağcının yapması asla sorun teşkil etmemektedir. Ancak mücadelenin doğa koruma mücadelesi değil de insanın mücadelesi şeklinde lanse edilmesine karşı bizim de susmamız mümkün değildir. HES’ler ve diğer santraller uygarlığın ve tüketim toplumunun gerekliliğinden dolayı yapılmaktadır.Yapılan her santral çevresindeki yaban hayatı alanlarını katlettiği gibi, hizmet verdiği fabrikalar ve üretim araçları ile doğanın yok edilmesine ayrıca ortam hazırlamaktadır.Alternatif ve yenilenebilir enerji kaynaklarının bile kirli olduğunun ayyuka çıktığı bir dönemde, mücadelenin insan temelli bir mücadele olduğunu savunmak abesle iştigalden öteye gitmemektedir.Sorunun temel kaynağı insanın ta kendisidir, bu santraller insanların kullanımı için yapılmakta, hizmet verdiği fabrikalar insanların ruhsal ve maddi açlıklarını doyurmak amacıyla üretim yapmaktadırlar.Ancak tüketime mahkum olmuş, doğayla uyumlu yaşamdan tamamen kopmuş şehirli bireylerin bunu anlamasının zor olduğunu da çok iyi biliyoruz.

Ancak burada atlanan bir gerçek var ve bunun bizim açımızdan önemi büyük. Solcu grupların insan merkezli türcü söylemleri, yarın öbürgün bir sosyalist devrim olduğunda bizi nasıl bir doğal yıkımla karşı karşıya bırakacak bunu endişeyle takip ediyoruz.Bugün HES yapılacak bir köydeki 50 hanede yaşayan insanların, orada evini kaybedecek yaşam ortamından sürgün olacak onbinlerce vahşi canlıdan üstün olduğunu, mücadelenin bu insanların kültür ve yaşam mücadelesi olduğunu iddia eden zihniyet; yarın öbürgün iktidarı eline aldığında “Her şey insan için” zihniyetiyle doğayı tamamen yok edecek işler yapacaktır diye bir çekincemiz var.

Bu zihniyetin sonuçlarını son 100 yılda çok büyük acılar yaşayarak gördük.Karadeniz’de ayı popülasyonlarını onbinlerden yüzlü sayıların altına indiren de “kovanımı parçalıyor,bahçemi dağıtıyor” diyerek insan merkezli düşünen zihniyet olmuş; anadolu parsı sırf köy evlerinde duvar süsü olmak adına adını aldığı ortamda yok edilmiş; kelaynaklar tarım alanlarında çok çekirge var diyerek yapılan uçak ilaçlanmaları sonucu ölmüş kısır kalmış; leylek yuvaları göç zamanı elektrik telleri kopuyor diyerek bozulmuş ve yok edilmiş; toyların ve birçok bozkır kuşunun nesli tarımda kullanılan pestisitler yüzünden yok olmaya yüz tutmuştur. Bu bahsettiğimiz olayların hepsi de insanların daha rahat yaşaması, daha rahat tarım yapması ve daha çok para kazanması uğruna meydana gelmiştir.

Her Şey İnsan İçin söylemi, aslında tamamen liberal ve kapitalist dünya düzeninin de söylemidir.Bir fabrika sahibi de açtığı fabrikanın insan istihdamı ve insanların ihtiyaçlarına hizmet ettiğini iddia eder.Bugünkü sol söylemde de insanın tanrılaştırıldığı, herşeyin hakimi olduğu yönündeki bakış açısının da bundan hiçbir farkı olmadığını görüyoruz.En son bir partinin Fındıklı gençlik kollarının yaptığı “İnsanın Kelaynak Olası Geliyor” minvalindeki afişler, bizim bahsettiğimiz tehlikenin de ne boyutta olduğunu gözler önüne seriyor.İnsanlar yüzünden nesli tükenme tehlikesi altına girmiş bir canlıyla boy ölçüşme ve ondan üstün olduğunu iddia etmenin mantıklı bir açıklamasının olamayacağını düşünüyoruz.

Bir diğer nokta da yerel grupların şehirler içine hapis olmaya başlamaları, toprağın ve doğanın mücadelesinden iyice uzaklaşmaları da gözümüzden kaçmayan bir nokta olarak karşımıza çıkıyor.Tabi bu o grupların işleyiş şeklidir karışmak haddimize düşmez, ancak şehirden toprak kurtuluşu mücadelesinin nasıl verileceği; sadece tanıdık basın kuruluşlarında yayınlanan basın açıklamalarının ve kitlesel mitinglerin ne gibi bir faydası olacağı sorusu da kafamızı kurcalamaktadır.

Son olarak da HES karşıtı mücadelelerin bazı gruplar ve kişiler tarafından propaganda ve kendilerine adam toplama yeri olarak görülmesinden bahsetmemiz gerekmektedir. Biz  yeşil anarşistler, yeryüzü kurtuluşçuları ve hayvan kurtuluşçuları olarak kendi siyasi mücadelemiz olan konuda dahi propaganda faaliyeti ve adam devşirme gibi çabalar sarfetmezken; bazı grupların mücadeleyi propaganda alanı haline getirmesine asla izin veremeyiz.Bu mücadele doğanın kurtuluşu mücadelesidir ve yapılabilecek tek propaganda “Uzlaşmasız,istisnasız ve mazeretsiz bir biçimde doğaya yapılan saldırının durdurulması” söyleminin dışına taşmamalıdır.Hele ki bugüne kadar yaşanmış büyük doğal felaketlerinin temelinin SSCB gibi ağır sanayi hamlesi yüzünden en kirli şekilde üretim yapan bir ülke ve bunun kurucusu olan zihniyet olduğunu varsayarasak, bu propagandanın inandırıcılığının olmadığını da sizler de göreceksinizdir.

Son söz olarak şunu söylemek istiyoruz. Bizler doğanın korunması için çalışan her türlü sivil ve yerel halk hareketlerine sağcı-solcu-islamcı-ülkücü demeden destek verdik ve vermeye devam edeceğiz.Bizim derdimiz doğanın savunması ve ekolojik yıkımın önlenmesidir.Ancak mücadelenin üzerinden kimsenin parsa toplamasına ve yanlış propagandalarla mücadeleyi insan merkezli noktaya getirmemesi için de elimizden geleni yapacağız. 

Vahşiye Dönüş Fanzin

February 22, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, bu topraklar, eko-savunma, ekoloji, ekolojist akımlar, ezilenler, isyan, sistem karsitligi, somuru / tahakkum, Su, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

21. Yüzyıl Devrimi / Sol Türcülüğünün Eleştirisi – Dr. Steve Best

(Tam metin)

Soruna Giriş

Özgürlük, haklar, demokrasi, şefkat etiği, barış, türler arası adalet ve ekoloji savaşında bir çok kaleyi kazanıyoruz.

Ama savaşı kaybediyoruz.

Hırs, şiddet, yağmalama, çıkar ve tahakküm savaşını. Uluslarlarası şirketlere, dünya bankalarına ABD imparatorluğuna, Batı askeri makinelerine karşı olan savaşı. Ekonomik büyümeyi, teknolojik gelişmeyi, aşırı üretimi, aşırı tüketimi ve aşırı nüfus artışını her yere yayan sistemlere karşı olan savaşı.

Son on yıllarda yaşanan yoğun sosyal ve çevresel mücadelelere rağmen, demokrası ve ekoloji mücadelesinde toprak kaybediyoruz. 

Son 20 yılda neoliberalizm ve küreselleşme, sosyal demokrasileri mahvetti, zengin ve yoksul arasındaki uçurumları genişletti, çiftçileri işsiz bıraktı, bütün dünyayı bir pazar haline getirdi. O eski tarz emperyalizm ve kaynak tüketiminin yanında artık insanlar genetik mühendislikle, biyokorsanlıkla, genlerin patentinin alınması, ve tohum kontrolüyle karşı karşıyalar. McDonaldlaştırma ve  tarım işi dünya çiftçilerini  bir yandan yutarken bir yandan da bütün çeşitliliği yok ediyor. İnsan gücü azalırken şirketlerin gücü büyümeye devam ediyor.

Ekolojik bozulma  işaretleri her yerde; azalan yağmur ormanlarından yok olmuş balıkçılığa, gözden kaybolan yabana ve yükselen deniz seviyelerine dek. Tarih boyunca toplumlar yerel çevrelerini yok ettiler; ama son 20 sene içerisinde insanlık küresel bir iklim değişikliğine sebep olunca gezegendeki ekolojiyi bozdu. Dahası, artık gezegen tarihinde yaşanan altıncı yok oluş krizinin içindeyiz, son yok oluş krizi dinozorlar çağında, 65 milyon yıl önce yaşanmıştı. Son beş tanesinden farklı olarak, bu seferki kriz insan eylemlerinden kaynaklı: dünyaya çarpan meteor biziz. Korumacı biyologlar, önümüzdeki on yıllarda dünyadaki bitki ve hayvan türlerinin üçte birinin yok olabileceğini öngörüyorlar. 2050 yılına kadar dünya nüfusu 9 milyar olacak, ve Çin’deki et tüketimi iki kat artacak; küresel et tüketimindeki artış BM’i sürdürülebilir bir geleceğe sahip olmak için tek geçerli yolun vegan beslenme tarzına doğru küresel bir kayma olduğunu söylemeye itti.

Küresel kapitalist sistem insanları, hayvanları ve doğayı yok ediyor. Sürdürülmesi imkansız son 300 yıllık endüstrileşmenin ve pazar ekonomisinin faturasını ödeme zamanı geldi. Bu sistemin insanîleştirilmesi, medenîleştirilmesi, yeşil dostu yapılması imkânsız; bu sistemin, akla gelebilecek bütün seviyelerde- politik, ekonomik, yasal, kültürel, teknolojik, ahlaki ve kavramsal boyutlarda bir devrimle aşılması gerekiyor.

Son otuz yılda çevreciliğin sosyal adalet olmadan ve sosyal adaletin de çevrecilik olmadan gerçekleştirilemeyeceğine dair artan bir farkındalık söz konusu. Bu bilgi bize ABD çevre hareketini, EarthFirst!’ün kereste işçileriyle ittifak kurmasını, Zapatistaların koalisyon oluşturmasını ve işçileri ve çevrecileri bir araya getiren 1999 Seattle Savaşı’nı hatırlatıyor.

Ama gene de bir şeyler eksik, denklem çözülmedi, strateji işe yaramıyor. Sadece bir türün çıkarları temsil ediliyor ama,  milyonlarca diğer türün çıkarları, sadece insan kullanımı için gerekli kaynaklar olarak görülenler hariç, dikkate alınmıyor bile. Ama son otuz sene içerisinde yeni bir toplumsal hareket doğdu- hayvan özgürlüğü. Hayvanları savunma hareketinin gücü ve potansiyeli henüz anlaşılmadı ama 21.yy politikasında eşit bir temsili de hakediyor. Bir çok sınırlarına rağmen kavranması ve toplumsal değişim projesine dahil  edilmesi gereken devrimci bir potansiyele sahip.

Barış, adalet, demokrasi, otonomi ve ekoloji adına mücadele eden ilerici insanların hayvan özgürlüğü hareketine duyulan ihtiyacı ve bunun geçerliliğini iki sebeple kabul etmesi gerekiyor. Birincisi, ahlâki bir açıdan hayvanların maruz bırakıldığı sömürü, acı ve gaddarlık öylesine büyük, derece ve tür olarak öylesine devasa ki merhamet, adalet, hak ve şiddete başvurmama gibi değerleri olduğunu söyleyen herkesten derin ahlâki ve politik tepkiler görmeyi hak ediyor. Her yıl insanlar 70 milyon deniz ve kara hayvanını onlardan gıda oluşturmak için katlediyor; milyonlarcası deney laboratuarlarında, kürk çiftliklerinde ve av alanlarında ve akla gelmeyen nice öldürme alanlarında öldürülüyor. İkinci olarak, stratejik anlamda hayvan özgürlüğü hareketi insan ve hayvan özgürlüğü için de temel bir öneme sahip. Bir çok açıdan insanların hayvanları tahakküm altına alması, insanın insanı da hakimiyet altına almasının temelini hazırlıyor, ayrıca küresel ekolojik krizi de tetikliyor. Hayvan özgürlüğüne dahil olmadan etikte, psikolojide, toplumda ve ekolojide devrimci değişiklikler meydana gelemez.

İnsan, hayvan ve dünya özgürlük hareketlerinin ayrılmaz bir biçimde birbiriyle bağlı olduğunu daha iyi anlıyoruz, hepsi özgür olana dek hiç biri özgür olamaz. Bu yeni bir görüş değil, aslında yitirilmiş  bir hakikat ve bir bilgelik. 2500 önce şu sözleri söylemiş olan Pisagor’u hatırlayın: “insanlar hayvanları katlettikçe birbirlerini öldürecekler. Gerçekten de cinayet ve acının tohumlarını ekenler neşe ve sevgi biçemezler.” Günümüzün acil konularından birisi de bu içgörünün manasını tamamen anlamaktır.

Sembiyotik, holistik ve birbirine  kitli ilişkilerini düşününce artık insan, hayvan ve dünya özgürlüğünden birbirinden bağımsız mücadelelermiş gibi söz etmememiz lazım; tersine topyêkun  bir özgürlükten söz etmemiz gerek. Topyêkun özgürlük derken, bütün canlıların mükemmel bir özgürlük ve mutluluk  durumuna ulaştığı türden metafizik bir ütopyadan söz etmiyorum. Tersine, holistik olarak hareketlerin birbiriyle ilişkisini, kapitalizmle diğer baskı modlarıyla ilişkisini ve  ortak zalimlere karşı sınıf, cinsiyet, ırk ve ulusal sınırların ötesinde sentetik ittifaklar kurduğumuz politik süreçlerden, demokrasiyi ekolojiye ve toplumsal adaleti hayvan haklarına bağlayacağımız teorik bir süreçten söz ediyorum.

Dünyanın “özgürlüğü”nden metaforik olarak söz ederken, bunu hayvanlar için gerçek anlamıyla kullanıyorum; çünkü onlar bütün sömürülen sınıflar ve  köle sınıfları arasında en eski, en büyük, en ihmal edilmiş ve en çok sömürülmüş grubu oluşturuyorlar. İnsanlar gibi hayvanlar da duyguları olan, bilinçli, hisseden ve düşünen canlılar olup istekleri, arzuları, çıkarları olan ve daha fazlasına sahip canlılar. Doyurulmak isteyen potansiyelleri ve becerileri, ancak doğal ortamlarında insan müdahalesi olmadan gerçekleştirilebilecek kompleks fiziksel, psikolojik ve sosyal gereksinmeleri olan canlılar. Hayvanlar insan tahakkümü ve sömürüsü sistemlerinden özgür olabilirler, olmalılar-sonuçta bunların yıkıcı sonuçları var- doğal evrimleri sonucunda dönüştükleri kompleks canlılar olarak hayatlarını yaşamak için özgür kalmaları gerekiyor.

İnsan/hayvan özgürlüğü denkleminin her iki yanında daha geniş vizyonlar ve politikalara gerek duyulduğunun altını çiziyor ve  sayıca çok az bulunan stratejik ittifaklar kurulması, yeni diyaloglar ve öğrenmeler geliştirilmesi gerektiğini söylüyorum. Bu tür bir ittifak politikası veganizm ve hayvan özgürlüğü dışlandıkça hem zayıf hem de soyut kalıyor. Bu konular artık  dogmatik , cahil ve türcü Solcular tarafından  görmezden gelinemez, marjinalize edilemez, dalga geçilemez ve sıradanlaştırılamaz. Aynı şekilde, veganlar ve hayvan hakları savunucuları tek konu odaklı ve  tecritçi bir bakış açısıyla yollarına devam edemezler, kapitalist sistemi değiştirmenin gereğini kavramak  ve elitizm, cinsiyet ayrımcılığı ve ırkçılık gibi kendi önyargılarıyla yüzleşmek zorundalar; ayrıca toplumsal adalet ve çevre hareketleriyle ittifaklar kurarak ekstrem hallerde bulunan yalıtılmışlıklarını aşmak zorundalar. Her hareketin diğer bir hareketten öğreneceği şeyler var, hiç bir hareket bir diğeri olmadan amacında ulaşamaz.

İktidara Çok Perspektifli Bir Yaklaşım

Topyekûn özgürlük politikası için iktidar ve tahakküme yönelik hem çeşitli hem de kapsayıcı bir kuram geliştirilmesi gerekiyor; çünkü farklı iktidar modlarının nasıl oluştuğu, evrim geçirdiği, birbirine karıştığı ve birbirini zorladığı anlaşılmadan ittifaklar oluşturmak kolay değil. İktidar; kompleks, biribirini kitleyen ve ayrıksı birşeydir, tek bir grubun ya da  ilgi alanının bakış açısından bakarak yeterince aydınlatılamaz.

Dünyamızdaki temel sorun sınıf  sorunu değil, çünkü sınıf, iktidarın tek tezahür biçimi değil; ayrıca  ilk biçimi ya da fontu da değil; sınıf, hiyerarşi etrafında organize olmuş daha geniş bir tahakküm sisteminin bir sebebi değil, bir semptomu. Hiyerarşi, farklılıkları üstün ve aşağı şeklinde sıralayan ve aşağı olanın üstün olanın gözünde hiç bir değeri olmadığı türden bir kafa yapısı ve bir kurumdur. Hiyerarşik tahakkümün kafa yapısı ve kurumlar ataerkillik, ırkçılık, devlet ve özel mülk gibi farklı olgulardan ortaya çıkar.

Hiyerarşinin temeli tarih öncesi dönemde saklı, doğal olarak hiyerarşinin toplumda ilk kez ne zaman nerede ve nasıl ortaya çıktığına dair farklı yorumlar ve keskin tartışmalar yapılıyor. Örneğin; Marksistlerin söylediği gibi doğanın tahakküm altına alınması insanların da hakimiyet altına alınmasına mı yol açtı, yoksa anarşist Murray Bookchin’in söylediği gibi insanların tahakküm altına alınması mı doğanın tahakküm altına alınmasına yol açtı?  Bazı kuramcılar bütün baskı modlarını tek bir olguya indirgemeye çalışıyorlar, ırk, cinsiyet veya sınıf gibi, bu tek olgunun diğerlerinin kendisinden meydana geldiği iktidar fontu olduğunu söylüyorlar.

En kötü şöhrete sahip olansa, klasik Marksistlerin bütün mücadeleleri sınıfa indirgemiş olması. Ataerkillik ve ırkçılık gibi toplumsal meseleler “soru” olarak görülüp ihtilaf yaratan konular olarak kenara konuldu, ayrıca varlıklarının tartışmalı bir hal alacağı türden bir devrim sonrası toplumu yaratana dek de ileri bir tarihe ertelendiler. Bürokrasilerin, cinsiyet ayrımcılığının ve ırkçılığın devlet sosyalizminin yaşandığı Çin ve Rusya gibi toplumlarda yeniden ortaya çıkması sonucu bu devletler tarafından bu bakış açısı reddedildi. Aynı şekilde radikal feministler ataerkilliğin tarihteki en temel hiyerarşi biçimi olduğunu söylüyorlar; ama türcülük ve insanın diğer hayvanları tahakküm altına almasının; sınıf, cinsiyet ve ırk gibi tahakküm biçimlerinin yapılanmasında hayati öneme sahip olduğuna dair elimizde güçlü kanıtlar var.

En iyi yaklaşım, çeşitli baskı modları arasında hem aynı olan ve her birisi için spesifik olanın ne olduğunu gören çok perspektifli bir optik geliştirmektir. Tarih boyunca evrim geçirmiş bir çok iktidar mekanizması ve modu bulunuyor, çoğu kez de birbirini zorluyor ve birbirini de kapsıyorlar- kapitalizm emek gücünü sömürmek ve ezilen grupları birbirinden ayırmak için ırkçılıktan ve cinsiyet ayrımcılığından besleniyor. Ancak; hiyerarşi özel mülkiyetin, ekonomik sınıfların ve devletin ortaya çıkmasından , ataerkillik de sınıf düzeni oluşmasan binlerce yıl önce  insan toplumunda oluşturulduğu için, bunlar aynı anda bağımsız iktidar sistemleridir.

İnsanlar; tarihi teolojik perspektiften, hümanist perspektiften, çevreci determinizm perspektifinden yazarken günümüze dek hayvan perspektifinden bu konuda ortaya konmuş çok az bir çaba görüyoruz. Marks bir keresinde “tarihin bilmecesi”nin, yani tahakkümün kökenlerinin teoriyle kavranıp pratikte komünizmle çözüldüğünü söylemişti; oysa aslında hiyerarşi ve tahakkümü sürdüren toplumların kökeni ve evrimi, hayvansal bakış açısı olmadan çözümlenemez; çünkü insanın diğer hayvanlara yönelik 10 bin yılı aşkın hakimiyeti insanın en önemli sorunlarını kavramak için yaşamsal bir öneme sahip; çünkü bu konuda bu sorunları çözmek için temel bir önem arzediyor.

Hayvansal Bakış Açısı Teorisi

Feminist bakış açısı teorisine göre baskı altındaki her grubun toplumun doğası ile ilgili önemli bir perspektifi ya da kavrayışı vardır. Farklı ırklardan insanlar, örneğin, sömürgeciliği ve ırkçılığın patolojisini aydınlatabilirler, öte yandan kadınlar tarih boyunca bu kadar çok farklı toplumsal iktidar moduna destek veren ataerkilliğin mantığını ortaya koyabilir.

Hayvanlar kendi acılarını insan diliyle ifade edemezler; ama ancak hayvansal bakış açısıyla- yani insanların diğer hayvanlarla nasıl bağ kurduğu ve onları nasıl sömürdüğünü analiz ederek- hiyerarşinin ortaya çıkışını ve gelişmesini kavrayabiliriz. Bu bakış açısı olmadan insanların hayvanlar, doğa ve birbiri üzerindeki tahakkümünün temel dinamiklerini; insan şiddetinin, savaşın, militarizmin ve soykırımın; devam eden hayvan kırımının; günümüzde yaşanan küresel ekolojik krizin ana sebeplerini kavrayamayız. Bu bakış açısından bakarak insanın insanı ezmesi ve insanın doğayı sömürmesinin köklerinin insanın hayvanları baskı altına almasında yer aldığını görebiliriz.

Bir çok antropolog on bin yıl önce tarım toplumunda hayvanların evcilleştirilmesine yönelik zalimliklerin aslında hiyerarşi, devletçilik ve diğer insanların sömürülmesi için gerekli kavramsal modelleri insan kültürünün ciğerine şiddet ekmeye başladığı süreç sırasında yarattığına inanıyor. Belki  de insan tarihi içerisindeki en azimli devrim avcı-toplayıcılıktan tarım toplumuna geçişte yaşanmıştır. Nomadik bir hayat tarzı yerine insanlar tek bir bölgede toplanmaya başladılar, doğanın onlara verdiği şeyler yerine hayvanları ve bitkileri beslemeye başladılar ve böylece yaban türleri evcilleştirmeye başladılar. Yaban bitki ve hayvanların evcilleştirilmesi sürecinde ve tarihlerinde ilk kez gıda fazlası üretirken, çok önemli şeyler oldu: tarım toplumları hızlı bir nüfus artışı yaşadılar, topraklarını genişlettiler, ilk toplumsal hiyerarşi biçimine dönüşen bir işbölümü ortaya koydular, kendilerini doğadan bağımsız ve diğer hayvanlara üstün olarak görmeye başladılar, fiziksel ve canlı süreçleri kendi manipülasyonları ve kontrolleri için kullanmaya başladılar.

Avlanmanın, sürü gütmenin ve hayvanları evcilleştirmenin doğrudan bir sonucu olarak insanlar tahakkümcü bir dünya görüşü geliştirdiler ve hayvanların tahakküm altına alınması diğer insanların, doğanın ve bir çok hiyerarşilerin ve  patolojilerin geliştirilmesi için yolu açmış oldu. Hayvanların kontrol altına alınması, bedenlerinin ve biyolojilerinin manipülasyonu, şiddet uygulamada görünen kronik artışlar, başka bir yaşam öznesi üzerinde uygulanan hiyerarşi, yaşayan süreçlerin zorla manipüle edilmesi, hayvanların bir meta olduğu ve sahibinin bulunduğu ile ilgili kavramların ortaya çıkışı, onların çektiği acılara karşı geliştirilen kayıtsızlık- bütün bu pratikler ve tavırlar, ve hatta daha fazlası insan  kültürünü ve bilincini belirlemeye başladı. İktidar sistemleri, sosyal olarak kabul edilebilir şiddet biçimleri, her insanın diğer bir insanla olan ilişkisini kökten değiştiren, elitlerin farklılığı bir rütbe biçimi haline getirip doğayı, hayvanları , kendi toplum üyelerini, zenginlik ve iktidarlarını genişletmek amacıyla işgal ettikleri toplumları zorla boyun eğdirdikleri hiyerarşi ilkeleri kurdular.

Hayvanların tahakküm altına alınması ve sebep olduğu detaylı, incelikle işlenmiş ve köklü türcü ideoloji, insanların diğerlerini tahakküm altına aldığı sistemlerin kurulmasını kolaylaştırdı. Hiyerarşik düşüncenin prototipini oluşturdu ve böylece bir çok taktik ve teknolojinin kontrol altına alınmasıyla onun ideolojisini sağladı. Hayvanlar  ilk meta biçimiydi, miras alınmış bir zenginlikti, ilk kapitaldi ve ilk kölelerdi.

Hayvanların evcilleştirilmesi kadınların üreme ve emek amacıyla esir haline getirilmeleri amacıyla cinsel anlamda boyun eğdirilmelerine bir model teşkil etti, ayrıca Mezopotamya şehir devletlerinin de büyükbaş hayvanları yönetme biçimleri, kendi kölelerini üremeye zorlama ve emeklerini sömürmeleri için yolu açmış oldu. Tabii doğal olarak kölelik Sümer’de ortaya çıktı, bu bölge Orta Doğu’da merkezî bir bölge olup tarımın ortaya çıktığı yerdi, ayrıca hayvanların evcilleştirilme pratiklerinin bir uzantısı olarak evrim geçirmiştir. Hayvanların sömürülmesi, siyahların insanlıktan dışlanması ve  köleleştirilmesi için bir model, bir metafor oldu, teknoloji ve pratikler sağladı. Hadım etmekten zincire vurmaya, kulak kesmekten damgalamaya, aileleri yok etmekten açık artırmada satışa dek beyazlar hayvanları uzun zamandır boyunduruk altına almış olmanın bilgisine sahiptiler ve bu bilgileri 15-19.yy arasındaki uluslararası köle ticareti sırasında özgürce kullandılar.

Jim Mason’a göre çiftçilik bir çok farklı bölgede göründü; ama Orta Doğu; Mısır, Maya, İnka, Aztek, Çin ve Hindistan’dan gelen koyun, keçi, at ve büyük baş hayvanlar gibi büyük hayvanların evcilleştirilmesine bağlı ve bu durumdan güç alarak ortaya konmuş genişlemeci ve tahakkümcü bir hayat tarzına bağlılığı sebebiyle ayrılıyordu. Sürü sistemi çiftçi kültürlerine zenginlik ve güç bağışladı, çünkü onları savaşlara ve  işgallere yönlendiriyordu, hayvancılığın genişlemeye yatkın olan gereksinimleri sebebiyle böyle oluyordu; bu kültürler dikkat çekecek şekilde kaba ve agresif kültürlerdi. Orta Doğu’nun soyundan gelenler, gezegenin en merhametsiz ve güçlü hakimleri olma geleneğini sürdürmeye devam edenler Avrupalı ve Amerikalılardı.

Hayvanları boyunduruk altına almak,  diğer insanları kontrol etmek için kullanılan teknolojileri sağlamakla kalmadı, buna  kavramsal bir çerçeve de kazandırdı. MÖ 4. Yy’da Aristo açık hiyerarşik felsefeyi formüle etti. Herşeyin bir amaç uğruna var olduğu, bunun da mükemmellik ölçeğindeki daha ulu varlıkların ihtiyaçlarını karşılamak olduğunu söyleyen teleolojik bir dünya görüşünü savundu. Bitkilerin amacı hayvanlara yem olmaktı, hayvanlar bize gıda oluyordu. İnsanların beyni en üst seviyedeydi, daha alt ya da aşağı zekaya sahip canlılar tam olarak insan değildi ya da hiç insan sayılamazdı. Böylece Aristo köleliği varlıkların doğal düzeninin bir parçası saymış oldu. Rasyonalizm felsefesi böyle doğdu; bu, insanların rasyonellik kategorisini kullanıp kendilerini hem hayvanlardan hem de diğer insanlardan radikal olarak ayrı tuttuğu düalistik bir mantıktır.

Ama bir zamanlar Batı, ataerkil – rasyonellik normlarını, insanlığın özü ve sosyal normalliğin ölçüsü kabul ediyordu, öncelikle hayvanları öteki olmanın ölçüsü olarak kullanınca, o zaman farklı, egzotik, koyu renkli insanları ve tipleri ya insan değilmiş gibi ya da alt-insan kategorisine dahil ederek görmek kolaylaştı. Böylece hayvanları insan toplumundan dışlamak için kullanılan kriterin aynısı bu sefer siyahları, kadınları, “delileri”, engellileri ve daha bir çok grubu dışlamak için kullanıldı.

İnsanın insanı tahakküm altına alması ve bunun savaş, kölelik ve sorkıyımla gerçekleştirilmesi genellikle kurbanların dil yoluyla aşağılanmasıyla başlar. Ancak insanlıktan çıkarmanın araçları ve metodları türetilmiş şeylerdir, çünkü türcülük Batı’nın diğer halklara olan gaddarlığnı cesaretlendiren, sürdüren ve meşrulaştıran kavramsal paradigmayı sağlamıştır. Tarih boyunca hayvanları kurban haline getirşimiz birbirimizi kurban haline getişirimizin modelini ve temelini oluşturmuştur. Tarih insanların hayvanları sömürüp katletmesi; ardından diğer insanlara hayvanmış gibi davranıp aynısını onlara yaptığını gösteren bir kalıbın varlığını ortaya koyuyor. Fethedenler ister Avrupalı emperyalistler, Amerikali sömürgeciler ya da Alman Naziler olsun Batılı saldırganlar kılıç oyunundan önce kelime oyunu oynadılar, kurbanlarına “fare”, “domuz,” maymun” ve “aşağılık hayvan” gibi isimlerle hitap ettiler.

Bir kez hayvan ya da alt-insan konumunda olup da beyaz Batılılardan daha alttaki bir evrimsel basamakta olduklarına ikna olunduktan sonra, baskı altına alınan insanlara uygun şekilde davranıldı; öncelikle hayvan gibi görüldükleri için hayvan gibi avlandılar. Ahlâki toplumdan dışlanan ilk sürgünler olarak hayvanlar ezilenleri çöp kutusuna atmak için uygun bir bahane oluyordu zalimler için. Sömürgecilik insanın hayvanlar alemine olan üstünlüğünün doğal bir uzantısıydı. Charles Patterson “Bir çok Avrupalı için beyaz ırk diğer aşağı ırklardan daha üstün olduğunu onları etki altına alarak göstermiş oluyordu, aynen insan ırkının bir bütün olarak onları kontrol altına alıp ezerek hayvanlara üstün olduğunu kanıtladığı gibi” diyor. Afrika, Hindistan, ve Avrupa sömürgelerindeki büyük hayvan avları Avrupa’nın toprağa, hayvanlara ve halklara hakim olduğunun bir sembolüydü ve bin yıl boyunca avcılık hem bir hakimiyet ritüeli oldu, hem de erkeğin hayvanlar ve kadınlardan üstün olduğunu ortaya koymanın bir aracı olma rolünü üstlendi.

Bütün Sol’un gözünden kaçansa, insanın hayvanları tahakküm altına almasını meşrulaştırmak için kullandıkları argümanların-yani hayvanların sözde akıl ve dile sahip olmadığı argümanının- emperyalistlerin yerli halkları katlederken ve erkekler kadınları sömürürken  kullandığı argümanla aynı olduğuydu. Tür ayrımcısı görüşe sahip hümanistler bu yüzden ironik olarak kendi hakimiyetlerini güçlendirirken bu tahakkümün kökenlerini anlamak için hayvansal bakış açısına yaklaşamıyorlar, ve böylece geçerli bir özgürlük politikasını geliştirecek bir duruma sahip olamıyorlar. Cinsiyet ayrımcılığı, ırkçılık ve engelli olmamanın üstünlüğü gibi ayrımcılıklara ek olarak tür ayrımcılığı da hem anti-semitizmde hem de Nazizmde doğrudan bulunuyor. Nazilerin Yahudileri ve entelektüel ve fiziksel anlamda “uygunsuz” buldukları diğerlerini böyle görmesi firavunların hayvanlarla aynı görülmesine dayanıyordu, ayrıca ırk ıslahı da “aşağı” hayat formları tarafından “kirletilmemiş” “saf” ve “üstün” bir ırk yaratma arzusuna dayanıyordu. Dahası,  hayvanlara yönelik gaddarlıklarını meşrulaştırmak için insanların başvurduğu “Güçlü olan haklıdır” ideolojisi de Nazi ideolojisinin merkezinde yer alıyordu. Hitler’in temel bakışı, doğanın mücadele yasasına göre işlediğiydi ve dünya görüşünü de  şöyle özetliyordu: “güce sahip olmayan hayatta olma hakkını kaybeder”. Bu bakışın kökleri insanların hayvanların hakimiyet altına almasında bulunuyor.

Son olarak,  Nazi toplama kamplarında kullanılan endüstriyel öldürme biçimlerinin ABD mezbahalarında 19. yüzyılın sonlarında kullanılan tekniklerden model alındığını söylemek  gerek. Yahudi soykırımı kurbanları hayvanların mezbahaya götürüldüğü aynı tren raylarında taşındılar, insanlar tavuk çiftliklerindeki tavuklar gibi bir araya tıkıştırıldılar, ve Auschwitz gibi öldürme alanlarının kendi mezbahaları vardı. Hayvanların topyekûn nesneleştirilmesi ve masum canların mekanize bir biçimde  öldürülmeleri insanlar için  kitlesel öldürmelere yönelik bürokratik yönetimlerin ve teknolojilerin kolayca kendilerine de  uygulanabileceği konusunda yapılmış bir uyarı anlamına gelmeliydi. Bu yüzden Theoro Adorno dokunaklı bir biçimde şu sözleri söylemişti: “Auschwitz bir insan bir mezbahaya bakıp da “ama onlar hayvan” diye düşündüğü zaman başlar.”

Sol Türcülüğünün Eleştirisi

(Marksist/sosyalist/ilerici) Sol, geleneksel olarak ekonomiyle  ilgili olmayan baskı biçimlerini anlama ve onları ele alma anlamında geride kaldı. Solun; ırkçılığı, cinsiyet ayrımcılığını, nasyonalizmi, dini, kültürü, günlük hayatı, ideoloji ve medyayı, ekolojiyi ve diğer konuları anti-kapitalist çerçevesine dahil edebilmek için on yılların geçmesi gerekti, ve bunu yapabilmek için de bir çok özgürlük hareketinin baskısını hissetmek zorunda kaldılar. Bu ekonomik indirgemeci çerçeveye ek olarak Solcuların spektrumu hiç bir eleştiri getirmeden insanmerkezci, tür ayrımcısı ve hümanist Batı kültürü ideolojilerini özümsemiştir. Alternatif, radikal ve özgürleştirici çerçevenin uzağında, Solculuk bir diğer baskı biçimi , kurumsallaşmış şiddet ve tahakküm kültürü olarak ortaya çıktı.

Bu tür miyop Solculuk sadece Karl Maks’tan kaynaklamıyor, onu sarıp sarmalayan geleneklerden de kaynaklanıyor, modern hümanizm ve Aydınlanma’dan yani. Elbette, şiddet dolu, baskı dolu, ataerkil Katolik kilisesi tarafından yönetilen bir dünyadan bilime, aydınlanmaya ve demokrasi, eşitlikçilik ve hakları temel alan modern dünyaya doğru atılan adımlar ilerici adımlardı.

Ancak aydınlanmayı daha derin yönlere doğru taşıyamayan hümanizm, insanları hayvanlardan ayrı ve üstün tutup dünyanın sadece kendi amaçları adına varolduğuna inanan ve vahşi olanı ehlileştirmeyi hedefleyen Greko-Romen ve Hristiyan insan merkezci geleneği sürdürdü. Hümanizmin büyüsüyle Batı insancılığı kendini ilahi bir konuma yükseltti ve doğayı hiç düşünmeden, ona kibirle kendisine boyun eğmeye zorlayarak imparatorluğunu genişletme projesini devam ettirdi. Hümanizm insanların doğadan ve hayvandan kopmasının altını çizdi, ortodoks Hristiyan kavramı olarak, amacımızın doğal dünyayı fethetmek ve ona hakim olmak olduğu inancını bir kere daha tasdik etti. Hümanizm insanın doğadan kopmasına dayalı katastrofik bir ilüzyona dayanan işlevsiz ve şiddet dolu bir dünya görüşüdür. Bu yanlışın hayvanlar ve  insanlar için özellikle de gelişmiş teknolojiler ve bilim artı doymak bilmez bir pazar mantığıyla hareket edildiğinde çok fazla gerçek sonuçları vardır.

Kapitalistlerden ve sanayiden hiç farklı olmayan Sol da birlik halinde büyümeyi, endüstrileşmeyi ve doğanın tahakküm altına alınmasını kutladı. Marks ve Engels ekoloji konularına biraz duyarlılık gösterdilerse de, hayvan refahçıları, vejetaryen ve anti-dirikesimcileri hayırseverler, alkol karşıtları ve naif reformistlerle aynı küçük burjuva kategorisinde değerlendiriyorlardı. İkisinin de bu hareketlerin doğru bilimi, şefkat etiğini, ahlâki ilerlemeyi ve sağlığı savunmadaki öneminden haberleri yoktu.  Darwin’in doğal seçilim teorisini benimserken onun yaşamın devamlılığı ve hayvanların zekâsına gösterdiği önemi görmezden gelerek hayvanları basit içgüdüleri tarafından yönetilen organizmalar şeklinde görülen Kartezyen modelleri tercih etmişlerdi.

Anarşistler  hiyerarşiyi sistemlerin sayıca  çok oluşunu analiz etme  konusunda başarılılar, Markistleri merkezî  sistemleri ve elit organizasyonlarında toplumsal iktidar dinamiklerini yeniden üretmeleri konusunda eleştirirken de oldukça iyiler. Ama söz konusu hayvanlar olunca, anarşistler Sol’dan daha iyi olmadı, hâlâ değil. Murray Bookchin radikal politikayla ekolojiyi harmanlamak için insan merkezci ideolojileri eleştirdi; ama hayvanları vahşi canavarlara indirgeyen aynı tür ayrımcısı  görüşü de sürdürdü. Bir çok türdeki akıl, dil, kültür ve teknolojinin varlığını belgeleyen bilimsel çalışmaları bir kenara bırakarak Bookchin hayvanların akıl ve dilden yoksun  aptal yaratıklar olduğu biçimindeki Kartezyen-Marksist görüşü kullanır. Hayvanlar bu sebeple “ birinci doğa”ya aittir, insan kültürünün dünyası olan yaratıcı “ikinci dünya”ya ait değildir. Bookchin demokrasiyi ekolojiye bağlarken bir öncülük görevini yerine getiriyordu; ama günümüzdeki küresel krizin en önemli sebeplerinden birini, tarım ticaretini görmezden geliyordu.

Bu yüzden Bookchin’in ekolojik kriz kategorisi oldukça ince ve boştur. Eğer hayvanları şu andaki kapitalist toplumların ölçeğinde sömürüyorsa hiç bir toplum ekolojik sürdürülebilirlik düzeyini başaramaz. Fabrika çiftçiliği, su kirliliği, yağmur ormanlarının yok olması, çölleşme, ve küresel ısınma gibi büyük sorunların birincil nedeni. Dahası, ekinlerin, toprağın ve suyun son derece yetersiz kullanması anlamına da geliyor. Küresel et kültürü dünya halkları arasında eşitsizliği ve yoksulluğu da  çoğaltıyor, büyük baş hayvan baronları ve tarım ticareti köylüleri ve çiftçileri topraklarından ve toplumlarından koparıyor, yoksul Güney uluslarının kaynakları zengin Kuzey uluslarına akıyor. Her türden solcu,  fabrika çiftliklerinin, kürk çiftliklerinin ve dirikesimcilerinin  en korkunç şiddet biçimlerini onaylayan ve köleliğin kötülüğünü idrak etmeden sözde insancıl bir şekilde kölelere nekazetle davranmayı öneren aynı refahçı görüşleri  önermeyi sürdürüyorlar.

Çoğu çevrecide görüldüğü gibi, Sol balıkçılıkla ilgileniyor, balıklarla değil; ormanlarla ilgileniyor ormanda yaşayan canlılarla değil; insan kullanımı için “kaynak”larla  ilgileniyor, yoksa hayvanların içsel değerleri olduğu ile değil. Solun çevresel ilgileri doğal dünyaya duyulan bir hürmet duygusundan kaynaklanmıyor, daha çok İnsan varoluşu için sürdürülebilir bir çevrenin önemini anlamış görünen “aydınlanmış bir insan merkezcilik”ten (net bir oksimoron) kaynaklanıyor. Her ne kadar vaatleri varsa da, insanın doğaya yabancılaşması ve doğaya yönelik kibir duygusuna yönelik eleştiriler, toplumun ekolojiyle “yeniden uyumlu hale getirilmesi”ni önerirken (Bookchin) içindeki milyonlarca duygu sahibi türü gözönüne almadan sadece fiziksel çevreye odaklanan bir “yeni etik” kavramının tür ayrımcısı, miyop ve yetersiz olduğunun altını bir kez daha çiziyor.

Hümanizmin sınırları, şovenizmi ve  ikiyüzlülüğü şiddet ve baskının insan kurbanlarının dile getirdiği şikayetlerde görülebilir, bu insanlar kendilerine “hayvan gibi” davranıldığını söylerken sanki sömürü ve işkencenin diğer hayvan türlerine uygulandığı sürece kabul edilebilir bir durum olduğunu da ortaya koyuyorlar. Hümanizmin sorunu –istediği kadar evrensel, geniş ve “ilerici” olursa olsun- bağnazlığın onu özgürleşme projesi olarak yetersiz bir hale sokması, başka araçlar kullanarak bir hiyerarşi ve tahakküm biçimi haline gelmesi. Anarşistlerin Marksist işçilerin devletini yeni bir isim altında devam eden aynı politik tahakküm olarak görmesi gibi, hayvan özgürlükçüleri de her türden insancılığı-ister liberal, Marksist ya da anarşist olsun- bir diğer kötülük dolu tahakküm ve  kontrol sistemi olarak görüyorlar.

Sol türcülüğünün görünümü “ilerici” dergi, gazete ve online sitelerde hayvan sömürüsü konusunun gündeme getirilmemesinde de kendini belli ediyor. 1990’ların başlarında ABD’deki solcu dergi The Nation, bir fabrika çiftliğinde çalışan işçilerin çalışma koşullarını eleştiren bir yazı yazmış ama kafeslerde sıkış tıkış yaşayan tavukların gaddarca sömürülmesi ile ilgili tek kelime etmemişti. Oysa Gale Eisnitz’in kitabı Slaughterhouse hem insanların hem de hayvanların sömürülmesini belgelerken öldürme alanlarında işçilerin hayvanları maruz bıraktığı şiddetin işçilerin ruhsal durumunu nasıl etkilediğini ve bu psikolojik etkinin kendini ev içi şiddete dek taşıdığını da gösteriyor.

Ünlü anarşist yazar Michael Albert’ın 2006 yılında br hayvan hakları dergisine söylediği şu sözleri düşünelim: “ben dünyayı daha iyi bir yer yapmak amacıyla var olan toplumsal hareketlerden söz ederken hayvan hakları aklıma gelmiyor. Gerçekten hayvan haklarını mesela kadın hakları, latin hareketleri vb gibi görmüyorum…hayvan hakları ve onu takip eden eylemlerin geniş ölçekli bir şekilde tartışılması gerekiyor… ama mesela bu durum bana Irak’taki savaşı önlemek ya ada haftada 30 saat çalışma hakkını kazanmak kadar acil görünmüyor.

Görece konforlu hayatlar yaşayan insanların çalışma saatlerinin azaltılmasını esir edilip işkence gören ve her yıl en korkunç şekillerde öldürülen milyarlarca hayvanın ızdırabının önüne koymayı anlamak zor. Sol’un çoğunda olduğu gibi Albert milyonlarca canlının acısına karşı şok edici bir duyarsızlık gösterirken insanları, hayvanları ve çevreyi hasta eden en ciddi problemler arasındaki derin bağları kavrama konusunda holistlik bir vizyon da geliştiremiyor.

1960’lardaki şiddet, ırkçılık, savaş ve toplumsal kargaşa arasında Martin Luther King, Jr. geleceğe dair bir “dünya evi” hayal ediyordu. Bu kozmopolit ütopyada dünyanın her yanından insanlar barış ve uyum içerisinde yaşayacak, din ruhsal gereksinimlerini dindirirken kapitalizm de materyal ihtiyaçlarını karşılayacaktı. Ama bu ütopya; şiddeti, savaşı, yokluğu, yokoluşu ve ekokıyımı besleyen bu ekonomik sistem içerisinde mümkün olabilse bile, insanlar hayvanlarla ilişkisini radikal olarak değiştirene kadar King’in dünyası gene lanet olası bir mezbahadan, zincirin en üstündeki avcılar ve gene onlar için işletilen bir toplama kampından, bir yok etme kampından başka bir şey değil. King’in insan türü için hayal ettiği “rüya” her yıl gıda, giysi, “bilim” ve diğer sömürme sebepleri uğruna katledilen milyarlarca hayvan için “bir kâbus” sonuçta.

İnsancı ve şiddet içermeyen bir  ütopya, toplum diğer hayvanları eşitliğe dahil etmedikçe ve onlara  doğru adil ve eşit bir davranış geliştirmedikçe gene şiddet dolu bir karşı ütopya ve bir ikiyüzlülük olarak kalacak. İnsancı demokrasi türcü bir ikiyüzlülüktür. İnsancılık büyük bir kabileciliktir.

Bu yüzden, hayvansal bakış açısına göre, Solculuk özgürleştirici bir felsefe veya devrimci bir politika değildir; hayvanlara yönelik bir Nazizm veya Stalinizm’dir, tarih boyunca bir çok varyasyon ve permütasyon aracılığıyla kendini yeniden üreten hakim bir kültüre egemen olmuş en eski ve gerici bir düşünme biçiminin parçasıdır.

Ya Topyekûn Özgürlükten Söz et ya da Hiç Konuşma

İnsan ve hayvan özgürlük hareketlerini birbirinden ayıramayız, biri özgür olana dek diğeri de özgür olamaz. İnsanlar barışçıl, insancıl ve sürdürülebilir toplumları hayvanları sömürdüğü (ve böylece çevreye derin bir biçimde hasar vererek) sürece geliştiremeyecek, bu yüzden hayvanlar toplumlarda derin psikolojik ve kurumsal değişimler yaşanmadan özgürleşemezler.

Bu gezegen üzerindeki bütün türlerin kaderleri inceden inceye birbirie bağlı olduğu için hayvanların sömürülmesi insan dünyasında psikolojik, sosyal ve ekolojik anlamda büyük bir iz bırakıyor. İnsanlar hayvanları yok ettiğinde, kendi yaşamları için gereken yaşam alanlarını ve ekosistemleri yok ediyorlar. Milyarlarca çiftlik hayvanını öldürdüklerinde yağmur ormanlarını yağmalıyor, meraları çöle çeviriyor, küresel ısınmayı çoğaltıyor, toksik artıkları çevreye döküyorlar.  Küresel ölçekte bir fabrika çiftçiliği inşa ettikleri zaman çok büyük oranlarda toprak, ürün, su, enerjiyi saçıp savuruyorlar ve dünya açlığı sorunu da daha kötü bir hale getiriyorlar. İnsanlar duyguları olan diğer canlılara şiddet uyguladığı zaman birbirlerine de şiddet uyguluyorlar, bu da hayvanları istismar ederek büyüyen seri katiller ve kadınları, çocukları ve hayvanları döven erkekler tarafından defalarca doğruluğu kanıtlanmış bir durum. Hayvanları kendi tüketimleri için bir kaynak olarak araçlaştırdıklarında kendi kişisel büyüme ve şefkat kapasitelerini de bodur bırakmış oluyorlar. Dirikesimciler bir sene içerisinde yüzmilyonlarca hayvanı işkence edip öldürürken devlet onaylı ilaçlarıyla binlerce insanı yaralayıp öldürmüş oluyorlar, ayrıca  tıbbi ilerlemeleri antika ama çıkar sağlayan araştırma paradigmalarıyla tıkamış oluyorlar. Buradaki bağlantılar daha da fazla, hayvanların evcilleştirilmesi ve ataerkillik, devlet iktidarı, kölelik, hiyerarşi ve her çeşit tahakküm  biçimi arasındaki kavramsal ve teknolojik ilişkiler bunu ortaya koyuyor.

İnsan ve hayvanların ezilmesi arasındaki ilişkiyi anlamak, hayvanları savunan  her insanı azarlamak için kullanılan şu itirazın önünü tıkıyor: “peki ya insanların çektiği acı?”. Bu soru hayvanlara yardım etmenin insanın kuyusunu kazdığı gibi bir durumu varsayıyor, ayrıca Martin Luther King’in (o dar tür ayrımcısı bakışıyla) “karşılıklı bir ilişkinin süsü” diye nitelediği şeyi kavrama konusunda başarısız oluyor . Bunu idrak etseler de etmeseler de veganizmi ve hayvan haklarını savunan eylemciler kendiliğinden insan dünyasındaki bir çok kompleks soruna engaje oluyorlar.

İnsan, hayvan ve çevre sömürüsü birbiriyle sıkı sıkıya bağlantılı, birisine son vermeden diğer sömürü biçimini bitirmek mümkün değil. Meselâ; insan nüfusu oranlarının insanların daha eğitimli ve kadınların daha fazla hak sahibi olduğu yerlerde düşmesi dikkate değer. Ayrıca insanların çaresiz bir yoksulluk yaşamadığı yerlerde ağaçları kesmek ya da hayvanları avlamak için ekonomik bir ihtiyaç olmuyor. Eğer Afrika’da hayvan avcılığı yapmak yoksul köylülerin hayatta kalmak için tek şansıysa  yoksulluğun kök sebeplerine işaret ederek insanları öldürmeye iten ekonomik gerekçeleri elimine etmeye ihtiyacımız var demektir.

Hayvan özgürlüğü için etkili bir mücadele, o halde; yoksulluk, sınıf, politik çürüme ve nihayetinde uluslararası şirketler ve küreselleşme tarafından yaratılan eşitsizlikler gibi konuları ele almayı gerektiriyor. İnsanlar yıkıma yol açan politikaları onları üreten ve yeniden üreten küresel iktidar ilişkileri ve ekonomik, politik ve yasal kurumları değiştirmeden değiştiremezler. Hayvan sömürüsünü bütün dünyayı ve onun bütün yaşam formlarını meta haline getirip nesneleştiren,  biçim değiştirten ve tüketen kapitalizmi ortadan kaldırmadan yok edemeyiz. Değişim için isyan eden sayıca az vegan ve hayvan özgürlükçüsünü düşününce bu insanların tek ümidinin devrimci toplumsal ve çevre hareketleriyle köprüler kurmak olduğunu anlıyoruz.

Hayvanları kurtarmak için geçerli bütün yaklaşımlar, kararların iktidar sahibi çürümüş bir kaç kişi tarafından değil de demokratik karar verme haklarını kullanan topluluklar tarafından verildiği daha büyük bir demokrasiyi de savunmak zorunda. Doğal dünyada yaşanan kriz sosyal dünyada yaşanan krizin bir yansıması, burada şirket elitleri ve onların devletteki uşaklarının iktidarı merkezileştirip zenginliği tekelleştirdiler, demokratik kurumları yıkıp muhalefet edenlere karşı gaddar ve şiddet dolu bir savaş açtılar. Doğanın ve hayvanların şirketler tarafından yıkıma uğratılması, hiyerarşik ve asimetrik toplumsal ilişkilerle, kapitalistlerin politik, yasal ve askeri sistemi toplumu, doğayı ve biyoçeşitliliği sömürgeleştirme amacı taşıdığı bir şekilde yönetmesiyle mümkün bir hâl alıyor. Hayvan  ve dünya sömürüsü, toplumsal sorunlardan kaynaklandığı ya da onlarla ilgisi olduğu için toplumsal çözümler gerektiriyorlar.

Kapitalist toplumların sofistike sosyal, ekonomik, politik ve tarihî bir analizini ortaya koyamadığı ve toplumun bir sektöründe reformlar yaparak hayvanların acısını ortadan kaldırmaya çalıştığı için, hayvanları savunma hareketinin çoğunluğu,  Sol’un kendisine yönelttiği; reformist, tek konu odaklı bir hareket olduğu ve taleplerinin –potansiyel olarak hayvan özgürlüğünün hayvan sömürüsüne dayanan bir toplumu ve  ekonomiyi tehdit ettiği noktada radikal olarak görülse de- bütün yaşamı ve dünyayı çıkar sağlama, büyüme, tahakküm ve artırma amacıyla sömüren küresel bir sistem içerisine dahil olmaktan başka bir derdi olmadığı şeklindeki eleştirisi doğrudur.

Yeni köle ekonomisine saldırarak hayvan özgürlüğü hareketi küresel kapital için bir tehdit oluşturuyor; kendi başına devrimci bir güç değil, ama “küçük burjuva” etiketiyle  işi bağlamak da zor. Dünya çapında büyüme ve yayılmalarına, kapital mantığına ve bir çok köle ticaretine karşı –et, süt, yumurta; üretme ve dirikesim; deri ve kürk; “eğlence sektörü” ve diğerleri- hayvan özgürlükçüleri “eko-terörist” damgasını yemek ve son on yıl içerisinde herkese uygulanan ağır bir devlet baskısı pahasına kapitalizme ciddi bir tehdit oluşturuyorlar.

Genel olarak bakarsak, hayvan özgürlüğü; avcı ve patolojik bir insancılıktan, kökleri hayata hürmet duymaya ve toplumu doğayla ve biyoçeşitlikle harmanlayan yeni bir etiğe, kimliğe ve kültüre doğru yaşanacak kültürel bir paradigma kaymasını etkileme potansiyeline sahiptir. Hayvan özgürlüğü; insanların hiyerarşi, eşitsizlik ve  ayrımcılığı meşrulaştıran her türden argümanın temelsiz, yanlış ve keyfi olduğunu yavaş yavaş öğrendiği geniş tarihî bir öğrenme sürecinin sonucudur. Hayvan özgürlüğü insanlığın son iki yüz yıl içerisinde gerçekleştirdiği en ilerici etik ve ilerici gelişmeler üzerinde yükselir ve onları mantıksal sonuçlarına taşır. Hak, eşitlik ve şiddete başvurmama gibi mücadelelerini bir sonraki adımına, insancılığın ahlaki ve yasal yapay sınırlarının ötesine türcülüğün de dahil olduğu bütün önyargılara ve hiyerarşilere meydan okumak amacıyla taşımaktadır.

Ama sosyal, politik ve ekonomik değişimler, insan kimliğinde insanların dünyaya ait olduğu ama dünyanın insanlara ait olmadığını idrak ettikleri türden bir Kopernik Devrimi yaşadıkları derin etik psikolojik değişimler yaşanmadan hayata geçirilemezler. Veganlar ve hayvan özgürlükçüleri;  hakları, demokratik bilinçliliği, psikolojik büyümeyi ve biyolojik bağımlılığa yönelik bir farkındalığı tarihte önceden örneği görülmemiş bir seviyeye taşıma potansiyeline sahipler. Dahası, hayvan özgürlüğü, şirket tarımına, ilaç devlerine ve tedarikçilerine saldırırarak kapitalist büyüme ekonomisinin büyük sektörlerine meydan okuyor.

Sömürüden, eşitsizlikten ve adaletsizlikten şikayet eden, ekolojik sürdürülebilirliği savunan, sosyal analize yönelik holistik modellerin savunuculuğunu yapan Sol hareketlere hayvan özgürlüğünün meydan okuması, Sol’un insan ve hayvan özgürlüğü arasındaki karşılıklı derin ilişkileri idrak etmesi yönündedir. Bir türün diğer türlerin sırtından kurtuluşa ulaşması bir özgürlük hareketinin bütün etik ilkelerine zarar verir. Hayvan özgürlüğü Sol’un etik bir bakış içerisinde büyük bir adım atmak  için insancılığın konforlu sınırlarını aşması, ve böylece ahlâki çıtayı akıl ve dil sahibi olmaktan öznellik ve duygu sahibi olmaya yükseltmesini talep ediyor. Ekolojiyle yaşanan yüzleşmeler derinleşip Solcu teori ve kuramı zengileştirdiği gibi aynı şeyin hayvan özgürlüğü ile de olması gerek. Hayvan özgürlüğü mücadelesi bütün insanların alışkanlıklarında, eylemlerinde, değerlerinde ve kafa yapılarında radikal değişimler gerektiriyor; çünkü hayvan özgürlüğü sömürü pratikler üzerinde yükselen toplumsal kurumların ve ekonomik sistemlerinde de temelinden yeniden yapılandırılmasını gerektiriyor. Hayvan özgürlüğü demokrasi ve ekoloji için yeterli bir koşul değil, ama bir çok nedenden ötürü ekolojik, sosyal, kültürel ve  psikolojik değişim için gerekli bir koşuldur. Hayvan haklarını savunanlar hayvanlarla merhamet ve şefkate dayanan ilişkiler kurulmasını savunuyor, ama bu insanların dünya ve politik görüşleri kapitalist, sömürüyü savunan, ırkçı, cinsiyet ayrımcısı veya başka psikolojik yanlışları destekler bir tarzda olabilir. Kapitalist devlet ve ekonomiyi eleştirmekten uzak oldukları için derinlere  kök salması ve sağlamlaşması gereken daha geniş bir eleştirel bilinçlilikten de uzak kalıyorlar. Solcuların nadiren kendi türcülüklerini kabul etmesi gibi, bir çok hayvan hakları savunucusu da kapitalist ve devletçi ideolojileri yeniden üretiyor.

İnsan/hayvan özgürlüğü hareketlerinin birbiriden  öğreneceği çok şey var, hiç bir hareket diğeri olmadan amaçlarına ulaşamaz. Bu gerçekten tek bir  mücadele, tek bir kavga. İnsan/hayvan özgürlüğü denkleminin her iki yanında da daha geniş vizyonlara ve politikalara ciddi bir ihtiyaç var, yeni diyalog, öğrenme, ve stratejik birliklere gereksinim duyuluyor.

Gerçek bir devrimci sosyal teori ve hareket sadece tek bir türün üyelerini özgürlüğüne kavuşturmaz, bütün türleri ve dünyayı özgürlüğüne kavuşturur. Adını taşımaya lâyık bir devrimci  hareket ; ilk tarım toplumlarında görülen çiftçilik pratiklerinin özünde görüldüğü gibi hiyerarşi ve tahakkümün kadim kavramsal köklerini kavrayacak ve  araçsalcılığı ve hiyerarşik düşünceyi ve kurumları yenerek yeni bir etik (ekoloji ve hayvan özgürlüğü)ve doğa politikası oluşturabilecektir. Kapitalizmin uyuşmazlığını insanlığın en derin değerleri ve amaçlarıyla kavrayabilecektir. Demokratik, liberter sosyalist ve anarşist gelenekler üzerinde yükselebilecektir. Radikal yeşil, feminist ve yerli mücadelelerini bir araya getirecektir.

Hayvan, insan ve dünya özgürlüklerini küresel kapitalizme ve her türden tahakküme karşı topyekûn özgürlük mücadelesi şeklinde birbirine katacaktır. Bu mücadele, insanların hayvanlar ve dünya üzerindeki tahakkümü dahil, bütün asimetrik iktidar ilişkilerini ve hiyerarşi yapılarını bozmak zorunda. Bütün önyargı ve ayrımcılık biçimlerini yok etmek zorunda.- sadece ırkçılık, cinsiyet ayrımcılığı, homofobi ve engelli olmamak değil, türcülük ve insancılıkla ilgili bilimsel olarak yanlış ve ahlâken iğrenç yalanlarını da-. Böyle bir hareket devletin, medyanın ve küresel şirketlerin büyüyen iktidarını merkezîlikten uzaklaşma ve toplumun her katmanında demokratikleşmeyi savunmak  için ters yüz etmeli. Ancak bu şekilde toplum doğal dünyayla ve diğer türlerle uyum içerisinde yeniden oluşturulabilir.

Toplumsal bir hareket olarak olgunlaşırken, hayvan haklarını savunanlar “ toplumsal adalet”in sınırlı bir politik kavram olduğunu ve bütün türler özgür kalana dek hiç bir türün özgür olmadığını hatırlamamızı sağlıyor. Geleceğin sloganı “ biz tek bir ırkız, insan ırkıyız “ olmamalı;  “bizler tek bir toplumuz, biyotoplumuz… Gaia toplumu” olmalı.

Çeviri: CemC

February 22, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, sistem karsitligi, somuru / tahakkum, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

Cancun’dan Gerze’ye İklim Adalet Hareketi: “Gerçekçi” Olma Zamanı – Stefo Benlisoy

Bu başarısızlık elbette meseleye nereden, hangi zaviyeden bakıldığıyla ilgili bir yargı. Neticede egemenler bu son yirmi yıl içerisinde atmosferin metalaştırılması ve iklim krizine piyasa mekanizmalarını devreye sokarak yanıt verme hususunda epey mesafe kat ettiler, oldukça “başarılı” oldular. Egemenler ekolojik krizi doğanın metalaştırılmasını katmerleştirmek için bir fırsat olarak değerlendirmekteler. Bu anlamda Cancun, iklim kapitalizmi açısından yeni bir “ileri adım” olarak, bir yıl önce Kopenhag zirvesinde ciddi yara alan yeşil kapitalizmi yeniden parlatmak olarak değerlendirilebilir elbet.

Cancun’da, iklim değişiminin kontrolden çıkmasına yol açacak eşiğin geçilmesini engellemek için zorunlu olan, sera gazı emisyonlarının 2015 yılında zirveye ulaştıktan sonra 2050 yılına kadar yüzde 80-90 oranında azaltılmasına ilişkin zorunlu ve bağlayıcı bir indirime dair neredeyse hiçbir şey söylenmedi. Üstelik anlaşma metninde zikredilen “gönüllü taahhütler” yerine getirilse dahi gezegeni, ani iklim değişimini engellemek için sınır olarak gösterilen yeryüzü ortalama sıcaklığında 1 – 2 derecelik bir artıştan çok daha ötelere 3 ile 5 derecelik bir artışa götürmeye aday. Anlaşma metni iklim krizinin önüne geçmede temel paradigmanın piyasa mekanizmaları olduğunu kuvvetle onaylıyor bir kez daha. Ormanların metalaştırılmasına son noktayı koyacak REDD, karbon ticareti, yoksul güneye mali yardımlar gibi mekanizmaların tümü egemen sınıfın krizi yönetmede piyasayı en büyük araç olarak gördüğünü gösteriyor.

İklim krizinden en çok etkilenecek güneyin yoksul halklarının emisyon indirimlerine gitmelerini sağlayacak ve iklim değişimine “adapte” olmalarını sağlayacak kuzeyin mali yardımı konusunda ise bol nutuktan başka bir şey işitilmedi. Üstelik böylesi devasa bir hedef için önerilen cılız kaynaklar, ABD’nin Füze Kalkanı projesi için öngördüğü mali kaynaktan bile daha az. Egemenlerin öncelikleri hususunda daha açık bir örneğe ihtiyaç var mı? Yine iklim değişiminden en olumsuz etkilenecek ülkelere (okyanustaki küçük ada devletleri) yapılacak mali yardımın, bunların başta ABD olmak üzere kuzeyin zengin ülkelerinin iklim ajandasına uyum sağlamalarını sağlayacak bir rüşvet olarak değerlendirmek de mümkün. Neticede bu ülke elitleri, içerisinde ekolojik ve toplumsal sicili malum Dünya Bankası’nın da yer aldığı mali yardım mekanizması sayesinde bir önceki Taraflar Konferansı’ndaki eleştirilerinden geri adım atıyorlar. Öte yandan, daha kısa bir süre önce Meksika Körfezi’nde dünyanın en büyük ekolojik felaketine imza atan BP, Rusya ile Kuzey Buz Denizi’nde fosil yakıtlar arama konusunda anlaştı. Büyük fosil yakıt şirketleri büyük ölçüde halkla ilişkiler işlevi üstlenen yenilenebilir enerji konusundaki yatırımlarını kriz sonrası iyice kısarak gezegenin son fosil yakıt kırıntılarına el koymak için her yola başvuruyor.

Daha fazla söze hacet yok. Egemen küresel siyasi ve ekonomik yapının ekolojik krizi önlemek bir yana etkilerini sınırlama noktasında dahi iflas ettiği aşikar. Sadece iklim krizi düşünüldüğünde dahi küresel egemenlerin çok değerli yirmi yılı çaldıklarını söylemek mümkün ve krizin kontrol edilemez boyutlara varmasını engelleyecek zaman aralığı oldukça daralmış durumda. Böylesine bir bilançoya rağmen Cancun’da Birleşmiş Milletler sürecinin bir şekilde devam etmiş olmasını, alınan cılız kararları dahi bir “ilerleme”, “doğru yönde atılmış bir adım” olarak görenler içinse söylenebilecek çok az şey var. Cancun’da alınan kararlara tek başına karşı çıkan Bolivya’nın BM elçisi Pablo Solon’un da vurguladığı gibi, “yanlış zaferler, yanlış anlaşmalar gezegeni kurtarmayacak”. Bugün iklim krizi karşısında hiçbir şey yapmamaktan daha kötü olan bir şey varsa o da bir şeyler yapıyormuş gibi görünmektir. Cancun’daki süreçte başta ABD olmak üzere zengin kuzey ülke temsilcilerinin aldıkları tavır da budur ve iklim adaleti hareketinin birincil görevi yeryüzündeki yaşam üzerine oynanan bu oyunun gerçek karakterini ifşa etmektir.

İklim krizi gelecek kuşakları ilgilendiren, “çocuklarımızın”, “torunlarımızın” maruz kalacakları bazı olumsuzluklar yaratacak bir olgu değil. Geride bıraktığımız yıl iklim krizinin etkilerinin daha şimdiden dünya ölçeğinde yüz milyonlarca insanın hayatını doğrudan tehdit eden bir mahiyete kavuştuğunun açık göstergeleriyle doluydu. Rusya’daki orman yangınları ve Pakistan’daki muazzam felaketin yaraları daha sarılmamışken Brezilya, Avustralya ve Sri Lanka’dan sel haberleri geldi. Bir yandan küresel sermayenin kâr hırsı öte yandan iklimin giderek istikrasızlaşmasının kıskacı altında dünya gıda fiyatları yeniden rekor seviyelere ulaşıyor ve yeryüzündeki milyarlarca insan için gıda ve suya ulaşma giderek daha zor hale geliyor. İklimin istikrarsızlaşmasının bedelini daha şimdiden küresel güneyin yoksul halkları ödemeye başladılar ve içine girdiğimiz yılın bu açıdan daha farklı olacağını söylemek mümkün değil.

Türkiye’de ise AKP iktidarı krizi aşmanın yolunu emek ve doğanın üzerindeki sermaye baskısını yoğunlaştırmakta buluyor. Önümüzdeki günlerde Meclis’te tartışılmaya başlanacak Tabiatı ve Biyolojik Çeşitliliği Koruma kanun tasarısı doğal ve kültürel ortak varlıkların tamamını sermayenin sömürüsüne açık hale getiriyor. Tasarıda kullanılan “üstün kamu yararı” ve “stratejik kullanım” gibi ifadelerle doğal alanların korunması siyasi iktidar ve sermayenin insafına bırakılıyor. AKP’nin sermaye birikim stratejisi çerçevesinde doğa ve emeğin sömürüsünü katmerlendiren nükleer, HES, termik santral girişimleri karşısında oluşan muhalefet hareketleri giderek seslerini daha gür duyurmaya başlıyor ve Türkiye’de emek ve doğanın sömürüsüne karşı kitlesel ve militan bir direniş cephesinin potansiyellerini açığa çıkarıyorlar. Bu noktada bu yerel hareket ve mücadelelerin birbirleriyle etkileşime geçmeleri, dayanışmaları ve taleplerini ortaklaştırmaları önem kazanıyor. Tekil muhalefet odaklarının, doğa ve emeğin topyekûn sömürüsüne karşı daha bütünsel ve küresel bir algı oluşturmaları, hareketlerin sürekliliğini sağlayacak ve söz ve eylem kapasitelerini de arttıracaktır. Bu bağlamda Gerze’de termik santrallere karşı oluşan muhalefetin önayak olmasıyla birçok başka hareketin katılımıyla gerçekleştirilen İklim Adaleti Buluşması, devamının getirilmesi gereken önemli bir örnek oluşturuyor.

Bugün çok daha yüksek sesle haykırmak gerekiyor: Sermaye kendi yarattığı krizi çözemez. Olsa olsa kendi yarattığı krizlerin maliyetini aşağıdakilere çıkartır. Müesses nizam ekolojik krizin çözümü konusunda bugüne kadar gösterdiği performansla siyasal ve ahlaki meşruiyetini yitirmiştir. Sermayenin krizi ve ekolojik kriz karşısında çözümü egemenlerden beklemek beyhudedir. İçinde bulunduğumuz kapitalist uygarlığın krizinden ancak yeryüzünün tüm iklim kurbanlarının ve ezilenlerinin mücadelesiyle çıkabileceğimizi durmaksızın savunmak gerekiyor. Doğasına ve emeğine sahip çıkan kitle mücadelelerinin boy vermesine katkı sağlamak önümüzdeki dönemin en yakıcı görevini oluşturuyor. Dünya ölçeğinde sadece felaket haberleri yok elbette. Geçtiğimiz haftalarda Cezayir ve Tunus’ta gerçekleşen yeni yılın ilk ayaklanmalarında kitleler sömürü ve baskıya sonsuza dek katlanmayacaklarını bir kez daha gösterdiler. Tunus’ta diktatörlüğü deviren halk hareketi geleceğin umudunun bir işareti.

“Gerçekçi” olmak adına iklim krizinin önlenmesi, ekosistemlerin onarılması için krizi bizzat yaratanlardan gelecek başarısızlığı defalarca kanıtlanmış sözde çözüm kırıntılarına bel bağlamak, “sonuç alıcı” olmak adına projeciliğe, lobiciliğe savrulmak kadar (olumsuz anlamda) “ütopik” bir tutum yok bugün. Egemenlerden ekolojik kriz karşısında aktif tutum almalarını beklemek, hükümetleri ya da sermaye çevrelerini iklim kurbanları lehine harekete geçmeye teşvik etmek ham hayalden ibaret. Dolayısıyla bugün ekolojik kriz karşısında bütünsel, “sistemik” çözümler aramak, bu çözümleri pratikte sınamanın yollarını bulmak ve bu yolda aşağıdakilerin gücünü seferber etmekten başka yol yok. “Gerçekçi ol, imkânsızı iste” sloganı hiç bugünkü kadar “gerçekçi” olmamıştı.

(Bu yazı Ekoloji Kolektifi’nin yayını Kolektif dergisinin 8. sayısında neşredilmiştir.)

February 17, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, ekolojist akımlar, ezilenler, iklim | Leave a comment

Namlunun Ucundaki Dünya. Ya da Sadelik Hareketinin Sorunu Ne? Derrick Jensen

Arkamızdan gelenler ya da bir zamanlar bu kültürün durdurduğu bu dünyadan geri kalanları miras alanlar- ister petrol fiyatının yükselişi, ekonomik çöküş, ekolojik çöküşle ya da doğal dünyayla ittifak halinde çarpışan cesur kadın ve erkeklerin çabaları sonucunda-sizin ya da benim hayatımızı nasıl yaşadığımızı umursamayacaklar. Ne kadar  çok çabaladığımızı umursamayacaklar. İyi insanlar olup olmadığımızı umursamayacaklar. Şiddet dolu olup olmadığımız umurlarında olmayacak. Gezegenin katledilmesinden dolayı yas tutup tutmadığımızı umursamayacaklar. Aydın olup olmadığımızı da umursamayacaklar. Harekete geçmemek için ne tür bahanelerimiz (“bu meseleyi düşünemeyecek kadar stres altındaydım”, ya da “hem çok büyük hem de çok korkunç” ya da “çok meşgulüm” ya da bilerce kez duyduğumuz nice bahane gibi)olduğunu umursamayacaklar. Ne kadar sade bir hayat sürdüğümüzü umursamayacaklar. Düşüncede ve eylemde ne kadar temiz ve saf olduğumuzu umursamayacaklar. Görmeyi dilediğimiz o değişim haline dönüşüp dönüşmediğimize de aldırmayacaklar.

Oyumuzu Demokratlara, Cumhuriyetçilere, Yeşillere, Liberterlere ya da hiç kimseye verip vermediğimizi de  umursamayacaklar. Bu konuda büyük kitaplar yazmamızı da  umursamayacaklar. Bu  ölümcül ekonomiyi sürdüren politikacılara ya da CEO’lara “merhamet” duyup duymadığımıza aldırmayacaklar. Onlar suyu içip içemediklerine, havayı soluyup soluyamadıklarına aldıracaklar. Toprağın onları besleyip besleyemeyeceğine aldıracaklar.

Birkaç ay önce bir toplantıda eylemci arkadaşlardan birisi ”eğer dünyamız çevre felaketiyle karşı karşıyaysa, nasıl yaşayacağız ?” diye sordu.

Bu soru birkaç sebepten dolayı beni etkiledi. Öncelikle bizim dünyamız değil, dünya. Dünyanın bize ait olduğu nosyonu- bizim ona ait olmamız gerekirken- sorunun önemli bir bölümünü oluşturuyor.

İkincisi,  bu sorunun aslında ana akım medya içerisinde (ve hatta bazı çevreciler arasında da ) dünyanın içinde bulunduğu durum ve bizim ona verdiğimiz cevapla alakalı sorulan neredeyse tek soru olması. “Yeşil yaşam” deyimini googleda aradığınızda 7,250,000 hit veriyor, Mick Jagger ve Keith Richards aramalarından daha fazla bir sonuç bu ( ya da diğer yönden bakarsak hayati öneme sahip John A.Livingston ve Neil Everndern’den bin kat daha fazla). Çıkan websitelerine tıkladığınızda aklınıza gelen şeylerle karşılaşıyorsunuz: “Yeşil Rehber: Alış Veriş Yap, Kurtar, Muhafaza Et”, “Hepimiz İçin Kişisel Çözümler” ve ”Tüketiciler İçin Tuvalet Kağıdı Rehberi”.

Bu sorunun beni etkilemesinin üçüncü ve  en önemli sebebi ise, sorunun yanlış soru olması. Sorunun nasıl yanlış olduğuna bakarak bazı doğru soruları aramaya başlayabiliriz. Bu çok önemli; çünkü yanlış sorulara doğru cevaplar bulmanın pek faydası yok.

O halde meselenin bir kısmı “çevre felaketiyle karşı karşıya olmak” deyiminde yatıyor, bu sözler sanki esas problemin çevre felaketi olduğu gibi bir hava yaratıyor. Ama değil. Bu bir semptom-bir tesir, yoksa  bir sebep değil. Küresel ısınmayı ve onu “çözmek” veya “durdurmak” veya “yumuşatma” girişimlerini bir düşünün. Küresel ısınma (ya da bazılarının haklı olarak söylediği gibi”küresel iklim felaketi”) çok korkutucu olsa da, ilk ve en önemli tehdit değil. Bu bir sonuç. Pikalar yok olmayacak  ya da buzullar erimiyor, ya da hava düzeni değişmiyor demiyorum; ama bu felaketler için küresel ısınmayı suçlamak , vurulan birisi için kurşun projektilini suçlamakla aynı şey. Küresel iklim felaketini çözmek, durdurmak ya da yumuşatmak için çaba göstermemeliyiz de demiyorum; ben sadece bütün bunların petrol ve gaz yakmanın, baraj inşaatının, endüstriyel tarımcılığın ve diğerlerinin önceden kestirilebilir sonuçları olduğunu kabul edersek başarma şansımızın artacağını söylüyorum. Gerçek tehdit, bunların hepsi.

Aynı şeyler dünya çapında yaşanan ekolojik çöküş için de geçerli. Ekstraktif ormancılık ormanları yok ediyor. Ekstraktif ormancılık orman toplumlarının –bitkilerin, hayvanların, mantarların, nehirlerin, toprağın ve diğerlerinin-çökmesine sebep olduğu zaman buna şaşırmak niye? Bunu daha önce de bir iki kez gördük. Irak’ı düşündüğünüzde aklınıza gelen ilk görüntü çok sık olduğu için güneş ışınlarının asla yeryüzüne ulaşamadığı sedir ormanları mı? Bu ekstraktif kültürün başlangıcından önce öyleydi; bu kültürün ilk yazılı mitlerinden birisi Gılgamış’tır, Gılgamış şehirler kurmak için Irak’ın tepe ve ovalarındaki ağaçları keser. Yunanistan da önceden yoğun ormanlardan oluşuyordu; Plato ormanları yok etmenin su kalitesine zarar verdiğini düşünüyordu(ve eminim Atina’nın su kalitesinden sorumlu olanlar da aynen bugünkü gibi düşünerek su kalitesiyle ormanları yok etmek arasında bağlantı var mı incelemek gerekir demişlerdi). Bir kültür ormanları böylesine etkili bir şekilde yok ederken orman toplumlarının hayatlarını sürdürebileceğine inanmak biraz hayalcilik oluyor.

Nehirlerde de aynı şey söz konusu. Sadece ABD’de 2 milyon baraj var, bunlardan 70 bini 6 fit yüksekliğinde, 60 bini ise 13 fitten yüksek. Buna rağmen balık topluluklarının yok olmasına şaşırıyoruz. Aynı şeyi otlaklar için de tekrar edebiliriz, ormanların yok edilme oranından fazla otlaklar tarım tarafından yok ediliyor; okyanuslarda ise plastik oranı bitkisel planktondan 10 kat fazla (ormanlar da aynı oranda plastikle doldurulsa  90 fit derinliğinde strafor olurdu); göçmen kuşlar gökdelenlerden haşere ilaçlarına dek her şey tarafından tehdit altında; liste böyle devam ediyor.

Burada önemli olan, dünya çapında yaşanan ekolojik çöküşün dışsal ve önceden kestirilemez bir tehdit olmaması- ya da yüzümüze çevrilmiş bir namlu filan olmaması. Bir tüfeğin namlusuna bakmıyoruz da değil, bakıyoruz; doğru bir şekilde tanımlarsak daha iyi olur. Eğer somon balıklarını, mersinbalığını, Kolombiya nehrini, amfibileri kastediyorsak o zaman söz konusu tüfek endüstriyel uygarlıktır.

Meselenin ikinci kısmı sorulan sorunun gelecekte başımıza gelecek bir tehditle karşı karşıya olduğumuzu varsayması-yani daha tüfek ateşlenmemiş gibi. Ama Dehşet çoktan başladı. Yaban güvercinlerine sorun. Eskimo çulluklarına sorun. Deniz kuşlarına sorun. Her yerdeki geleneksel yerli toplumlarına sorun. Bu potansiyel bir tehdit değil, tam tersine uzun zaman önce başlamış bir tehdit.

Metaforla alakalı daha büyük bir mesele, ayrıca Orion dergisindeki bu yeni sütunun da sebebi bu, en sonda sorulan soru: “Hayatımı nasıl yaşayacağım?” Buna adım adım bakalım. Tüfeğin  ne olduğunu bulduk: başlangıcından beri ormanları yok eden, balıkları, suları, toprakları yok eden, her şeyi yağmalayan, yok eden bu ekstraktif kültür. Tüfeğin daha önce ateşlendiğini ve sevdiğimiz bir çok canlıyı, Carolina muhabbet kuşlarından kestane güvelerine dek bir çok canlıyı öldürdüğünü biliyoruz. Şimdi tüfek daha fazla sayıda sevdiğimiz canlıya ateş etmeye hazırlanıyor, ateşleniyor, bu sefer Sibirya kaplanlarından Hint timsahlarına, bütün okyanuslara, sizi ve beni de içine alarak aslında bütün dünyaya yöneltiliyor namlu. Eğer bu metaforu daha gerçek yaparsak, o zaman bu sorunun-diğer bir çok sorudan daha fazla sorulmuş bu sorunun- neden yanlış soru olduğunu anlayabiliriz. Eğer birisi evinizi yağmalıyor, sevdiklerinizi teker teker ( ya da hepsini birden) öldürüyorsa o zaman yüreğinizi yakan soru, hayatımı nasıl yaşamam gerekir?  sorusu mu olurdu? Sizin adınıza konuşamam; ama benim soracağım soru şu olurdu: bu psikopatları nasıl etkisiz hale getirebilirim? Gerekli bütün araçları kullanarak onları nasıl durdururum?

Nihayet can alıcı noktaya geliyoruz. Arkamızdan gelenler ya da bir zamanlar bu kültürün durdurduğu bu dünyadan geri kalanları miras alanlar- ister petrol fiyatının yükselişi, ekonomik çöküş, ekolojik çöküşle ya da doğal dünyayla ittifak halinde çarpışan cesur kadın ve erkeklerin çabaları sonucunda-sizin ya da benim hayatımızı nasıl yaşadığımızı umursamayacaklar. Ne kadar  çok çabaladığımızı umursamayacaklar. İyi insanlar olup olmadığımızı umursamayacaklar. Şiddet dolu olup olmadığımız umurlarında olmayacak. Gezegenin katledilmesinden dolayı yas tutup tutmadığımızı umursamayacaklar. Aydın olup olmadığımızı da umursamayacaklar. Harekete geçmemek için ne tür bahanelerimiz (“bu meseleyi düşünemeyecek kadar stres altındaydım”, ya da “hem çok büyük hem de çok korkunç” ya da “çok meşgulüm” ya da bilerce kez duyduğumuz nice bahane gibi)olduğunu umursamayacaklar. Ne kadar sade bir hayat sürdüğümüzü umursamayacaklar. Düşüncede ve eylemde ne kadar temiz ve saf olduğumuzu umursamayacaklar. Görmeyi dilediğimiz o değişim haline dönüşüp dönüşmediğimize de aldırmayacaklar.

Oyumuzu Demokratlara, Cumhuriyetçilere, Yeşillere, Liberterlere ya da hiç kimseye verip vermediğimizi de  umursamayacaklar. Bu konuda büyük kitaplar yazmamızı da  umursamayacaklar. Bu  ölümcül ekonomiyi sürdüren politikacılara ya da CEO’lara “merhamet” duyup duymadığımıza aldırmayacaklar. Onlar suyu içip içemediklerine, havayı soluyup soluyamadıklarına aldıracaklar. Toprağın onları besleyip besleyemeyeceğine aldıracaklar.

Hepimiz büyük bir dönüşümle alakalı fanteziler kurabiliriz; ama eğer insanlar (ve insan olmayan canlı toplumları) nefes alamıyorsa o zaman hiçbir önemi yok. Bu kültürün gezegeni öldürmesinin önüne geçmekten daha önemli bir şey yok. Bunu söylemek bile utanç verici. Toprak her şeyin kaynağıdır. Eğer gezegeniniz yoksa, o zaman ekonomik sisteminiz yoktur, ruhsallığınız yoktur, bu soruyu bile soramazsınız. Eğer gezegeniniz yoksa hiç kimse soru soramaz.

Peki ben hangi soruyu sorardım? “Hayatımı nasıl yaşayacağım?” diye sormak yerine  insanlar yaşadıkları toprağa, onlara hayat veren toprağa şu soruyu sorsalardı: “senin müttefiğin olmak için, seni  bu kültürden korumaya yardımcı olmak için ne yapabilirim ve ne yapmam gerekiyor? Bu kültürün seni öldürmesine son vermek için beraber ne yapabiliriz?” Eğer bu soruyu sorarsanız ve dinlerseniz, toprak neye ihtiyacı olduğunu size söyleyecektir. O zaman geriye tek gerçek soru kalıyor: bunu yapmayı istiyor musunuz?

Orion dergisi
2009 Mayıs/Haziran sayısı


February 16, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü, tuketim karsitligi | Leave a comment

Yabanda Var Olma Düşüncesi; Hayvanat Bahçesi Kabusundan Uyanmak – Derrick Jensen

Ayı yedi adım atıyor, pençeleri betondan ses getiriyor.Başını eğiyor, dönüyor ve kafesin önüne doğru yürüyor.Gene başını eğiyor, gene dönüyor, sonra üç adım daha. Başladığı yere döndüğünde herşeye baştan başlıyor. Hayatından geriye kalan işte bu.

Kafesin dışında insanlar geçip gidiyorlar. Anne babalar görecek hiçbir şey olmadığını anlayıncaya dek bebek arabalarını kımıldatmadan duruyorlar. Birkaç genç geliyor, kulaklarında walkman, elele yürüyorlar; içeriye bir kez bakmak yeterli, sonra hemen sıradaki kafese yöneliyorlar. Ayı dolaşmaya devam ediyor; üç adım, başını eğiyor ve sonra dönüyor.

Parmaklarım çitlerin dışındaki metal çubukları sıkıca kavrıyor. Hayvanların yaralı olduğunu farkediyorum. Ayının sırtındaki gümüşe bakıyorum, burnundaki oyuklara bakıyorum. Ne zamandır burada olduğunu merak ediyorum. Metal çubuğu bırakıyorum, ve yürüyüp giderken pençelerin ritmik sesi yavaş yavaş soluyor.

Ne yazık ki çoğumuz şu ana dek esaret altında tutulduğu için deliren hayvanların protitipini bilecek sayıda çok kez hayvanat bahçesinde bulunmuşuzdur: belirli bir dikdörtgen alanda dolaşan ayı; sürekli gagasını vuran devekuşu; ve ritmik bir şekilde sağa sola sallanan filler.Ama benim anlattığım ayı bir prototip değil. O bir ayı. O, tıpkı diğer ayılar gibi, bir zamanlar arzuları ve kendince seçimleri olan ve hala daha bu delilik içerisinde de olsa istekleri ve seçimleri olabilecek bir ayı.

Ya da bu noktada böyle olmayabilir de.

Hayvanat bahçesi yöneticisi David Hancocks şöyle yazıyor: “Hayvanat bahçeleri küresel anlamda bütün kültürlerde birbirlerinden bağımsız olarak gelişmiştir.” Çoğu insan bu görüşe katılır; ama gerçek tam olarak böyle değil. Böyle söylemek, kralların ilahi haklarının, Kartezyen bilimin, pornografinin, yazının, barutun, elektrikli testerenin, arka kepçelerin, kaldırımın ve nükleer bombaların küresel anlamda bütün kültürlerde birbirinden bağımsız olarak geliştiğini söylemekle aynı şey. Bazı kültürler hayvanat bahçeleri kurarken bazıları da geliştirmemiştir. İnsan kültürleri ilk hayvanat bahçesi MÖ 4,300 yılında Sümer şehri Ur’da ortaya çıkana dek binlerce yıl boyunca var oldu. Ayrıca ilk hayvanat bahçesinin kurulduğu andan itibaren binlerce kültür, hayvanat bahçeleri ya da benzerleri olmaksızın var olmaya devam etti.

Ancak hayvanat bahçeleri eski Sümer’den Mısır’a, Çin’e ve Moğol İmparatorluğu’na, Eski Yunan ve Roma’ya ve oradan da günümüzdeki Batı Medeniyetine dek evrilmeye devam etti. Ancak bu kültürlerin San, Tolowa, Shawneee, Aborjin, Karen ve hayvanat bahçeleri kurmayan diğer yerli kültürlerde bulunmayan ortak bir özelliği bulunuyor: bunların hepsi “uygar” kültürler.

Tek bir kelimenin değiştirilmesi bile Hancock’un cümlesinin doğru yapmaya yetiyor: “ hayvanat bahçeleri küresel anlamda bütün uygarlıklardan birbirinden bağımsız olarak gelişmiştir.”

Uygarlıklar şehirlerle karakterize edilir, şehirler doğal yaşam alanlarını yok ederek yaban hayvanlarının hayatta kalmasına zarar verecek türden ortamlar yaratır. Özünde, şehirler insanları hayvanlardan ve bitkilerden ayırarak şehirli insanların yaban hayvanlarla günlük ve yakın ilişkiler kurmasını zorlaştırır. Bütün medeniyetlerin başlangıcına dek (varoluşumuzun %95′i), bu bağlantı insanlar için hayati öneme sahipti, günümüze dek de bu bağlantı “uygar” olmayan insanların hayatının içsel bir parçası oldu.

Eğer ilişkilerin bizlere şekil verdiği söylenebilirse, ya da kim olduğumuza etkisi olduğu söylenebiliyorsa, o zaman yaban hayatla ve insan olmayan canlılarla aramızdaki bu hayati bağın yokluğunun kendimiz olmakla alakalı algımızı değiştireceğini, dünyadaki rolümüzü algılama biçimimizi değiştireceğini, kendimize , diğer insanlara ve hala yaban hayata dahil olanlara davranma biçimimizi değiştireceğini söyleyebiliriz.

Eğer hayvanat bahçesinde bir hayvan görüyorsanız, o zaman kontrol sizde demektir. Gelebilirsiniz ve gidebilirsiniz. Hayvan bunu yapamaz. O sizin merhametinize bağlıdır; sizin için gösterimdedir.

Yabanda hayvan kendi amaçları için oradadır. Gelebilir, gidebilir. Siz de öyle. İkiniz de bir diğerinize kendinizi dilediğiniz gibi gösterebilirsiniz. Eşitlerin bir araya gelmesidir bu.

Bu da herşeyi değiştirir.

Şehirden uzakta yaşamanın güzel yanlarından birisi de insan olmayan komşularımı tanıma şansı- yani bitkileri, hayvanları ve burada yaşayan diğerlerini. Arada sırada şans eseri karşılaşdıysak da kendilerini bana ne şekilde ve zaman göstereceklerine karar verenler hayvanlar oluyor. Mesela ayılar utangaç filan değillerdi, önce dışkılarını sonra da kendilerini gösteriyorlardı, arka bacakları üzerinde durup pencerelere çamurlu patilerini koyup içeri bakıyor ya da ormanda dolaştığım anlarda birdenbire tüylü kuyruklarını gösterip kayboluyorlardı; ya da şafak öncesi o grilikte siyah hayaletler olarak yavaşça yürüyorlardı. Rahat olmalarına alışık olsam da kendilerini böyle rahatça dışarı vurmaları benim için daima sürpriz oluyor, mesela önümdeki küçük göle birdenbire kendini atan ayı böyle bir örnekti.

Kızılgergedanlar, sinekkuşları, sinekyutanlar da kendilerini bir şekilde gösteriyorlar. Ya da ayı gibi görülmesini istedikleri kısımları gösteriyorlar önce. Kızılgergedanları sık sık görüyorum, Birkaç kez de yavruları çıktıktan sonra mavi yumurta kabukları gördüm, ama yuvalarını hiç görmedim.

Bu karşılaşmalar- bu başlangıçlar- ben oraya gelmeden önce de orada bulunanların seçtiği koşullara göre gerçekleşti: zamanı, yeri, ve süreyi onlar seçtiler. İnsan arkadaşlarım ve komşularım gibi onlar da kendilerinin izin verdikleri şeyleri, izin verdikleri zamanda ve kendi istedikleri şekilde gösteriyorlar, ben de bundan çok memnunum. Daha fazla göstermelerini talep etmek -bu hem insanlar hem de insan olmayan canlılar için geçerli- gerçekten kabalık etmek olurdu. İlişkimizin sahip olduğu potansiyeli yok ederdi bu durum. Komşuluğa yakışmazdı.

Genç bir ayının bile beni öldürebileceğinin farkındayım. İnsanların ayılarla ve diğer vahşi hayvanlarla on binlerce beraber yaşadıklarının da farkındayım. Doğa korkunç filan değil. Korku ve dehşet yuvası filan değil. Bütün insan varlığı boyunca hepimizin yuvası oldu doğa, ve yaban hayvanlar da komşularımız oldular.

Dünya çapında her sene 1 milyondan fazla insan trafik kazalarında can veriyor. Sadece ABD’de 42 bin adet ölümlü kaza yaşanıyor. Ama ben arabalardan korkmuyorum- belki de korkmam gerek. Dünya çapında yaklaşık 2 milyon insan her yıl diğer insanların şiddetine maruz kalarak ölüyor. Her yıl 5 milyon insan sigaradan ölüyor. Peki ayılar kaç insan öldürüyor dersiniz? Kuzey Amerika’da her sene sadece 1 kişi.

Yanlış şeylerden korkuyoruz.

Bir hayvanat bahçesindeyim. Her yerde küçük çıkıntılar üzerinde konsoller var. Her konsolün çocukları hedefleyen karikatürlü dizaynları bulunuyor, hepsinde bir düğme ve hoparlör var. Düğmeye basınca birden bir şarkı başlıyor:”hayvanat bahçesindeki bütün hayvanlar mutlulukla sizi bekliyor.” Şarkı çocuklara “eğlenceye koşun” şeklinde seslenerek sona eriyor.

Beton duvarlara bakıyorum, camlı bölmelere bakıyorum, su dolu hendeklere, elektrikli duvarlara bakıyorum. Hayvanların yüzlerindeki ifadeleri görüyorum, yabandaki hayvanların yüzlerinde gördüğüm ifadelerden çok farklılar. Hayvanat bahçesindeki esas kibir ve aslında bütün kültürün merkezi kibri, “diğerleri” dediklerimizin oraya bizler için konmuş olmasıdır, bizlerden bağımsız bir varlıklarının olmaması demektir, ormanlardaki ağaçların onları kesmemiz için oraya konulduğu, okyanustaki balıkların onları yakalamamız için bizi bekledikleri, hayvanat bahçesindeki hayvanların da bizleri eğlendirmek için orada olduğu şeklindeki düşüncedir.

Burada herşeyin bize hizmet için var olduğuna inanmak insanı pohpohlayabilir, ama gerçek dünyada, yani, gerçek yaratıkların var olduğu ve gerçek yaratıkların acı çektiği gerçek dünyada sizden başka hiç kimsenin önemli olmadığına inanmak hem tehlikeli, hem de narsistçe.

Bazen hayvanat bahçelerini savunanları ve hayvanat bahçesi sahiplerini hapse tıktığımı ve kendi ilaçlarını onlara tattırdığımı hayal ediyorum. Onları bir ay boyunca esir tutar ve jogging man dedikleri maymunla alakalı şaka yapmaya niyetleri olup olmadığını sorardım. Pişmanlık, keder, acı ve yuvaya dönme isteği duyup duymadıklarını, hala hayvanların özgürlüğü ihtiyacı yoktur diye inanmaya devam edip etmediklerini sorardım onlara. Cevaplarını dinlemezdim ama; çünkü yaşadıkları şeyleri dinlemek istemezdim. Aslında bu hayvanat bahçesi sahibi hayvanların-çünkü insanlar da hayvandır- dünyayı anlamlı bir şekilde tecrübe edebileceğine inanmazdım, bana anlatabilecekleri bir şey olduğuna inanmamak gibi bir şey benim açımdan bir çeşit yansıtma mekanizması olurdu. Gerçekten de, benim adıma bu hayvanların belirli bir durumun devam etmesini ya da değişmesini istemesi de bir çeşit yansıtma mekanizması olurdu.

Hayvanları orada kafeslerinde bırakırdım ve bu soruyu bir sene sonra bir kere daha sorardım. Bu süre boyunca başka bir insanla konuşmalarına izin verilmezdi, ama oynamak için kartlar ve kese kağıtları verilirdi. Sanırım 12 aylık esaretten sonra hayvanların özgür olmaya ihtiyaçları olduğu konusunda hemfikir olduklarını söylerlerdi. Ama onları dinlemezdim. Konuşabileceklerine inanmazdım. Ve zamanla artık bana başka bir şey anlatmazlardı; sessizce kafeslerinde yürürlerdi- yaşam alanlarında yani- yedi adım ileri gidip başlarını öne eğerler, sola dönerler ve tekrar geriye doğru yürürlerdi.

Hayvanat bahçelerinin en temel olumlu işlevlerinden birisinin eğitim olduğu sık sık dile getirilir. Standart hayvanat bahçesi kitabı dünyada hayvanların mücadeleyi kaybettiği türden bir savaş yaşandığından hayvanat bahçelerinin aslında yaban hayatı için son şans olduğu şeklinde böyle süslü püslü bir dil kullanır. Hayvanat bahçelerinin eğitim amacıyla bütün potansiyelinin kullanılması sayesinde insanlar doğal hayatı korumaları ve gezegeni yok etmemeleri gerektiğini öğreneceklerdir. Yazar Vicki Croke’nin söylediği gibi, hayvanat bahçelerinin ana sorunu“yaşayan, nefes alan hayvanlara doğal hayatın hayret ve huşu duygusu uyandırması için izin vermek; kozmosta hayvanların yerini öğreten, onu sürdüren kırılgan ve karmakarışık hayat ağını aydınlatmak; bu gezegeni kurtarmak ve gezegendeki inanılmaz canlıları kurtarmaya yardım etmek isteyen milyonlarca insanlara yardım etmek”tir.

Hayvanat bahçelerinde insanları izlediniz mi hiç? Yüzlerinde huşu duygusu ya da merak duygusu filan görmüyorum. Çocukların hayvanlara güldüğünü duyuyorum- masum kahkahanın güzel sesini değil okul bahçesinde duyacağınzı türden aşağılayıcı tarzdakini: birisinin başına gelen kötü şeylere gülen birisinin kahkahasını. Anne babaların ve çocukların şişman orangutana güldüğünü, yılan karşısında korkmuş yüz ifadeleri yaptığını, bunalım içinde yürüyen ayıyı görmezden geldiklerini görüyorum. Burunlarını tutup önlerindeki cam bölmeye boş boş bakan maymunlar karşısında çığlıklar atıyorlar. Çocuklar kahkahalar atıp cama vuruyorlar.

Hayvanat bahçelerinin eğitimsel potansiyeli olduğu gibi yüzeysel bir iddiayı kabul etsek bile yapılan çalışmalar hayvanat bahçelerinin bu amaca hizmet etmekte son derece başarısız olduğunu gösteriyor. Londra Hayvanat Bahçesinde yapılan gözlemler, ziyaretçilerin maymun bölmesinde 46 saniye kadar kaldığını gösteriyor. Bu 46 saniye hayvanlar hakkındaki notları okumakla yani göz gezdirmekle geçiyor. Tabii bir de hafızada tutma oranları da düşük: sürekli ziyaretçiler bile söz konusu hayvanların önünde dururken en sıradan sorulara bile cevap vermekte zorlanıyor: gibon ve orangutanları maymunlarla; akbabaları kartallarla; ufak devekuşlarını tavuskuşlarıyla karıştırıyorlar…bu örnekler daha da çoğaltılabilir.

Bir çok sosyal hayvanı, gorilleri, filleri ve şempanzeleri yakalamanın en geleneksel şekli annelerini öldürmek olmuştur, bazı durumlarda hala daha öyledir. Çoğumuz bunu bilmeyiz bile; hayvanat bahçesindeki hayvanların vahşi hayattan kurtarıldığına inanmak daha iyi. Hayvanların tuzağa düşürüldüğünü duymak fillerin ve yaban kedilerinin bizlerle “buluşmayı” beklediği şeklindeki fanteziyi bozardı tabii. Hayvanat bahçesi sahipleri bunu biliyor. Her zaman bunu biliyorlardı. Bronx Hayvanat Bahçesi’nin sahibi William Hornoday 1902 yılında günümüzde modern zoolojik bahçelerin fikir babası ve inanılmaz ölçekte bir hayvan tüccarı olan Carl Hagenback’e şunları yazıyor: “ gergedanların nasıl yakalandığını anlatan mektubuz çok ilgimi çekti; ama dört yavru gergedanı yakalamak için 40 gergedanı öldürdüğümüz gerçeğini saklamak zorundayız. Eğer bu haber gazetelerde çıkarsa burada ya da Londra’da, o zaman gösteri /sergi amaçlı vahşi hayvan yakalama işinin halk tarafından büyük tepki göreceğinden emin olabilirsiniz”.

Eğer siz bir anneyseniz, birisi çocuğunuzu almaya kalktığınızda ne yapardınız? Siz bir çocukken birisi sizi sergilemek için annenizi vursaydı ne hissederdiniz? Annenizi dürtseniz, onu itseniz, beraber kaçabilmek için onu uyandırmak isteseniz ama o uyanmasa ne hissederdiniz? Sizi bir kafese koysalardı ne hissederdiniz?

Bunlar retorik sorular değiller. Ne yapardınız? Ne hissederdiniz?

Batı kültürünün en hoşuma gitmeyen yanlarından birisi insanların temelde “hayvanlardan” farklı olduğu ve hayvanlardan üstün olduğu şeklindeki asılsız inançtır; yani hayvanlar hayvandır ve insanlar hayvan değildir; sanki aralarında görünmez bir duvar vardır.

Bu yapı içerisinde insanlar zeki varlıklardır. Hayvanlar -yani insan hariç bütün hayvanlar- zeki değildir, veya bir tür zekaya sahiplerse bile, zekaları sığdır, az gelişmiştir, anlamsız fiziksel çevrelerini anlamsızca dolaşmalarına yetecek bir kapasitededir.

Oysa insan davranışı bilinçli, rasyonel seçimlere dayanır ve bizim kültürümüz hayvan davranışının tamamen içgüdülerden kaynaklandığını öne sürer. Hayvanlar planlamaz, düşünmezler. Aslında onlar DNA’dan, barsaktan, kürk, tüy ve pullardan oluşmuş makinelerdir.

İnsanların his yelpazesi geniştir.Ama söylenene göre hayvanlarda bu yoktur. Anneleri ölünce yas tutmazlar, özgürlükleri ellerinden alındığında, dünyalarının kaybettiklerinde acı çekmezler. Keder hissetmezler. Yuvalarına özlem duymazlar. Aşağılandıklarını hissetmezler.

Bu kültür insan hayatının kutsal olduğunu ( en azından bazı insanların hayatlarının kutsal olduğunu düşünür; yoksa yoksulların, beyaz olmayanların, yerlilerin, ayrıca iktidardakilerin arzularına muhalefet edenlerin hayatı azıcık kutsaldır) düşünür; ama hayvan hayatının kutsal olmadığına inanır. Aslında canlılar dünyası kutsal değildir.

İnsanlar görünüşe göre anlamın yegane sahibidir, değerleri belirleyen yegane kıstastır, ahlaki davranışa sahip yegane canlılardır. Hayvanların hayatlarının içsel bir değeri bulunmaz-aslında içsel dışsal hiçbir değeri yoktur, meğer ki insanlar onlara değer afetmiş olsun. Bu değer tamamen faydalanmacı bir tavrın ürünüdür (insana faydalı olan şey doğrudur ve iyidir görüşü). Çoğunlukla mali bir değer söz konusudur, ve genellikle bu değer onların hayatlarını değil cesetlerinin değeridir. Ve elbette hayvanlarda ahlaki davranış kapasitesi yoktur.

Son olarak, bu kültür sürekli olarak insana ait olan herşeyin iyi olduğunu vurgular.: insanlar insancıldır, insanlık sahibidir; uygar olanlar uygardır. İnsan özellikleri sevilecek türden özelliklerdir. Hayvanlara ait özellikler ise nefret edilmeye layıktır- ya da daha çok nefret edilecek özellikler hayvanlara yansıtılır. Kötü insanlar “hayvan”dır, “vahşi”dir, “yaban”dır Eşanlamlılar sözlüğünde hayvan kelimesine şu kelimeler eşanlamlı olarak verilmiş: aşağı, beyinsiz,düşünemeyen, duygusal, aşırıya eğilimi olan.

Hayvanlara insani özellikler verme konusunda destek görmeyiz- yani bizler insan niteliklerini hayvanlara atfetmemeliyizdir. Bu da gücümüz yettiğince hayvanların zekası, farkındalığı, hisleri, neşesi, ızdırabı ve arzuları konusunda onlara karşı kör rolü oynamamız anlamına geliyor. Benlikleri olduğunu, bir birey oldukları gerçeğini, ve değerlerinin bizim onları kullanma biçimimizden tamamen ayrı olarak var olduğu gerçeğini göz ardı etmemiz gerektiği anlamına geliyor.

Hayvanat bahçelerinden ne öğreniyoruz? Bizim burada, hayvanların orada olduğunu öğreniyoruz. Bizlerden bağımsız olarak bir varlıklarının olmadığını öğreniyoruz. Dünyamızın sınırsız olduğunu, onların dünyasının sınırlı ve kısıtlanmış olduğunu öğreniyoruz. Bizim onlardan daha zeki olduğumuzu, eğer böyle olmasaydı bizi kandırıp kaçabileceklerini öğreniyoruz-ya da belki kaçmak istemiyorlardır, kötü yiyecek ve kafes içindeki beton barınaklar onlar için özgürlükten daha önemlidir. Onlardan daha güçlü olduğumuzu, eğer güçlü olmasaydık onları esir edemeyeceğimizi öğreniyoruz. Teknolojik olarak daha güçlü olanın teknolojik anlamda güçsüz olandan daha fazla iktidarı olduğunu öğreniyoruz. Her birimizin, özel hayatlarımızda kendimizi ne kadar güçsüz hissedersek hissedelim, en güçlü bir filden ya da kutup ayısından daha güçlü olduğumuzu öğreniyoruz.

“Yaşam alanı”nın sadece el değmemiş ormanlar, ovalar, çöller, nehirler, dağlar ve denizler olmadığını, ölü ağaçların gövdeleri, kaya parçaları ve beton kafesler olduğunu öğreniyoruz. “Yaşam alanı”nın keskin, el değmez kenarları olduğunu öğreniyoruz: elektrikli duvar içerisindeki herşey ayının yaşam alanıyken elektrikli duvarın dışı ayının yaşam alanı değildir. Yaşam alanlarının zamanlar birbirine karışmadığını, kaynaşmadığını, akmadığını öğreniyoruz.

Bir yaratığı yaşam alanından uzaklaştırsanız bile gene de bir yaratığa sahip olabileceğinizi öğreniyoruz. Bir deniz aslanını bir havuzda gördüğümüzde hala bir deniz aslanı gördüğümüzü sanıyoruz. Ama görmüyoruz. Bir hayvanın ne ya da kim olduğunu tanımlama konusunda hayvanat bahçesi sahiplerine asla izin vermemeliyiz. Bir deniz aslanı yaşam alanının kendisidir. Kovaladığı balıkların okuludur o. Sudur. Okyanus üzerinde esen o soğuk rüzgardır. Uyuduğu kayalara çarpan dalgalardır, ve o kayadır da ayrıca. Aile üyeleri arasında durmadan devam eden o seslenişlerdir o, bu sohbet sürüp gider. Sonunda hayatına son veren o köpekbalığıdır. O bunların hepsidir.O, ağın kendisidir. Ancak bize göstermesine izin verirsek öğrenebileceğimiz, ve eğer o istemezse, yoksa onu kafese tıkarsak öğrenemeyeceğimiz arzularının kendisidir.

Aynı şeyi diğer yaratıklar için de diyebiliriz, demeliyiz, ister kutup porsuğu, ister gibon, fil ya da amerika papağanı olsun. Bütün hayatını yabanda yaşamış olan b ir arkadaşım var, bu arkadaşım bir keresinde bana bir kutup porsuğu gördüğü anı anlatmıştı. Ben şöyle diyebilirdim: “ee? Ne olmuş yani? Ben de hayvanat bahçesinde bir sürü gördüm. Gelinciklere benziyorlar.” Ama ben kutup porsuklarını yaban hayatta hiç görmedim, bu da hiçbir zaman bir kutup porsuğunu görmediğim anlamına geliyor.

Hayvanat bahçeleri bizlere hayvanların deri çuvallar içerisindeki et ve kemikler olduğunu öğretiyor. Kutup porsuklarını her defasında daha küçük kafeslere koyabilir ve sonunda kutup porsuğunun gerçek ebatlarında bir kafese onu tıkabilirsiniz, ve hayvanat bahçelerinin bize öğrettiğine göre o gene de bir kutup porsuğudur.

Hayvanat bahçeleri bizlere hayvanların makineler gibi olduğunu öğretiyor:yani ayrıştırılabilir, yerine başkası konulabilir, değiştirilebilir makine parçaları gibi. Bizlere bir hayat ağı olmadığını,ve bir kısmı yerinden çıkararak onu bir kutuya koyabileceğinizi ve hala daha o parçaya sahip olacağınızı öğretiyor. Ama bu tamamen yanlış. Bu kutup porsuğu nedir? Kimdir bu kutup porsuğu? Neye benziyor onun hayatı?

Hayvanat bahçeleri bize kesin olarak hayvanların hayatının yönetilmesi gerektiğini, bizler olmadan hayatta kalamayacaklarını öğretiyor. Onlar bize bağımlılar: öğretmenlerimiz değiller, komşularımız, eşitlerimiz, bizden daha iyi olanlarımız, arkadaşlarımız değiller. Onlar bize ait. Bizimler. Bizler beyaz adamın türler arası yükümlülüğünü kabul etmeli ve yüreklerimizdeki iyilik sebebiyle, tamamen iyi niyetlerle, onların hayatlarını kontrol etmeliyiz. Onları ”vahşi hayattan kurtarmalıyız”.

Şimdi sıra hayvanat bahçelerinin bize öğrettiği gerçek derse geldi, yani kaçınılmaz olan derse geldi sıra, her daim geçerli olan derse geldi, gerçekten önemli olan derse geldi sıra: yani insanları ve diğer hayvanları ayıran büyük bir kopmanın var olduğu gerçeğine.En geniş hendekten de daha geniş, en güçlü demir çubuktan daha güçlü, en ölümcül elektrikli çitten daha kesin. Biz buradayız. Onlar orada. Bizler özeliz. Bizler farklıyız.

İnsanların insan olmayan canlılardan üstün olduğu önkabulü hiç birşekilde desteklenemez. İnsanların diğer yaratıklardan daha zeki olduğunu gösteren hiçbir kanıt görmedim. Hem evcil hem vahşi hayvanlarla uzun süreli ve güzel ilişkilerim oldu, onların bana tanıma fırsatı verdikleri radikal anlamda farklı zekalarının -biçim farklılıkları söz konusu burada, farklı nitelikler değil- tadını çıkarma fırsatım oldu.

Benzer şekilde hayvanlar plan yapmadığı, anımsamadığı, kin tutmadığı, didişmediği, topluluklara sahip olmadığı, yas tutmadığı, zevk ve neşe hissetmediği, oyun oynamadığı, şaka yapmadığı, kendisine meydan okunmasından hoşlanmadığı, eğlenmediği, ahlaki tavırlarının olmadığı ve insana ait sanılan nice şeyi düşünüp hissetmediği şeklinde hiçbir kanıt görmedim. Gerçekten de saydığım bütün bu “insan” özelliklerini hayvanlarda gördüm.

Bir örnek: geçen gece köpeklerimden biri havlıyordu, uyandım.Ayağa kalkıp dışarı baktım. Dolunay vardı.Köpeğimden sessiz olmasını istedim. Homurdandı ve yere uzandı.Yatağıma döndüm. Köpeğim gene havlamaya başladı.Gene ayağa kalktım ve sessiz olmasını söyledim. Homurdandı, döndü durdu kendi etrafında ve sonra yerine uzandı. Yatağıma döndüm.Gene havlamaya başladı.Ayağa kalktım ve bu sefer ona bağırdım.Sesini kesti. Ertesi sabah ortada yoktu. O gün daha sonra annemin evine gittim. Oradaydı. Bana bakmadı bile. Normalde her yere benimle gider, ama eve geldiğimizde bu sefer inat etti. Ancak saatler sonra yüzüme baktı, o da birkaç kez ondan özür diledikten ve birkaç mama rüşvetinden sonra gerçekleşti.Yavaş yavaş beni affetti.

O gece köpeğimle beraber durmamamın mantıklı bir açıklaması yoktu: sabah erken saatte bir toplantım yoktu, ayrıca güzel bir geceydi. Nasıl oluyor da dolunayda benimle oynamak isteyen bir köpek karşısında klavyeyle yazı yazabildiği için bir insan daha zeki sayılabiliyor, anlamıyorum.

İnsanlar hayvanat bahçelerine gidiyorlar; çünkü vahşi hayvanlarla iletişim kurmaya ihtiyacımız var. Hayvanların bizlere hayatın karmaşıklığını hatırlatmasına, dünyanın sadece bizim için yaratılmadığını, kainatın merkezinde bizim yer almadığını hatırlatmasına ihtiyacımız var.

Çocukların bu ilişkiye yetişkinlerden daha fazla ihtiyacı var. Bir çok hayvanat bahçesinin çocuklar tarafından gürültüye boğulması bir raslantı değil, çocukların hayvanların anatomik özelliklerine ve isimlerine de ilgi duyduğu yok. Çocuklar hayvanat bahçelerine gitmek istiyorlar-buna ihtiyaç duyuyorlar- çünkü onlar vahşi hayvanların varlıklarıyla temas halinde olmaları gerektiğini içsel olarak hissediyorlar. Çocuklar hayvanlarla ilişki kuramamayı insan merkezli düşünce çemberinin kısırdöngüsünün içine atılan büyük bir adım olarak görüyorlar, bunu anlatamıyor ifade edemiyorlar ama anlıyorlar. Eğer ekolog Paul Shepard’ın söylediği gibi, “ doğa çocuk açısından sembolik anlamların yerleştirileceği somut bir merkezse ve o çocuk doğayı tecrübe etmiyorsa o zaman önce çocuk ve sonra yetişkin kişide çarpık bir anlam kavramı oluşacaktır.”

Ama hayvanat bahçesine giden bir çocuk gerçek hayvanlarla iletişim kurmuyor. Diğer bütün gösteriler gibi, diğer pornografi çeşitleri gibi, bir hayvanat bahçesi asla vaad ettiği şey konusunda tatmin duygusu sağlayamaz. Hayvanat bahçeleri, aynen pornografi gibi, hiyerarşi, tahakküm ve teslimiyet üzerine kurulu yüzeysel ilişkiler sunar. Hayvanat bahçeleri duygularından arınmış tüketicinin kendisine yöneltilen bakışlarla ilgili izni olabilen ya da olmayabilen bir diğer varlığı seyretmeye duyduğu arzuya dayanır.

Pornografik bir resim düşünün. Kadınlar para kazandkları ve bilinçli olarak pornografik resimler çektirdikleri durumlarda dahi bana bedenlerini burda ve şimdi görme izni vermemişlerdir- ya da vücutlarının görüntülerini -Eğer bir fotoğrafım varsa, ona sonsuza dek sahibim, kadın bana izin vermese de bu böyle. Bu durum ilişki kavramının tam tersi, ilişki içerisinde kadın kendini bana şimdi ve burada sunabilir, kendisinin ve benim arzuma bağlı olarak. İlişki içerisinde an’a dayalı olarak bir hediye olan şey pornografide benim metam haline dönüşür, onunla ne istersem yaparım.

Aynı şey hayvanat bahçeleri için de geçerli. Hayvanat bahçeleri çok gerçek, gerekli, yaratıcı, hayatı olumlayıcı ve hepsinden önemlisi ilişkiye yönelik bir tavır alır ve sonra da onu saptırır. Pornografi, cinsel ilişkiye yönelik ihtiyacı alıp bunu seyretmek ve seyreden şeklinde basitleştirir. Hayvanat bahçeleri yaban hayat ve hayvanlarla ilişki kurma şeklindeki yaratıcı bir ihtiyacı alıp onu betondan kafesler içerisinde duran şempanze ve ayılara birkaç dakika bakmak ya da oradan yürüyüp geçmek şeklinde bir “doğa tecrübesi”ne dönüştürür.

Hayvanları hayvanat bahçelerinde hapsetmekle hayvanlarla doğada iletişim haline geçmenin farkını sevişmekle tecavüz etmek arasındaki farka benzetebiliriz. Her iki durumda da birinci seçenekte ortaklaşalık söz konusudur; kurbanın özgürlüğünü kısıtlar; tacizcinin kurbana istediği gibi davranma hakkı olduğu şeklindeki iddiasını da destekler ve güçlendirir. Her iki durumda da hem kurbanın hem de suçu işleyenin ileride samimi ilişkiler geliştirmesini engeller. Tahakküm ve teslimiyetten oluşmuş bir halde birinini diğerini gerçekten ve isteyerek anlaması ihtimalini tamamen ortadan kaldırır.

Gerçek bir ilişki istekli katılımcıların diledikleri şeyi istedikleri zamanda, istedikleri şekilde vermelerini içeren bir çeşit danstır. Hem o anlık hem de geleceğe yönelik bir samimiyet ve yakınlık oluşturduğu gibi hem o ana yönelik hem de geleceğe yönelik anlamda hem kendini hem de ötekini anlama çabası içerir. Olaya katılanları büyütür, besler. Kim olduğumuz gerçeğine katkıda bulunur.

Yazımda yüzleştiğimiz sorunlara somut çözümler sunmam genelde. Bunun sebebi çoğu kez bu sorunların daha derin psikolojik ve algısal hataların semptomları olması, bu da bir problemi bu hatalara işaret etmeden çözmenin sadece var olan patolojinin kendini daha farklı bir şekilde gene ortaya koyması anlamına geliyor.

Hayvanat bahçelerinin hayvanlarla gerçek ilişkiler kurabilme aracı olduğu paradosinin karşısında çocukların bu ilişkilere gerçek ihtiyaç duymasıyla alakalı kesin bir çözümüm var. Burada çözüm çocuğunuza doğayı keşfetmesi için izin vermenizdir. Elbette Yosemite’te arabadan çıkıp diğer turistlerle beraber zaman geçirmenizden bahsetmiyorum, şehir hayatının karmaşasını doğa temelli bir diğeriyle değiştirmenizden söz etmiyorum. Doğa içerisinde arabayla gitmenin dört yanınızın safari simülasyonu görüntüleriyle dolu olmasından bir farkı yok.

Doğada yürüyüş yapmanın da pek bir farkı yok. Gene bir turistsiniz sonuçta.Yosemite , Yellowstone, ve Grand Canyon harika yerler olabilir, orada yaşamadığınız sürece onlar sonuçta gene turistik olmaktan başka bir anlam taşımıyorlar. Oraya yuvam demediğiniz sürece.Orası sizin yuvanız olduğunu söylemediği sürece.

Evde kalmaktan söz etmiyorum.

Çocukken bayağı bir gezdim ve doğa sevgimi böyle kazandım; nasıl düşünmeli, isimlendirmeli ve kategorize etmeli öğrendim; ve böylece evimin duvarlarının ötesinde, pencerelerinin ötesinde, o doğa manzarasının ötesinde, sulama kanalının ötesinde gerçekten kim olduğumu keşfettim.Semenderden ve kaplumbağalardan öğrendiğimi, yaptığım gezilerden ya da yürüyüşlerden, doğa tarihi müzelerine ya da hayvanat bahçelerine yaptığım ziyaretlerden öğrenemedim. Benim öğretmenlerim karıncalardı, çekirgelerdi, çimlerdi; sulama kanalındaki yılanlar ve tatlısu istakozlarıydı. Dersler ve ilişkiler o kadar sıradışı değildi. Zaten mesele bu: biz sadece komşuyduk.

Sesinizi duyar gibi oluyorum, sanki pek inanmıyorsunuz ve şöyle soruyorsunuz: “ sadece dışarı çıkmak mı? amma can sıkıcı .”

İyi, diye cevap veriyorum. Sıkılmak iyi bir durum olabilir; ne yapmak istediğinizi henüz bulamadığınız anlamına gelir. Bu durumda sıkıntı yeni bir anlayışa doğru bir adım ya da yeni bir eyleme yönelik bir adım olabilir, tabii hemen caymamak gibi bir koşulla doğru olabilir bu. Eğer sıkılıyorsanız ve bu histen hoşlanmıyorsanız, bir müddet sonra ne yapmak istediğinizi bulacaksınız demektir. Ya da bir şey ya da birisi sizi bulacaktır. Aslında, sıkıntı ve özgürlüğün yaratıcılık anlamına geldiğini söylemek pek ileri gitmek de sayılmaz hani.

Sıkıntı ayrıca biraz yavaşlamamıza da yardımcı olabilir. Hayvanat bahçelerinden, doğa programlarından, televizyondan ya da bu kültürün hızından kaynaklı olarak emir üzere olan olaylara alışığız. Bir e-posta gönderiyorum ve birkaç saniye sonra Bangkok’a varmasını bekliyorum. Televizyonu açıyorum ve birkaç saniye içerisinde bir film izleyebiliyorum. Ama yılanlar ve örümcekler kendi zamanlarında yaşıyorlar, daha yavaş bir zaman içerisinde yaşıyorlar. Eğer bir doğa programında bir örümcek görürseniz, ekranda kaldığı sürenin sonunda birşeyi-birisini öldürecek demektir. Ama şu anda duvarımdaki örümceğe bakıyorum, saatlerce duruyorlar, bazen günlerce oldukları yerde duruyorlar. Neyi tecrübe ettiklerini sık sık merak ederim. Büyük olasılıkla hiçbir zaman bunu öğrenemeyeceğim. Eğer benimle iletişime geçmezlerse hiçbir zaman öğrenemeyeceğim. Ve bunu yapsalar bile dikkat etmedikçe algılayamayacağım, dillerini biraz olsun öğrenmedikçe algılayamayacağım. İşte esas mesele bu.

Sinekkuşları ve atlıkarınca böcekleri de farklı zamanlarda yaşıyorlar; daima hareket ediyorlar, birşeyler yapıyorlar. Daima nefes nefeseler, belki de sadece onları izliyor olmak bile nefesimi kesiyor. Peki sinekkuşları başımın üzerinde cıvıl cıvıl seslerle dönüp dolaşırken neyi kavrıyorl? Atlıkarınca böcekleri dans ederken neyin ruhunu çağırıyor? Örümceklerle olan neyse burada da söz konusu olan o, yani aynı can alıcı noktadan söz ediyorum.

Çocukların bildiği gibi, can sıkıntısının bir manası yok. Bir keresinde, çocukken anneme sıkıldığımı söyleyince o da bana “iyi. Neden lavabodaki tabakları yıkamıyorsun? Onun ardından da bahçede otları kesersin, ardından da…”demişti. İşe yaradı. Bir daha can sıkıntısından şikayetçi olmadım.

Şimdi gene sesinizi duyuyorum. Bu sefer şöyle diyorsunuz: “Senin için iyi olmuş Köy Çocuğu, ama bizim gibi şehirlerde yaşayanlarla bunun alakası ne?”

Bu sorunun cevabını 101 nolu otobanla McDonald’s’ın park alanı arasındaki çimlerde otururken düşündüm. İlginç olarak gördüğüm tek şey duvarda bir çember içine çizilmiş A harfiydi (Anarşinin A’sı).Ama ardından kenarda köşede büyümeye çalışan minici bir kırmızı çiçek gördüm, ayrıca bahara hazırlanan dieğr bitkiler de oradaydı. Hiç hayvan yoktu ama. Ansızın bir yaban arısı otların arasından yükseldi, uçmaya başladı, iki üç kez otların etrafında dönü ve McDonald’s’ın üzerinden uçarak uzaklaştı. İçerde bir şey tıkladı sanki, ve o zaman diğer hayvanları görmeye ve işitmeye başladım: örümcekler çimlerin arasında avlarını bekliyordu; kuzgunlar otobandan geçen kamyonların üzerinde bağırışıyordu; serçeler arabaların altlarında hoplayarak geziniyordu.

Hayat her yerde. Şehirlerde bile hala daha yaban ve özgür hayvanlarla karşılaşabiliyoruz, onlar bizler her canlının köle olmadığını hatırlatıyor. Parklar var; dar sokaklar var, boş araziler var, nehirler, dereler ve küçük göller var, kuşlar var, böcekler var. Bu kültür toprağı o kadar kirletti ve toprağa o kadar zarar verdi ki el değmemiş yerleri kutsal ve kirletilmiş yerlerin de kurban etme bölgeleri olarak düşünmek son derece kolay. Ama işin gerçeği şu ki aslında her yer kutsaldır. Asfaltın altına baktığımızda hayatın hala orada olduğunu, onu hatırlamamızı beklediğini görüyoruz; eğer hatırlama konusunda başarısız olursak o zaman bizim yok olup gitmemizi beklediğini görüyoruz. Her iki durumda da en çorak yerlerde dahi hayatın direndiğini görüyoruz.

“Ama” dediğinizi duyuyorum, “ serçeler ve yabanarıları çok can sıkıcı. Benim çocuğum heyecan verici hayvanlar istiyor”.

Ben betondan kafeslerde dolaşan bir ayıya bakmanın nasıl olup da uçan vahşi hayvanlardan, zıplayan, sürünen, yaban hayvanlar ne yaparsa onu yapan hayvanlardan daha heyecan verici olduğunu anlamıyorum. Evdeki hayvanlar neden daha değersiz? Diğerleri uzaklardan geldiği için mi? Yoksa evdeki hayvanlarımız kafeslerde olmadığı , yani bizim kontrolümüz altında olmadığı için mi?

Eğer çocuklarınız daha büyük hayvanlar görmek istiyorsa, o zaman büyük hayvanların size yakın yerlerde yaşayacağı türden bir bölgede yaşamanız gerekiyor. Çocukken bir çok deliğin kenarında oturur ve yılanların dışarı çıkmasını, böylece onları görebilmeyi isterdim; ama yılanlar bunu nadiren yapardı. Onları yürürken, bir şeyler okurken veya vaşka birisini izlerken raslantıyla görürdüm. Sonunda kendisine bakılmasını istemeyen birisine bakmanın hoş bir şey olmadığını öğrendim.

Saklanıyorlar diye hayvanları kim suçlayabilir? Giysileri olan büyük maymunlar şu anda Homo supremus maximus olmayan diğerlerine pek fena davranıyor. Eğer giysileri olan büyük bir maymun olmasaydım, ben de saklanırdım. Ama kendi tecrübelerime bakarak eğer yeterince oturur ve nazikçe isterseniz ve diğerlerine faydalı olacak şekilde çabalarsanız onların varoluşlarının izlerini görebilirsiniz. Kızılağaç fidanlarını kemiren dağ kunduzları gibi gizli gizli olabilir; ya da yaprakların arasında duran bir tilki gibi açıkça da olabilir, ya da bir şahinden geri kalan bir ardıç kuşu gagası ya da tüyleri gibi.Veya kaçınılmaz bir şekilde karşımıza çıkabilir, cam kapınıza kıçını dayamış büyük bir ayı gibi.

Ama oradadır işte.

Önemli olan şey, yaşadığınız yere bakmak. Hayır, yaşadığınız yerde yaşamaktan söz ediyorum. Bir şekilde hayatınızı sonsuza dek değiştirecek türden egzotik bir hayvanlar karşılaşmak uğruna, ya da can sıkıntısını bir süreliğine başımızdan atmak uğruna dünyayı araştırmayı bırakmaktan- “kutu içerisine sığdırılmış dünya” şeklindeki hayvanat bahçesi yaklaşımını da buna katıyorum- söz ediyorum. Burada önemli olan şey zaten evinizi paylaştığınız yaratıklara saygısızlık etmeyi , onları görmezden gelmeyi ve onlara egzotik hayvanlar olmadığı için önemsiz muamelesi yapmayı bırakmak


Yıllar önce Kızılderili bir ruhsal liderin etrafında çember yapmış oturan şarkı söyleyip tamtam çalan çevrecilerle alakalı bir hikaye duydum. Çevrecilerden birisi şöyle dua etmiş “lütfen benekli baykuşu, su samurunu ve aladoğanı kurtar”.

Kızılderili ayağa kalmış ve “ Ne yapıyorsun arkadaşım?” diye fısıldamış.

Çevreci “Hayvanlar için dua ediyorum” diye cevap vermiş.

“Hayvanlar için dua etme. Hayvanlara dua et.” demiş Kızılderili, sonra durmuş ve şöyle devam etmiş, “ Çok kibirlisiniz. Onlardan daha büyük olduğunuzu sanıyorsunuz, değil mi? Kızılağaçlar için dua etme. Kızılağaç kadar cesur olabilmek için dua et.Kızılağaca ne istediğini sor”.

İncil’de söylendiği gibi, “iste ve o sana verilecektir.”.

Pandalara ne istediklerini sorun. Size söyleyecekler. Esas mesele şu: siz bunu yapmaya istekli misiniz?

Yazıma ara verip küçük göle kadar yürüyorum ve bu sefer değişik birşeyin farkına varıyorum. Duruyorum, sonra yeniden bakıyorum. Ardından onu görüyorum, büyük bir mavi akbalıkçıl uzaklarda uçmaya hazırlanıyor. Başı yukarı kalkmış, göğsü çıkık, güneşe kilitlenmiş. Kanatları yarı açık, ve ayakta duruyor, uçmak için ısınıyor. Bir an ona bakıyorum, ve ardından yavaşça geri çekiliyorum, onu şaşırtmak istemiyorum.

Gülümsüyorum ve yumuşak bir sesle şunu soruyorum: “ Sen kimsin? Ne istiyorsun?”

Şu anda bir büyük boz ayı hayvanat bahçesindeki kafesinde yürüyor.. Bir fil saatler boyu sağa sola sallanıyor, betona zincirlenmiş durumda. Bir kurt elektrikli çitlerin arkasında sağa sola sıçrıyor. Bir zürafa kendini kurtaramayacağı kadar küçük bir hücrenin içerisinde duruyor.

Belki bu hayvanların bazıları bir zamanlar bir esir olmamanın nasıl bir şey olduğunu hala hatırlıyordur. Belki bazıları hayvanat bahçelerinde doğmuştur ve koşmanın, özgür olmanın, bir aile içerisinde yaşamanın, bir topluluğa dahil olmanın, bir toprağa ait olmanın nasıl bir şey olduğuna dair ilk elden bir bilgisi yoktur. Onlar bunu ailelerinin kendilerine anlattığı kadarıyla biliyordur, onlar da bunu kendi ailelerinden öğrenmiştir, onlar da kendi aileleri öldürülmeden önce akıllarında kalan o belirsiz anılardan hatırlıyordur. Veya belki onlar – çoğumuz gibi- herşeyi unutmuştur. Belki onlar için, çoğumuz için olduğu gibi, bu kabus bildikleri yegane gerçeklik haline gelmiştir.

Onların gerçekten tutsak olmak gibi bir bahaneleri var. Bizim yok ama. Kendi hayvanat bahçelerimizden çıkıp gidebiliriz, hayvanlardan ayrı ve üstün olduğumuza dair kendi kendimize yarattığımız bu efsaneden, diğer herkesi içine çektiğimiz bu kabustan çıkıp gidebiliriz. Eğer bu korkunç rüya ölümden başka bir sonla bitecekse,- kurbanları ve bu gezegen için- uyanmak artık bize kalmış.

Bu kelimeleri yazdıktan sonra başımı çeviriyorum, pencereden dışarı, güneş ışığına bakıyorum.Hiç rüzgar yok. Kızılağaç dallarının parlak yeşil uçları hareketsiz. Çok güzel. Ve sonra onu görüyorum: parlak yeşil dallar hareket eden bir akbalıkçılın gölgesi. Gölge bir an orada duruyor, ve ardından gözden kayboluyor.

Çeviri:CemC, Kaynak:

February 16, 2011 Posted by | anti-otoriter / anarşizan, somuru / tahakkum, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

Greenpeace Changes It’s History to Deny Captain Paul Watson as Co-Founder

Greenpeace Attempts to Make Captain Paul Watson “Disappear”

Greenpeace Meets George Orwell: Greenpeace Rewrites History

Commentary by Captain Paul Watson, Greenpeace Co-Founder



Caption before:
Greenpeace co-founders Paul Watson and Robert Hunter blockade the sealing ship, Arctic Endeavor, Labrador 1976

New revised caption:
Greenpeace founder Bob Hunter and early activist Paul Watson protest the Canadian seal hunt.
Greenpeace co-founders Paul Watson and 
Robert Hunter blockade the sealing ship, 
Arctic Endeavor, Labrador 1976

Greenpeace Attempts to Make Captain Paul Watson “Disappear”

Greenpeace has become very angry with Sea Shepherd and myself because of Sea Shepherd interventions against illegal  Japanese whaling in the Southern Ocean and illegal tuna fishing in the Mediterranean and because of criticisms of Greenpeace ineffectiveness. In fact, Greenpeace has become so angry that it has now posted on its website that I am no longer to be regarded as a co-founder of Greenpeace. They now classify me simply “as an early member.”
This means that a bunch of people who were not around at the time, and many of whom had not even been born, have decided to rewrite Greenpeace history. As a result, the Greenpeace website has officially removed me from the list of Greenpeace founders.

Greenpeace has torn a page out of the old Russian Bolshevik manual on media relations and has chosen to simply re-write its own history. I imagine I will be deleted from early photographs next.

You would think that if I were not a founder, they would simply sue me for saying that I am, but the problem with that course of action is that the truth would be my defense, and the evidence would shrivel their revisionism on the vine.

It is really very amusing. Apparently, I have become such a threat to the bureaucrats in charge of what has become one of the world’s largest feel-good organizations that they felt motivated to deny my role as a founder of the organization that now pays their salaries. 

They did this once before in the Netherlands in 1997 when I was temporarily jailed for my role in sinking a Norwegian whaling ship. However at that time, my fellow Greenpeace co-founder, friend, and first Greenpeace President, Robert Hunter, came to Amsterdam to hold a media conference to defend my position as a legitimate co-founder of Greenpeace.

Bob Hunter passed away in 2005, so he can’t do anything to counter their revised revisionist statements a second time. Other co-founders like Ben Metcalfe, Irving Stowe, Dr. Lyle Thurston, and Captain John Cormack also have died since. But Bobbi Hunter, Rod Marining, David Garrick, Paul Spong, Rex Weyler and even Patrick Moore are alive, and Greenpeace has not quoted one of them as saying I am not a Greenpeace co-founder, nor has it produced a single document to back up its accusation. The best history of Greenpeace ever written, entitled Greenpeace by Rex Wyler, and of course Bob Hunter’s legendary book Rainbow Warriors both attest to my role as a co-founder.

Below is the statement on the Greenpeace web site concerning my newly revised history. I have elected to make comments on their statements so as to correct the record. Initially, I ignored this, but too many comments have been made in the media citing this page as “evidence” that I am not a Greenpeace co-founder. I thus have no choice but to defend my position on this.

However to really get to the bottom of this, I am personally offering 25,000 Euros to any person, Greenpeace member, journalist, or lay person who can provide the proof to back up this ridiculous revisionism by Greenpeace. If anyone can prove that I am not a founding Greenpeace member, than I shall pay 25,000 Euros from my own pocket.

Not that I have anything to worry about, since the proof to back up this absurd accusation from Greenpeace does not exist, but for those who doubt and wish to back up their doubts with evidence, the reward is on the table.

So here are my remarks in response to this drivel on the Greenpeace website.


Greenpeace: Paul Watson, Sea Shepherd and Greenpeace: some facts.

Paul Watson: Stating that something is a fact does not necessarily mean it is a fact.

Greenpeace: Paul Watson is the founder of the Sea Shepherd Conservation Society and an early member of Greenpeace. Over the last few years, Paul has become extremely critical of Greenpeace in the press and at his website. The information below is provided as a service to our supporters to get a few facts out on the table about Paul’s history with Greenpeace and the nature of our disagreements.

Paul Watson became active with Greenpeace in 1971 as a member of our second expedition against nuclear weapons testing in Amchitka, and went on to participate in actions against whaling and the killing of harp seals. He was an influential early member but not, as he sometimes claims, a founder.

Paul Watson: I was on the list for the 1st crew on the first ship, but was assigned to the Greenpeace Too. It was the Greenpeace Too that was on site when the test occurred. In 1972, we changed the name of the Don’t Make a Wave Committee to the Greenpeace Foundation. I was one of the original directors of the Greenpeace Foundation from the very day of this incorporation.

I became active in October 1969 when I attended the first protest against nuclear testing at Amchitka organized by the Sierra Club and the Quakers. I was a member of the Sierra Club at the time. This protest led to the first meetings and subsequent meetings of the Don’t Make a Wave Committee at the Unitarian Church at 49th and Oak Street in Vancouver.  It was in 1970 when we launched the idea to take a ship to the test site in the Aleutians. We worked throughout 1970 and 1971 to raise funds for this campaign. We held a concert with Joni Mitchell, James Taylor, and Phil Ochs to raise the money to charter the first boat. I hosted Phil Ochs at my house.

At one of the early meetings, someone left the meeting and flashed a V peace sign and said “peace”. Bill Darnell responded and said “make that a green peace.” Robert Hunter flashed on that as the name for the boat and thus the boat Greenpeace and the Greenpeace Too came before the organization named Greenpeace.

I was the youngest member of the Don’t Make a Wave Committee in 1970 and participated as a crew-member on the first Greenpeace campaign to oppose nuclear testing at Amchitka. Greenpeace states that it was the second expedition, but both the Greenpeace and the Greenpeace Too were part of the same expedition. I was on theGreenpeace Too, the ship that was in the Aleutians when the bomb went off. The first ship had already returned. When Greenpeace was officially registered as the Greenpeace Foundation in 1972, I was one of the signatory founding directors. I was also one of the eight people who established Greenpeace International in 1979. In 1972, Robert Hunter’s membership number was # 000, Roberta Hunter’s membership was #001, and mine was  #007. I’ve still got the card. I was in fact the youngest founding member of Greenpeace. I was 18 when I attended the demonstration at the border in 1969 and 20 when we sailed to oppose the bomb in 1971. I do find it amusing that some of the Greenpeacers today who accuse me of not being a founder of the organization were not even born at the time.

I like how they go on to say that I participated in the actions against whaling and the killing of harp seals when in fact Robert Hunter, Paul Spong, and I initiated the anti-whaling campaign, and I personally initiated the anti-sealing campaign along with David Garrick. I was first officer on the 1st and 2nd Greenpeace campaigns to protect whales in 1975 and 1976, and I was the expedition leader for the seal campaigns of 1976 and 1977.

In September 1979, I was one of the eight signatory founders of Greenpeace International. Interesting, since this was two years after Greenpeace claims I was dismissed from the organization for advocating “violent” tactics.

A little more background on the first Greenpeace voyages:

The voyage of the Greenpeace Too, the ship that I was on, was not a 2nd expedition. It was part of the 1st expedition. The Phyllis Cormack took a crew of 13 to the Aleutians. After a month, they returned, and they were relieved by the 35 crew on the Greenpeace Too. I was one of the crew. It was our ship that was on site when the underground bomb was detonated. In fact, Rod Marining, Chris Bergthorson, and myself were the only co-founders near Amchitka that day. Although I was active with the Don’t Make a Wave Committee in 1969, Greenpeace now claims I was active in Greenpeace in 1971. This was the year of the first voyage of which I was an active crewmember, but Greenpeace did not actually exist until 1972 when the name Don’t Make a Wave Committee was changed to the Greenpeace Foundation.

Greenpeace: He was expelled from the leadership of Greenpeace in 1977 by a vote of 11 to one (only Watson himself voted against it).

Paul Watson: I was in fact never expelled from Greenpeace. I was voted off the Board of Directors in a motion tabled by Patrick Moore who opposed my aggressive opposition to baby seal killers. The underlying reason for this was I was a threat to his taking over the leadership of Greenpeace from Bob Hunter. I was free to continue to work with Greenpeace, but I chose not to. I was indeed voted off the Greenpeace Board, but I resigned voluntarily from Greenpeace.  Greenpeace states this above when they say I was expelled from the leadership (meaning the Board). They do not say that I was expelled from Greenpeace. In fact, I remain a lifetime member of Greenpeace, unless they have now revoked my lifetime membership.

Greenpeace: Bob Hunter (one of Greenpeace’s early leaders, after whom a Sea Shepherd vessel was named) described the event in his book, the Greenpeace Chronicles:

“No one doubted his [Watson’s] courage for a moment. He was a great warrior brother. Yet in terms of the Greenpeace gestalt, he seemed possessed by too powerful a drive, too unrelenting a desire to push himself front and center, shouldering everyone else aside He had consistently gone around to other officees, acting out the role of mutineer. Everywhere he went, he created divisiveness We all felt we’d got trapped iin a web no one wanted to see develop, yet now that it had, there was nothing to do but bring down the axe, even if it meant bringing it down on the neck of our brother.”

Paul Watson: Bob did indeed write those words, and later he left Greenpeace to sail with me on my ships, and he wrote many positive things about Sea Shepherd and myself in books like Red Blood and in his columns. He was a lifelong friend and comrade, and he and his wife Bobbi put up their house as collateral to help me finance the purchase of the Sea Shepherd II. But it should be noted that Bob used the term “brother” in that excerpt from the book. Why? Because I was not just anyone. I was an original co-founder and original crewmember. That was why Bob said it was a tough decision. The reason I was rebelling was because Patrick Moore had seized control of Greenpeace and that disturbed me. My concerns were realized years later. Patrick now works as a lobbyist and public relations flak for the logging industry, the mining industry, the salmon farmers, the chlorine industry, and President George Bush appointed him to promote the nuclear industry.

Robert Hunter did not write this in a book entitled Greenpeace Chronicles. He wrote it in a book entitled Warriors of the Rainbow. It is interesting that later, Robert Hunter told me that I was right in going the direction that I did, and he became a Sea Shepherd activist and crewmember sailing with us on numerous occasions between 1988 and 2001. Bob and Bobbi Hunter even lent me funds to help purchase the first Sea Shepherd vessel. Bob later told me and wrote in his books that it was a positive thing that I had left Greenpeace to pursue a different path. Greenpeace never named a ship after Robert Hunter, but Sea Shepherd did.

Greenpeace describes Robert Hunter as one of Greenpeace’s “early leaders”. This certainly diminishes Bob Hunter’s incredible contributions to Greenpeace. The fact is that Robert Hunter is “the” founding father of Greenpeace. If not for Robert Hunter, Greenpeace would have expired as an organization in 1974. It was Hunter’s vision, drive, and determination that placed Greenpeace in the position to become a worldwide force to defend the environment.

Most of these people re-writing the Greenpeace history today never met Robert Hunter or myself and have no first-hand knowledge of the early days of Greenpeace.

A more accurate history of Greenpeace can be found in the book Greenpeace by Rex Wyler, who first served with Greenpeace on the 1975 campaign to protect the whales alongside Robert Hunter and myself.

Greenpeace: Confusion: Greenpeace and Sea Shepherd

Watson founded his own group, Sea Shepherd, in 1977.

  • in 1986, Sea Shepherd carried out an action against the Icelandic whaling station in Hvalfjoerdur and sank two Icelandic whaling vessels in Reykjavik harbor by opening their sea valves;[1]
  • in December 1992, Sea Shepherd sank the vessel Nybroena in port;[2]
  • Sea Shepherd claimed to have sank the Taiwanese drift net ship Jiang Hai in port in Taiwan and to have rammed and disabled four other Asian drift net ships;[3]
  • a Canadian court ordered Watson and his former ship, the Cleveland Armory, to pay a total of $35,000 for ramming a Cuban fishing vessel off the coast of Newfoundland in June 1993;[4]
  • in January 1994 the group severely damaged the whaling ship Senet in the Norwegian port of Gressvik.[5]

Each of the whaling ships noted above was refloated and refitted for continued whaling.

Captain Paul Watson: Greenpeace only touched on a few of our actions but seems to give the impression they were of little consequence. Saying that the ships were damaged and then refloated is not exactly true. The two Icelandic whaling ships were refloated but never used again because all the equipment and electronics were destroyed. That hit cost the Icelanders $10 million and shut them down for a decade. Greenpeace did not mention the whaler Sierraor the two Spanish whalers sunk in 1981. All three of them never whaled again. Nor did the whaler Astrid or the South African whalers Susan and Theresa. They are incorrect on the fine. Sea Shepherd never paid a fine for ramming a Cuban trawler, and in fact, the court ruled that the trawler was not rammed at all – there was no evidence of any contact. The Norwegian whalers were repaired and refloated and the result was a 3000% increase on marine insurance premiums. Our campaigns to destroy illegal whalers have been very successful and very costly to the whalers.

Greenpeace: In a 2008 article in the New Yorker, Watson claims that Sea Shepherd has sunk ten ships since its founding, but the author of the article notes, with some skepticism, that she was unable to verify that number.

Captain Paul Watson: It’s hard to verify covert actions, but no one else claimed the sinkings. Sea Shepherd did. So if not us, then who? Greenpeace seems to want to condemn us for sinking whaling ships and also for not sinking whaling ships. The article was written by a man, not a woman as Greenpeace states above.

Greenpeace: Paul Watson’s and Sea Shepherd’s actions have sometimes been wrongly attributed to Greenpeace, often in an attempt by others to damage Greenpeace’s reputation for non-violence.

Captain Paul Watson: It concerns me that Greenpeace gets credit for our actions, but it may have something to do with Greenpeace running ads to coincide with our actions or immediately following our actions so as to capitalize on the publicity. I don’t see how being accused of stopping a whaling activity can damage the reputation of an organization that claims to defend whales. 

Greenpeace: Greenpeace has never sunk a whaling ship.

Captain Paul Watson: No indeed they have not. Greenpeace takes pictures and videos of whales dying, and Greenpeace has failed to save a single whale. Sea Shepherd saved 528 whales in 2010, 305 whales in 2009, some 500 in 2008, another 500 in 2007, and 83 in 2006. We also ended the careers of numerous whaling ships saving many thousands of whales. Sea Shepherd proudly claims credit for sinking whaling ships, and we are also proud of the fact that we have never injured a single person.

Greenpeace: Some anti-environmentalists try to use the fact that an extreme minority in the environmental movement resorts to force and sabotage to brand the movement as a whole as “terrorist.” One such attempt has been specifically condemned by a Norwegian court.

Captain Paul Watson: The Sea Shepherd Conservation Society is not a terrorist organization, and we have never been convicted of a single felony (unlike Greenpeace), and we have never had anyone seriously injured (unlike Greenpeace), and we have shut down numerous illegal whaling, sealing, and fishing operations (unlike Greenpeace).  Sea Shepherd does not break laws, we enforce them. Greenpeace has had numerous felony convictions; Sea Shepherd has had none.

Greenpeace: In 1991, we had an agreement with Sea Shepherd that we would refrain from public criticism of one another. Today, many of Sea Shepherd’s fundraising communications and Paul Watson’s public communications are filled with attacks on Greenpeace, our methods, our activists, and our supporters. They are often peppered with inaccuracies and outright untruths. Paul Watson is still fighting a one-sided battle that was over for Greenpeace in 1977.

Captain Paul Watson: I am not aware of any such agreement, but I think it would be a good idea. What Greenpeace describes as attacks by Sea Shepherd are in fact our response to their accusations against us. I do not take accusations of terrorism lightly, and I do not agree that they should raise money to send ships to Antarctica when they do not do so. In my book, that is stealing money from the public. I have written to Greenpeace every year asking for an agreement that will allow us to cooperate with each other, and every year Greenpeace has rejected my offer. 

Greenpeace: In most cases, we simply don’t respond to Paul Watson’s criticism. While we don’t agree with Sea Shepherd’s methods, we also know that stories of divisiveness within the ranks of environmental groups distract from the real issues which unite us, and we prefer that when the media writes about whaling, they write about the real issues. Although Paul Watson is a vehement anti-whaling activist, he regularly lends his support to attacks on Greenpeace — some of them organized by the whalers themselves. [8]

Captain Paul Watson: Sea Shepherd has never participated in any campaign against Greenpeace organized by the whaling industry. This is a viciously false and misleading statement. What we have been critical of Greenpeace for is accusing us of violence, accusing us of being terrorists, and claiming credit for things that Sea Shepherd has accomplished. We also criticise Greenpeace for collecting money on issues they do not campaign against.

Greenpeace: Our commitment to non-violence: why we don’t cooperate?

Paul Watson has made many public requests for Greenpeace to reveal the location of the whaling fleet or otherwise cooperate with Sea Shepherd in the Southern Ocean when the ships of both organizations have been there simultaneously.

Captain Paul Watson: We have always given Greenpeace the coordinates of the whaling fleets once we have found them. They have never returned the favour. It’s all academic now, because they no longer even send ships to intervene against whaling operations.

Greenpeace: We passionately want to stop whaling, and will do so peacefully. That’s why we won’t help Sea Shepherd. Greenpeace is committed to non-violence and we’ll never, ever, change that; not for anything. If we helped Sea Shepherd to find the whaling fleet we’d be responsible for anything they did having got that information, and history shows that they’ve used violence in the past, in the most dangerous seas on Earth. For us, non-violence is a non-negotiable, precious principle. Greenpeace will continue to act to defend the whales, but will never attack or endanger the whalers. 

Captain Paul Watson: Sea Shepherd has never employed violence. We have never injured anyone ever. We have never committed or been conviccted of a felony ever. Dr. Martin Luthor King once saaid that violence cannot be committed against a non-sentient object. We have the support of the Dalai Lama. Greenpeace has worked with Earth First, a group that engages in sabotage of industrial equipment. Greenpeacers have committed and been convicted of felonies. Greenpeace has had crewmembers killed and injured. Sea Shepherd has not. Greenpeace defends the stealing of property from the mail. In fact, Greenpeace justifies its action and condemns ours, not on the basis of tactics, but on the basis of politics. By refusing to assist us on occasion, Greenpeace was responsible for the deaths of whales we could have saved, because whereas Greenpeace takes pictures, Sea Shepherd intervenes to protect lives.

Greenpeace: We differ with Paul Watson on what constitutes violence. He states that nobody has ever been harmed by a Sea Shepherd action. But the test of non-violence is the nature of your action, not whether harm results or not. There are many acts of violence — for example, holding a gun to someone’s head — which result in no harm. That doesn’t change their nature. We believe that throwing butryic acid at the whalers, dropping cables to foul their props, and threatening to ram them in the freezing waters of the Antarctic constitutes violence because of the potential consequences. The fact that the consequences have not been realized is irrelevant.

Captain Paul Watson: After three decades of operations, we have proven our expertise in getting results without causing injuries or committing felonies. The test of non-violence is consequences, and Sea Shepherd has exercised extreme caution to save lives without causing injury. We practise non-violence in the spirit of Hayagriva, the Buddhist idea of aggressive non-violence or the exercise of compassionate wrath. In others words, intimidation without injury for the purpose of achieving enlightenment. The Dalai Lama is a Sea Shepherd supporter, and I don’t think he would be supporting us if we were a violent organization as Greenpeace constantly accuses us of being. By the above logic, Greenpeace, I repeat, is also guilty of violence, because by constantly accusing Sea Shepherd of being violent, they are providing justification to the whalers to respond violently against us.

Greenpeace: In addition to being morally wrong, we believe the use of violence in protection of whales to be a tactical error. If there’s one way to harden Japanese public opinion and ensure whaling continues, it’s to use violent tactics against their fleet. It’s wrong because it puts human lives at risk, and it’s wrong because it makes the whalers stronger in Japan.

Captain Paul Watson: These modern Greenpeace bureaucrats are stating here that all the original Greenpeace co-founders who have served with Sea Shepherd are morally wrong. In other words, the men and women who created Greenpeace are being judged as morally wrong by upstarts who are being paid to work for Greenpeace today. None of these people were there to construct the foundation of the organization that now pays them their comfortable wages. I never worked for money for Greenpeace a day in my life. I was a volunteer, and my lifetime membership number is 007. I am the 8th founding member of Greenpeace, because Bob Hunter was 000 and Bobbi Hunter is 001. The bottom line is that Sea Shepherd is speaking the language the Japanese whalers understand economics. We have negated their proffits for seven years and that will end whaling  – not the hanging of banners and the stealing of whale meat from the Japanese mail.

Greenpeace: We work with many other groups whose methods differ from ours, and we know the power of cooperation among groups with a common objective but diverse ways of working. For decades, we have had productive working relationships with the Worldwide Fund for Nature, Friends of the Earth, International Fund for Animal Welfare, Sierra Club, Environmental Investigative Agency, and a host of other groups dedicated to whale conservation. We would only be willing to cooperate with Sea Shepherd under the condition that it would not facilitate endangering human life.

Captain Paul Watson: They neglected to mention they have worked with Earth First, an organization that has undertaken industrial sabotage. Sea Shepherd has never endangered any person’s life. Greenpeace has had crewmembers killed and injured.

Greenpeace: To give one example, in 2005/2006, Sea Shepherd attempted to snarl the propeller of the Nisshin Maru with a rope and cable, as reported on their own website:

Two of our three zodiacs were equipped with devices we had made to foul their propeller; basically two buoys connected with steel cable and rope that we would place in front of their ship in hopes that the Maru would run it over, it would pass underneath their hull and into their propeller at the stern of their ship causing their ship to slow down dramatically or be stopped completely. The Maru was running at full speed away from the Farley. Both zodiacs deployed their devices repeatedly. None seemed to work against the goliath Nisshin Maru ship…

Running out of options and having lost both of our propeller fouling devices, all hope seemed lost of slowing the Maru…

Disabling a ship at sea in the Antarctic, regardless of how much one may object to its activities, is not only a callous act of disregard for human life — it’s courting an environmental disaster in one of the most fragile environments in the world.

Captain Paul Watson: We use intimidation because we know that prop foulers will not cause permanent damage to the ships, but it will slow them down enough to not be able to hunt whales. We are aware that the Japanese vessels have cutting blades on their props.

Greenpeace: Such tactics are not only dangerous to the whalers, they are dangerous to the cause of stopping Japanese whaling. Our political analysis is unequivocal: if Japanese whaling is to be stopped, it will be stopped by a domestic decision within the Japanese government to do so. That’s why we have invested heavily in a Greenpeace office in Japan and efforts to speak directly to the Japanese public — 70 percent of whom are unaware that whaling takes place in the Southern Ocean at all. A majority of those who are aware of the whaling program, oppose it. Support for whaling in Japan has been steadily falling for the last decade. Consumption of whale meat is in decline, the cost of the program to taxpayers is being questioned by the business community, and the political costs of the program have created opposition in the Foreign Affairs department in Japan. All of this progress could be undone by a nationalist backlash. By making it easy to paint anti-whaling forces as dangerous, piratical terrorists, Sea Shepherd could undermine the forces within Japan which could actually bring whaling to an end.
A few facts

Captain Paul Watson: Because of our dramatic campaigns in the Southern Ocean, the Japanese people are now very much aware of the activities of their illegal whaling fleet in the Southern Ocean. That is education, and we have an international television show to get our message across. Convincing the Japanese public to oppose whaling will not be guaranteed to change anything. The majority of Canadians are opposed to the annual commercial seal slaughter, yet the seal hunt continues to be subsidized by the Canadian government. Greenpeace has made very little progress with their public education programs, including programs where Greenpeacers publicly ate whale meat to demonstrate they were respectful of Japanese culture.

Greenpeace: We’ve got fairly thick skins here at Greenpeace. When you challenge powerful forces, you need to be ready to put up with accusations of ulterior motives and hidden agendas. What’s unfortunate is when we have to spend time countering friendly fire — attacks by an organization that shares the same goals as we do. We don’t mind robust disagreements, but we do object to falsehoods. 

Captain Paul Watson: Sea Shepherd does not share the same goals with Greenpeace. We are dedicated to ending whaling. Greenpeace is not. Greenpeace supported the recent compromise that would have allowed legal whaling by Japan. Greenpeace does not support ending the commercial seal hunt in Canada or the dolphin slaughter in Japan or the killing of pilot whales in the Faeroe Islands. Greenpeace does not send ships to the Southern Ocean, yet they continue to raise money for their campaign which have been reduced to “saving” whales on a Southern Ocean whale defense video game.

Greenpeace: As the New Yorker article on Paul Watson noted, in his book “Earthforce!”:

Watson advises readers to make up facts and figures when they need to, and to deliver them to reporters confidently, “as Ronald Reagan did.”

Captain Paul Watson: This statement is taken out of context. I was explaining that modern media is manipulated by politicians and corporations to manipulate the truth and that, yes, Ronald Reagan made up facts to support his agenda, as do almost all politicians. This is classic McLuhanism and an understanding of modern media strategies. Greenpeace does it all the time, by the way, as do most other organizations, political parties, and corporations. What was once a lie is now merely called a spin, and Greenpeace has become the master of the spin. I may be guilty of this also, but I am an amateur compared to the Greenpeace media department.

Greenpeace: Paul Watson has claimed that Greenpeace goes to the Antarctic merely to film whales being killed, to wave banners and to bear witness to their deaths — but does nothing to save them.

This is untrue.

Greenpeace saves whales

Greenpeace has directly saved the lives of countless whales over more than three decades by maneuvering our boats between the harpoon and the whale. Many of us have risked our lives in those actions from Iceland to the Antarctic. But, while we consider it acceptable to risk our own lives for the whales, we don’t believe in risking anyone else’s.

Captain Paul Watson: They still use images of Bob Hunter and myself in zodiacs blocking harpoons from 1975 and 1976. They forget that the legacy that has enabled Greenpeace to become what it is today was laid down by myself and others who are no longer in Greenpeace. In fact there is not a single living founding member of Greenpeace active in Greenpeace today. We created the tactics they are bragging aboutBut they have not prevented the killing of any whales. The Japanese whalers slaughtered whales in front of Greenpeace as the Greenpeacers held banners and staged photo ops that I call ocean posing.

Greenpeace: In 2006, a harpoon was fired over one of our inflatables and the line fell on the boat, pulling one crew member into the freezing waters of the Antarctic. According to records kept by the whalers (we were too busy to keep records), we interfered with them 26 times in 2006. Shortly after sighting us, the whalers departed at high speed — their own records show they lost nine days of hunting due to interference with their operations. The whalers rammed our ships twice, hit one of our crew members with a metal pole, and used a high-powered water cannon against us. Despite this, they came in 82 whales short of their quota. In 2008, the whalers ran from us for 14 consecutive days, days that were lost to them for hunting. Since they need to catch an average of around 9-10 whales a day to make their self-appointed quota, this action alone saved the lives of over 100 whales.

Captain Paul Watson: It is my opinion that they came 82 whales short of their quota because Sea Shepherd was chasing them continuously. They were not running from Greenpeace, they were running from Sea Shepherd. And falling in the water is no big deal when you are wearing a drysuit or a wet suit under a survival suit. We fall in the water all the time, but we don’t make a drama out of it. The high powered water cannon is easily avoided, but Greenpeace runs straight into it for the dramatic photo opportunity it provides. Posturing and posing and making whale snuff flicks is what they do, and they do it well, but it has not saved a single whale. It may be noticed that in previous years when Sea Shepherd was not chasing the whaling fleet, they made no such claims of successful interventions. I find it interesting that they claim they were too busy to keep records. That is what a logbook is for, and the officer of the watch has the responsibility to keep those records.

Greenpeace: Greenpeace works to save whales around the world, all year round, and with a variety of tactics.

Along with the Worldwide Fund for Nature, we were the primary advocates that created public pressure for the moratorium on commercial whaling which was agreed in 1982. That single piece of work has saved the lives of tens of thousands of whales and ended the whaling programs of the Soviet Union, Brazil, Peru, Chile, and Spain.

We have undertaken political work to maintain support for the moratorium on commercial whaling and counter Japanese vote-buying schemes. There have been years in which the conservation majority in the International Whaling Commission has hung by a thread, in one case by a single vote. By lobbying conservation-minded countries to join the International Whaling Commission and successfully pressuring countries like Denmark to change their policies toward conservation, our millions of supporters and activists have worked quietly behind the scenes to save whales. 

Captain Paul Watson: I was a part of that pressure to create the moratorium as were many others. It was not a Greenpeace achievement, it was an anti-whaling movement achievement. Sea Shepherd helped Ecuador to join the IWC and delivered a vote for the whales. And Denmark changing their policies? – I think not. Denmark is a major advocate of whaling and thousands of pilot whales are killed each year in the Danish Faeroe Islands where Sea Shepherd has intervened four times and Greenpeace never has, because they said that their supporters in Denmark did not support interference with their culture. Apparently, interfering with everyone else’s culture is okay for the Danes.

What Greenpeace forgets is that there are very few persons who have been consistent activists for the whales from 1974 until the present like I have. That is 37 years of defending the whales in every sea on the planet, yet they dismiss my experience and my persistence as something negative. I am merely doing today what I did when I was with Greenpeace three decades ago. Greenpeace changed. I did not. There is no other original Greenpeace activist alive that continues to confront the whalers.

Greenpeace: Working in Japan to stop whaling

Greenpeace has had an office in Japan since 1989. As a result of hard, steady work over the years we have succeeded in making whaling a subject of domestic debate in Japan where none has existed before. We’ve brought Japanese celebrities, musicians, and artists to speak out against whaling, exposed taxpayer-sponsored promotional efforts by the Japanese government — by exposing waste and corruption in the bureaucracy that supports whaling, we’ve generated criticism of whaling in some of Japan’s largest newspapers, and articles in the business press asking whether Japan should end its whaling program.

Captain Paul Watson: Sea Shepherd has been active in Japan since 1981, beginning with our efforts to free dolphins from the nets of their killers. Our efforts have actually saved lives. Greenpeace efforts have not made a dent in Japanese policies on whaling. Japanese businessmen understand profit and loss and have little use for sentimental campaigns. They simply do not care about cruelty issues, nor do they seem very concerned about conservation issues. Sea Shepherd speaks the one language they understand – profit and loss – and we have them on the ropes financially with a loss of profits for five years running.

Greenpeace: On May 15, 2008, Greenpeace Japan used undercover investigators and the testimony of informers to expose that large amounts of prime cut whale meat were being smuggled from the whaling ship Nisshin Maru disguised as personal baggage, labeled “cardboard” or “salted stuff” and addressed to the private homes of crewmembers. Greenpeace activists Junichi Sato and Toru Suzuki intercepted one box out of four sent to one address, discovered it contained whale meat valued at up to US$3,000, and took it to the Tokyo public prosecutor.

Captain Paul Watson: Whaling is illegal, so I am at a loss as to what can be gained by exposing corruption inside an illegal industry. The only people concerned about the theft of whale meat are the whalers. This is like the FBI investigating the Mafia for the benefit of the Godfather. Stealing whale meat from the mail in Japan has nothing to do with stopping illegal whaling by the Japanese whaling fleet in Antarctica.

Greenpeace: Their public press conference drew national attention in Japan, and a promise by the public prosecutor to “fully investigate” the charges.

Instead, Junichi and Toru were arrested for stealing the box of whale meat, and the scandal investigation was dropped by the Tokyo public prosecutor’s office the same day; it was clear that the two events were connected, just as it is clear that both were politically motivated. Although Junichi and Toru had provided full cooperation to the police, it took some five weeks to make the arrests, and when they did, more than 40 officers raided the Greenpeace Japan office, with the media tipped off by police beforehand. The Greenpeace activists learned of their imminent arrest from the TV news the same day the embezzlement case was dropped.

Captain Paul Watson: The charges could indeed have been politically motivated, but Greenpeace put themselves into the position of being charged for theft. It was not a smart tactic. Strategy requires preparation. On the positive side, the case did attract attention to the issue of illegal whaling.

Greenpeace: The two activists now face up to ten years imprisonment. We consider them political prisoners, and believe that powerful forces have instrumented a crackdown aimed at discrediting Greenpeace in Japanese society. This means we’ve hit a nerve. We intend to put all our efforts into turning the tables, and putting the whaling interests on trial in the court of public opinion in Japan. We see the reaction of whaling interests as conforming perfectly to the way the most successful Greenpeace campaigns play out: “First they ignore you, then they laugh at you, then they fight you. Then you win.”

Captain Paul Watson: This is amusing, because that is exactly what Greenpeace has done with Sea Shepherd. First they ignored us, then they laughed at us, and then they attacked us. I remember Greenpeace leader David McTaggart once telling The Age newspaper when asked abut Sea Shepherd, “Sea Shepherd, never heard of them,” and then added, “they are irrelevant.” Japan does not need a campaign to discredit Greenpeace in Japan. They were discredited many years ago. They tried to make a mountain out of a molehill by saying they had to focus all of their energies on defending their two directors. This was simply a convenient excuse for not sending down a ship and crew to Antarctica. They could certainly afford to do both. Now that the men are free, Greenpeace still has no intention of returning to the Southern Ocean with a ship although they continue to raise money for that purpose. The two Greenpeace activists received suspended sentences.

Greenpeace:  Greenpeace has too much money?

Watson likes to paint a picture of Greenpeace as enjoying vast riches, but in fact Greenpeace accepts no money from governments or corporations, and our resources are minuscule compared to the task before us. We rely almost entirely on the donations of nearly 3 million people worldwide, and we spend those hard-earned donations in ways that win campaigns for the environment.

Captain Paul Watson: This is not true that they have not accepted corporate or government funding. I was the dissenting vote in 1976 when Greenpeace accepted a large donation from Ed Daly of Air America also known as the C.I.A. airways. The donation came with the condition that Greenpeace continue to harass the Soviet whaling fleet and to not pursue the Japanese whaling fleet. This was in fact the beginning of my disagreements with the Greenpeace Board of Directors. Greenpeace also accepted a very large donation in the mid-eighties from the Soviet Union to sponsor a peace concert in Moscow. I notice that Greenpeace states they rely “almost entirely” on the donations of their members. That implies other sources of funding.

Greenpeace: To put our budget in perspective, in 2007 Exxon-Mobil generated more revenue in less than six hours than Greenpeace raised worldwide from its supporters for the entire year. Our annual donations are less than the value of seven days of the global value of the illegal forest industry, or three days of the subsidies to the global fisheries industry. The nuclear industry spends more money in advertising than Greenpeace International’s entire operating budget. 

Captain Paul Watson: This is an absurd comparison, but it illustrates just how much money Greenpeace does raise. Exxon-Mobil generates an incredible amount of money in six hours and the amount of money given in subsidies to global fisheries worldwide is about $75 billion dollars so three days of subsidies is about $600 million dollars which is about twice Greenpeace’s actual budget. I don’t begrudge Greenpeace this budget, I only wish they used the funds more effectively.

Greenpeace: The full breakdown of what we raise, what we spend, and what we spend it on is released every year in our Annual Report.

Most importantly, Greenpeace gets results. In the three decades since our founding, we have combined our unique brand of non-violent direct action with political lobbying, scientific research, and public mobilization to bring an end to nuclear weapons testing, stop the dumping of hazardous waste at sea, secure the moratorium on commercial whaling, and win dozens of other significant steps toward our ultimate goal of a green and peaceful future for our planet.

Captain Paul Watson: There is no argument from me that Greenpeace has taken credit for much of this. And the fact is there are well intentioned dedicated Greenpeace activists on the ground doing good work, inspired by the cause. But I would compare it to the Catholic Church. There are thousands of dedicated and sincere Catholic priests and nuns working to help the poor all over the world but they are not the Pope. The institution of the Catholic church is rich, corrupt and powerful but this does not make their followers culpable. Greenpeace today sells ecological dispensation in the same way that Pope Rodrigo Borgia once sold dispensation into heaven. Greenpeace has become the world’s largest feel-good organization. Join Greenpeace and become part of the solution without having to change your life-style. It’s a growing business. There is the illusion that Greenpeace gets results and in some cases they do, but in reality there is little bang for the buck. Greenpeace has become a compromising organization.

Greenpeace: In Conclusion

Paul Watson is welcome to express his opinions about Greenpeace — as a more progressive environmental organization, we have a wide spectrum of detractors, and we welcome fair criticism. But, we expect fair debate to be based in fact, not falsehoods.

Captain Paul Watson: I am more than willing to cooperate with Greenpeace as long as they use the large sums of money they collect to defend whales to actually defend whales. As a co-founder of Greenpeace, I have to say I am proud of the idea called Greenpeace that we launched in the early Seventies. We saw it then as a movement and not as the corporation that it has become today. When Greenpeace stops referring to us as violent, then we will stop openly referring to them as ineffective. When Greenpeace stops referring to us as eco-terrorists, we will no longer openly accuse them of turning the environment into a marketable resource. When Greenpeace uses the money it has collected to save the whales to actually save the whales, then we will stop accusing them of fraud. And finally, if Greenpeace had not posted this fiction they call fact, I would not be having to post a response.

February 16, 2011 Posted by | ekolojist akımlar, sistem karsitligi, somuru / tahakkum | Leave a comment

CEPHEDE: Greenpeace’den ayrılıp Sea Shepherd’ı kuran Paul Watson ile söyleşi

Paul Watson’la ELF’in dergisi The Resistance’ın yaptığı söyleşi…

Balina Savaşları adlı Tv programı Sea Shepherd Conservation Society(SSCS)’nin önceden kendileriyle alakası olmayan küresel bir izleyici kitlesiyle buluşmasını sağladı, hem kurumla, hem yapılan işle ve çevre hareketi içerisindeki uzun tarihinizle tanışmasını sağladı.Lütfen okuyucularımıza bu yola girmenize neden olan şeyi ve hem çevre hem hayvan hakları hareketinde aktif olmanıza sebep olan şeyi açıklar mısınız? Ve Greenpeace’den ayrılıp SSCS’i kurmanızın sebebi neydi?

Ben 1972’de 21 yaşında Greenpeace’i kuranlardan birisiyim, aslında 1969’de18 yaşındayken Don’t Make A Wave Committtee adında kurmuştuk. Kasım 1971’de Greenpeace Too’da tayfadan birisiydim, o zaman Amchitka Adası’ndaki nükleer denemeleri protesto ediyorduk. Greenpeace’in ilk dönem eylemlerinin çoğunda ikinci kaptan konumundaydım, ve Doğu Kanada’da fokları savunmak için de Greenpeace kampanyalarını ben başlattım ve sürdürdüm. Greenpeace’i 1977 yılında terk ettim; çünkü Greenpeace’teki bürokratikleşmeden memnun değildim; ayrıca bu konulardaki yaklaşımlarla ilgili olarak da huzursuzdum. SSCS’i sadece protesto etmekle kalmayıp deniz hayatını sömürmek için sürdürülen yasa dışı eylemlere müdahale etmek için kurdum. Sea Shepherd kaçak avcılığa karşı bir kurumdur, doğal hayat alanlarının ve deniz hayatının korunması konusunda çalışıyoruz.

İlk dönemlerinizde ulusal hayvan hakları/çevreci gruplar size destek oldu mu?

SSCS, The Fund for Animals ve Cleveland Amory’nin destekleri olmasaydı başarılı olamazdı. The Fund for Animals ilk gemimizi almak için lazım olan parayı tedarik etti. The Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals (RSPCA) grubu ise ilk kampanyamızı finanse etti, ve Sea Shepherd’la beraber bu iki kurumun koalisyonu sonucunda Doğu Kanada’ya fokların katledilmemesi ve savunulup kurtarılması amacıyla ilk gemimizi yollamış olduk. Bir yıl sonra Britisih League Against Cruel Sports kurumu da balinaları korumak amacıyla bizle parasal yardımda bulundu.

SSCS’nin topraktan uzaklaşıp suya girmesine yardım eden kişiler kimlerdi?

Cleveland Amory’yi zaten söyledim, Bunun yanında RSPCA’den Dr. Richard Jordan vardı. Ayrıca gemimizde Buckminister Fuller, antropolog Margaret Mead, yazar Farley Mowat, aktör Richard Basehart, Bon Barker, aktris Jan SMithers, Greenpeace’den Robert Hunter ve yazar Edward Abbey vardı.

İlk zamanlarında SSCS’in taktik anlamında yaklaşımı nasıldı ve bugün herhangi bir farklılık söz konusu mu?

Yaklaşımımız değişmedi. Bizler yasa dışı eylemlere müdahale ediyoruz ve bunu yaparken de muhataplarımıza fiziksel zarar vermekten uzak duruyoruz, ayrıca uluslararası koruma yasaları bağlamında hareket ediyoruz. BM’in Doğa’nın Koruma Altına Alınması prensiplerine uygun olarak hareket ediyoruz. Agresif bir tavırla; ama şiddete başvurmadan hareket ediyoruz. Gönüllü ekibimizle çalışıyoruz, başlangıçta vejetaryen bir ekipken 2002’den beri tamamen vegan olduğumuzu söylemem lazım.

Doğrudan eylem nedir?

Yaptığımız şeye doğrudan müdahale adını verdim. Afiş asmıyoruz, şahit olmuyoruz, bizler kendilerine karşı olduklarımızın yasa dışı eylemlerine doğrudan müdahale edip o eylemleri sona erdiriyoruz. Ancak etkili olabilmek için doğrudan eylemler, açık hedefleri ve mekanları iyi düşünülmüş stratejilerle yürütülmelidir.

Peki neden doğrudan eylem/müdahale?

Çünkü bu etkili bir yöntem, sonuç alabiliyoruz ve yaptığımız işi iyi yapıyoruz.

Bu yaklaşım nasıl gelişti ve diğer kurumların yaklaşımlardan nasıl bir farklılık gösterdi?

Bir çok farklı alandan bir sürü şey öğrendim. Kanada Sahil Koruma’dan , Norveç ve İsviçre bandıralı ticari gemilerden denizciliği ve navigasyonu öğrendim. Greenpeace’den medyayla nasıl çalışmak gerektiğini ve etkili medya taktikleri geliştirmeyi öğrendim. Amerikan Yerli Hareketi’nden, Lakota ve İroquis’den cesur olmayı ve inançlarım uğruna dimdik ayakta durmayı öğrendim. Margaret Mead’den bireyin gücünü öğrendim. Üniversitemden dilbilimi, iletişim, ve tarihi öğrendim. Ve ölmek üzere olan bir balinanın gözünden ise hedeflerimiz uğruna bu yola adanmayı ve asla tereddüt etmemeyi öğrendim.

Diğer oluşumlardan farkımız ne? Yaptığımızı bizim gibi yapan başka bir kurum daha yok dünyada. Benzerimiz yok. Denizlerdeki doğal hayata, habitatlara odaklanıyoruz ve yasa dışı eylemlere son vermek için fiziksel eylemlerde bulunuyoruz. Bunu yaparken Savaş Sanatı (Sun Tzu) ve Beş Yüzük Kitabı (Miyamoto Musashi) kitaplarındaki stratejik prensiplere başvuruyoruz, bunu yaparken de Marshall McLuhan tarafından ifade edilen medyayı anlama yasalarını ve ekolojinin temel kurallarını da göz önüne alıyoruz.

Eğer doğrudan eylem işe yarıyorsa sizce diğer kurumların doğrudan eylemlere başvurmamasının sebebi ne?

Diğer kurumlar adına konuşamam. Ama insanların bize şekil veren eğitim sistemleri ve toplumsal gelenekler tarafından esir edildiğini düşünüyorum. Bizlere değişimin dilekçelerle, oylarla, toplantılarla, afişler asarak, lobicilikle, yasal mevzuatla vb ile geleceği söyleniyor. Radikal ve ekstrem görünmekten çekiniyoruz. Bizim güç noktamız ise başka kurumların ya da insanların bizim hakkımızda ne düşündüğünü umursamamamız. Bizim müşterilerimiz balinalar, köpekbalıkları, foklar ve balıklar; yoksa insanlar değil. Biz yaptığımız şeyi onlar için yapıyoruz, insanlar için değil.

Doğrudan eylemde bulunmasalar bile bu kurumlar ve bazı insanlar neden alenen doğrudan eylemleri kınama ihtiyacı hissediyor olabilir?

İnsanlarda bir şeylere karşı olma eğilimi var, farklı düşünen, farklı davranan insanlardan hoşlanmıyorlar. Tehdit altında hissediyorlar, kıskanıyorlar, öfkeleniyorlar ya da güçsüz hissediyorlar kendilerini. İşin aslı şu ki onların eleştirileri veya görüşleri benim umrumda değil. Onların eleştirilerinin konuyla bir alakası yok. Başkalarına zarar vermediğimiz sürece ve uluslararası yasalara uygun şekilde davrandığımız sürece başka kurumların ya da insanların eleştirilerine cevap vermek zorunda değiliz.

SSCS’in fazla radikal ya da uç bir oluşum olduğu şeklindeki sorulara nasıl cevap veriyorsunuz?

The Sea Shepherd Conservation Society muhafazakar bir kurumdur. Ben muhafazakarım. Muhafaza etmeden muhafazakar olamazsınız. Bizim bütün varoluş sebebimiz muhafaza etmek ve korumak. Bu dünyanın radikalleri okyanuslarımızı, ormanlarımızı, doğal hayatı ve özgürlüklerimizi yok ediyorlar.

Politik anlamda muhafazakar değerlere sahibim. Askerde gaylere ve kadınlara karşıyım; çünkü askerlere karşıyım. Refahçılığa da karşıyım; bu ülkede çok fazla refahçı şirket var, ayrıca liderleri sıkışınca halkın kucağına koşan şirket komünizmine de karşıyım. Kürtaja karşıyım; bütün fetüs severlerin ve çocuklardan nefret edenlerin bu dünaya getirdiği o sevilmeyen, istenmeyen, eğitimsiz doğum sonrası kürtajlara karşıyım. Onlar çocuklar dünyaya gelmeden umursuyorlar çocukları, doğduktan sonra ne olduğu umurlarında değil. Doğmadan önce sizinle beraberler; ama okul öncesi dönemde misiniz, o zaman işiniz bitik.

Mala ve mülke zarar vermenin şiddet içeren bir eylem olduğu şeklindeki suçlamalara ne cevap veriyorsunuz?

Martin Luther King, Jr. bir keresinde hissetme yeteneğine sahip olmayan bir nesneye karşı şiddet eyleminde bulunamayacağımızı yazmıştı.1986’da Kanada’daki Green Party balina gemilerini batırmamızın şiddet eylemi olduğunu öne sürerek beni partiden atmaya kalktı. Ben de partinin politik anlamda uygun bir çerçeve söz konusu olduğunda şiddeti desteklediğini söyledim; mesela, bu insanlar kürtajı desteklemeye devam ediyordu, ki kürtaj ister kabul edelim ister etmeyelim şiddet içeren bir eylemdir, ve muhakkak ki metali suyun içine batırmaktan daha fazla şiddet içerir. Şiddet eğer biz onu haklı görüyorsak artık şiddet değildir, ister savaş, ister kürtaj ya da et yemek olsun. Ben kürtajı destekliyorum ama bu konuda iki yüzlü değilim, kürtaj şiddet içerir, kabul ediyorum. Amerika’da vergi veren herkes vergilerinden elde edilen paranın finanse ettiği şiddeti kabul eder.

Dalai Lama yaptığımız şeyi destekliyor ve eğer şiddet eylemlerinde bulunsaydık bize destek vermezdi. Ama bu kafayı yemiş dünyada artık o da resmen bir terörist, bunun sebebi de Çin’in şiddet eylemlerine karşı çıkması, bizler de balinaları kurtardığımız için teröristiz. Balina kurtarmak , barış istemek ya da ABD başkanlığına soyunmak hiç fark etmez, terörist kelimesi başka birisinin karşı çıktığı birisini yaftalamak için en çok kullanılan kelime haline geldi.

Buradaki esas mesele, bizim kampanyalarımız ya da eylemlerimiz sırasında ya da sonunda kimsenin yaralanmadığı veya öldürülmediğidir. Şiddete başvurmama rekorumuz hala daha lekelenmedi.

Şiddetin ya da şiddetten uzak durmanın haklı olup olmadığı şeklindeki sorulara nasıl cevap veriyorsunuz?

İnsanlar şiddet dolu yaratıklar ve hep böyle olduk; inandığımız hedefler ve idealler için de şiddeti haklı çıkarmaya devam ediyoruz. Sea Shepherd yasa dışı amaçlar için kullanılan mal ve mülkleri yok ediyor. Bu bizim haklı olma gerekçemizdir.

Sizi eleştiren bazı insanlardan nasıl oldu da daha uzun süre hem aktif hem de etkili olmayı başardınız?

Stratejiyi ve taktikleri anlıyorum, medyayı anlıyorum, yasaları anlıyorum ve ekolojinin kanunlarını anlıyorum. Bir keresinde Woody Allen başarının sırrının orada olmakta yattığını söylemişti. Yani, inatçı olmak, ısrarcı olmak ve yola devam etmek. 59 yaşındayım ve hala aynı şeyi yapmaya devam ediyorum- doğal hayatı 10 yaşımdan beri savunuyorum.

Bazı eleştirmenler asla büyümediğimi söylediler, belki haklıdırlar, ama bunun nesi kötü? Emekli olmak gibi bir niyetim yok, yaptığım şeyden zevk alıyorum, müdahalelerimizin balinaları kurtardığı gerçeğini seviyorum; binlerce balinanın, on binlerce yunusun, yüzbinlerce fokun ve milyonlarca balığın biz müdahale ettiğimiz için hayatta olduğu gerçeğini seviyorum.

Hatta provoke ettiğimiz için gelen eleştirileri, ölüm tehditlerini, nefret dolu mailleri ve oluşan öfkeyi de seviyorum. İlginç buluyorum bunu, bir etki yarattığımızın kanıtı olarak görüyorum.

1960’lara dek uzanan çevre hareketinin başarısız olduğunu reddedemeyiz. Sizce bunun sebebi ne?

Ben başarısız olduğunu düşünmüyorum. 1972’de Vancouver’da bilboardlar hazırladık. Her birisinde büyük harflerle EKOLOJİ kelimesi vardı, bunun altında da SÖZLÜĞE BAKIN. OLAYA DAHİL OLUN yazıyordu. İnsanlar 1972’de ekoloji kelimesinin anlamını bilmiyorlardı. Ama bugün herkes biliyor. Çevreci hareket bir adım ileri iki adım geri tarzında
bir hareket oldu ama tamamen de başarısız olduğunu söyleyemeyiz. Bazı türleri kurtardık, bazı doğal olanları da muhafaza ettik, biraz zaman kazanmış olduk, biraz alan kazanmış olduk. Ekolojinin yasaları hayatta kalıp kalmayacağımıza karar verecek.

Okyanusta parekete oltaların, ağların, okyanus tabanı taramalarının, balık stoklarındaki düşüşlerin, ölü bölgelerin, mercan adalarının yok olmasının ve büyük okyanus memelilerinin sayısında görülen azalmanın, avcı türlerin azalmasının, göçmen kuş sayısında meydana gelen azalmanın yıkıcı etkilerine tanık oldunuz. Sizce gerçekten artık çok mu geç? Geri dönüşü olmayan noktayı çoktan geçtik mi?

Bazı açılardan evet. 20 sene içerisinde bütün mercan adaları ekosistemleri yok olacak, bütün ticari balıkçılık örnekleri de 20 sene içerisinde bitecek. Homocene’in ortasındayız şu anda, gezegenin tarihinde meydana gelen 6. büyük yokoluşun ortasındayız; 2000 ve 2065 yılları arasında 65 milyon içerisinde kaybettiğimizden daha fazla sayıda bitki ve hayvan türü yok olmuş olacak. Bu ölümüne ciddi bir mesele, ama bu meseleyi tv izleyerek ya da gazete okuyarak öğrenemezsiniz. Eğer okyanuslar ölürse biz de ölürüz, işte bu kadar basit.

Ama ben kötümser birisi değilim. Ben Dünya’nın kendine baktığını ve eğer bizler gezegenin bağışıklık sistemini kemiren virüsler gibi hareket edersek kendi oyunumuza gelip kendi pisliğimizde boğulana dek eğlenmeye devam edeceğimizi düşünüyorum. Dünya bizden paçasını kurtaracak ve belki, bir ihtimalle ekolojinin yasalarına uygun olarak yaşamayı öğreneceğiz, çevreyle uyum içerisinde yaşamayı öğreneceğiz. Ve eğer bu olmazsa o zaman evrim biz olmadan da yoluna devam edecektir.

Size göre hareketin kayda değer değişiklikleri meydana getirecek tarzda yeniden inşa edilmesi için ne yapılması gerekiyor?

İhtiyaç icatların anasıdır, eğer tür olarak ya da uygarlık olarak hayatta kalmaya ihtiyaç duyuyorsak, bunu yapmanın bir yolunu bulacağız. Hareketler gücün çeşitliliğe bağımlı olduğu ekosistemler gibi hareket etmeli. Bizim görüş farklılıklarına, strateji ve taktik çeşitliliğine ve birbirimizle uyuşmaya ya da birbirimize ters düşmeye ihtiyacımız var. Hangi konuda iyiyseniz onu yapın, yasa, mevzuat, eğitim, doğrudan eylem, sivil itaatsizlik, bireylerin tutkusunu ve yeteneklerini de kabul edin. Bu hareketin gücü Greenpeace, Sierra Club ya da WWF gibi eko-bürokrat kurumlardan kaynaklanmıyor. Esas güç Jane Goodall, Birute Galdidas, Diane Fossey, Richard Leakey ve siz ve ben gibi insanlardan kaynaklanıyor.

En kötü ve moral bozucu saldırılar genelde bizden yana insanlardan geliyor, bu tür hainlerden ve saldırılardan kendinizi nasıl uzak tutuyorsunuz, odaklanmanızı sağlayan şey ne?

Eleştiri ve saldırılardan dolayı moralim bozulmaz hatta umrumda da değil. Oscar Wilde’ın söylediği gibi “ senin hakkında konuşulmasından daha fazla moral bozan şey senin hakkında konuşulmamasıdır”.

Eğer bir şeyi savunursanız o zaman hedef haline geleceğini bilirsiniz, burada ana mesele hedef haline gelmeyi kafaya takmamaktır. Eğer işe yarar bir şey yapıyorsanız, insanları kızdırıyorsunuzdur, artık düşmanlarınız vardır. Ben başarımızı düşmanlarımızın sayısına göre, nefret maillerine, tehdit ve mesajlara göre ölçüyorum.

ABD’deki eylemcilere yönelik baskılar ve anti-terörizm yasası Green Scare SSCS’i etkiledi mi?

Hayır. SSCS yasalara karşı gelmez ve hiç gelmedi., ABD sınırları içerisinde en küçük bir kanun ihlali bile yaşamadık. Eylemcilerin anlaması gereken şey şu: yasaları anlamak zorundayız ve eğer gerekirse mümkün olan en iyi avukatı da tutmak zorundayız. Ayrıca kitabımdan da söz etmek gerekiyor burada, earthforce- An Erath Warrior’s Guide To Strategy kitabını okumak da sizin hem hayatta kalmanızı sağlar hem de hapse girmenizi önler.

Sık sık Doğanın Temel Kanunlarından söz ediyorsunuz. Ne kastediyorsunuz ve bu kanunların önemi ne?

Bireyin gücünden zaten söz ettim. Ekolojinin en önemli 3 kanunu şudur:

1- Çeşitlilik kanunu- yani bir ekosistemin gücü ona dahil olan türlerin çeşitliliği üzerine kuruludur.

2- Bağımlılık kanunu: bir zamanlar John Muir’in söylediği gibi “doğanın bir kısmını bozduğunuz zaman onun doğanın her tarafıyla bağlantı halinde olduğunu görürsünüz”..yani bütün türler birbirlerine bağımlı bir halde vardır.

3- Sonlu kaynaklar kanunu: yani büyümenin bir sınırı var; çünkü kapasiteyi taşıma sınırı var. Eğer bir tür bu taşıma kapasitesini aşarsa o zaman diğer türlerin taşıma kapasitesinden çalmış olur, böylece o tür ya yok olur ya da sayısı azalır, bunun sonucu olarak da türler arası karşılıklı dayanışma azalır, çeşitlilik zayıflar.

Çevre yıkımının esas sebebinin ve gezegende yanşan bu acının üç ana kaynaktan meydana geldiğine katılır mısınız , yani Arabalardan, etçillerden ve kömürden? (yani kömür sanayii, otomotiv sanayi ve endüstriyel çiftçilik/et endüstrisi)

Bence ekolojik yıkımın bir numaralı sebebi insan nüfusunun kontrolden çıkması ve tüketim oranlarının artmasıdır. Bence biyoçeşitliliği kaybediyor olmamız bizi bekleyen en büyük tehlike. Önceden söylediğim gibi, büyük bir yokoluş olayının ortasındayız. Fosil yakıtlar, arabalar ve et endüstrisi aşırı nüfus artışından kaynaklı sorunların büyümesine sebep oluyor. Giderek büyüyen talebi karşılayacak balık yok denizde.

Sizce insanların hayvanlar ve dünya için etki yaratacak eylemlerde bulunmamasının sebepleri ne, en büyük ayak bağı, en büyük engel ne?

İnsanın aptal olması. Yüz milyar galaksi içerisindeki tek bir galakside etrafında 100 milyar yıldız bulunan bir gezegende yaşıyoruz, bu gezegen üzerinde sonsuz küçük bir zaman aralığında bulunuyoruz, ama çoğumuz deli gibi bu gezegenin sadece bizim için yaratıldığına inanıyoruz, istediğimiz gibi davranma hakkımız olduğuna inanıyoruz, ne sonucunu düşünüyoruz ne de vicdanımızı araya sokuyoruz. Ekolojik cehalet ve insanın kibri o kadar korkunç ki afallamamak elde değil. Buna insanın çıldırışı adını veriyorum.

İnsanların eyleme geçmesi için ne gerekecek peki?

Dünyanın atacağı şöyle sağlam bir tekme bayağı işe yarar.

Doğal dünyada yaşanan yıkımın sona ermesi için ne gerekiyor?

En etkili çözüm insan uygarlığının çöküşü olur ama bunu da çoğu insan desteklemez. Ama birileri bir yerlerde çıkıp da bir çözüm üretene kadar bunun aksi bir çözüm görünmüyor. Ben imkansız çözümlere inanıyorum. Örneğin 1972’de Nelson Mandela’nın Güney Afrika’ya başkan olacağı düşüncesi düşünülmesi çok zor bir şeydi. İmkansızdı. AMA oldu. İmkansız olan aynen hayat geçti. Çevreyle alakalı sorunlarımız için imkansız görünen çözümler, nüfus artışı ve hava kirliliğiyle alakalı imkansız çözümler günümüzün genç insanlarının cesaret ve hayal gücüyle çözmesi gereken büyük meydan okumalardır.

İnsanların bu adımları atma konusunda istekli olduğun inanıyor musunuz?

Şu an hayır ama yakında istekli olacaklar, başka seçenekleri kalmayacak.

Hareketimizin küçük kaynaklarını ve sayısını düşünecek olursak muhaliflerimizin finansal çıkarlarına nasıl engel olabiliriz?

En etkili taktik daima ekonomik baskı uygulamaktır. Şirketlerin ve devletlerin vicdanı yoktur. Şirketler kapital tarafından yönetilir, devletler kanunlar ve özel çıkarlar tarafından yönlendirilir. Anladıkları tek şey çıkar ve zarardır. Eğer zararları çıkarlardan daha fazla hale getirebilirsek o zaman kazanabiliriz. Sea Shepherd’ın Japon balina filosuyla olan meseledeki amacı mesela bu endüstriyi ekonomik olarak batırmaktır.

SSCS’in hayvan ve dünya meselelerinin ötesine geçip küresel şirketler hakimiyeti ve demokratik görünümlü olup da aslında demokratik olmayan politikalara meydan okuyan daha geniş bir bilincin parçası olduğunu hissediyor musunuz?

Biz temelde kaçak avcılığa karşı bir kurumuz. Ancak çeşitlilik sahibi bir hareket içerisindeki boşluklardan sadece bir tanesini dolduruyoruz. Türleri ve ekosistemleri sömüren yasa dışı etkinlikleri durdurmaya odaklanıyoruz. Dünyayı kurtarıyormuş gibi yapmıyoruz, ama elbette bu dünyayı daha iyi bir yer yapmaya çalışan bir hareketin parçası olduğumuza inanıyoruz.

Demokrasiyi desteklediğime emin değilim. Eğer çoğunluğun oyları olsaydı o zaman ortalık gangsterlerin kurallarıyla dolardı ve hiç bir şey güvende olmazdı. Gezegendeki 7 milyar insanla beraber çevreci kurallara ve yasal yaptırımlara ihtiyacımız var, ve kaynaklarımız kaybolmaya başlayınca insanlar kendilerine Allahın verdiğine emin oldukları o maddi konforu talep etmeye başlayacaklar ve ardından da yollarına çıkan her şeyi ezip geçecekler. Sayımız çoğaldıkça özgürlüklerimiz kaybolacak; çünkü insanlar istedikleri şeyi yapmayı, istediklerini yemeyi ve istedikleri yere gitmeyi mümkün kılan şeylerden mahrum kalacaklar, artık o şeylerden yeterince olmayacak.

Sizce Antartika’daki Balina Savaşları/SSCS programı halkın doğrudan eyleme verdiği desteği artırmış olabilir mi…ya da en azından gizli destekçilerin artık açık açık destek verdiğini söyleyebilir miyiz?

Bizler medya kültüründe yaşıyoruz, bu kültürü televizyon ve filmler belirliyor. Eylemlerimiz tv showu haline gelince bizim gerçek olduğumzu ortaya çıktı. İnsan sizi tvde görene kadar gerçek değilsinizdir ya da sinema perdesinde görene dek gerçek değilsinizdir. Destekçilerimiz arasında Christian Bale, William Shatner, Pierce Brosnan ve Richard Dean Anderson var. Halkın gözünde biz eğer Batman, Kaptan Kirk, James Bond ve MacGyver bizim ekipteyse nasıl kaybedebiliriz ki? Ben medyaya bilinci değiştirmek için gerekli bir silah gözüyle bakıyorum. Medya içerisinde ister basılı yayın ya da elektronik ortam olsun insanlara insanların daha fazla farkında olmasını sağlamak için, umursamalarını sağlamak için, olaya dahil olmalarını sağlamak için akıl bombası enjekte ediyoruz. Her türden insan tarafından daha fazla tanınıyorum ve istisnai durumlar hariç insanlar okyanuslarda yaptığımız şeyi destekliyorlar.

“Yaptığınız şeyi seviyorum ama ben bunu yapamam !” diyen insanlara ne söylersiniz?

Öne geçin, takip edin ya da yoldan çekilin. Öne geçemiyorsanız o zaman bunu yapmaya niyeti olanları destekleyin, eğer öne geçemiyor ya da öne geçenleri destekleyemiyorsanız, o zaman bu tutkusu ve motivasyonu olanların önünde engel olmayın.


February 16, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, ekoloji, isyan, sistem karsitligi, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | 1 Comment

Kriz ve Tarihi Bir Dönüm Noktası: Radikalleşmiş Bir Millet İhtiyacı – Dr. Steve Best

“Cehennemdeki en sıcak yerler büyük ahlaki kriz zamanlarında tarafsızlıklarını sürdürenlere ayırılmıştır.” Dante Alighieri (1265-1321)

“Umursamaz olup sessiz kalmak günahların en büyüğüdür.” Elie Wiesel

Martin Luther King eğer bir kişinin uğruna ölünecek bir şey bulmadıysa yaşamasının da anlamı olmadığını söylemiştir. Burada iki şey önerir: öncelikle, bir dava bulup onun uğruna mücadele ettiğimiz hayatta bir amaç edinir ve anlam buluruz; ikincisi, diğerlerine yardım etme yönünde zorunluluklarımız vardır ve bu yüzden bir davaya hizmet etmek zorundayızdır. Etik sadece diğerlerine zarar vermemeye çağırmaz bizi, ayrıca iyi olanı ortaya koymak için etkin bir şekilde çalışmamızı ve bu yüzden sosyal düzenlemeleri değiştirmemizi gerektirir. Etik bir hayat politik bir hayattan ayrı tutulamaz.

Bir “dava” insanın tutku ve adanmayla hizmet ettiği bir hedef ya da prensiptir. Genel bir değer olarak, bir dava ona ses veren kişinin kişisel istek ve çıkarlarını aşar. Gerçekten de davalar uğruna mücadele eden insanlar sıklıkla kendi hayatlarından o dava uğruna vazgeçerler. Marx, Gandhi, Malcolm X, Martin Luther King, Cesar Chavez ve Dian Fossey (gorillas in the mist filminde hayat hikayesi anlatılıyor-CemC) akla ilk gelen isimler.

Bir davanın asilliğine rağmen insanlar kendinden, ülkesinden ya da en sevdikleri futbol takımından başka bir değeri savunuyorsa hemen şüphe çekerler. Bizimki gibi patolojik anlamda bireyci, narsisistik ve hırs temelli bir toplumda hakları ve adaleti savunan insanlar genellikle alay konusu olurlar. Elinde bir protesto yazısıyla sokakta duran herkese küçümsenerek “başka işin mi yok!” denmiştir, sanki hayat sadece çalışmak ve tüketici olmakmış gibi. Politik yandaşlık bireysel ve politik olan arasındaki nazik protokolü, apolitik normları ve kaba sınırları kırıyor. Öyle ya da böyle önyargılarına güvenen insanları ister ırkçı ister cinsiyetçi, elitist, homofobik ya da türcü olsun tehdit ediyor.

Davalara duyulan küçümseme hissi ırkçılık, cinsiyetçilik ve sınıfçılığa karşı yürütülen mücadeleler meşru adalet meseleleri değil de Nazi propagandası gibi görüldüğünde daha da belirgin bir hal alır. Bu tür tavırlar Elvis Costello’nun klasik şarkısında da dile getirilmiştir, Costello şarkıda kızgınlıkla “barış, aşk ve anlayışın nesi komik?” diye sorar.

Günlük hayatın depolitize edilişi akademik hayatta alenen bellidir, burada genç beyinler kendilerine hizmet eden, soyut, apolitik ve büyük oranda toplumsal sorunlarla ve ahlaki gelişmeyle alakası olmayan araştırmalar yapmak üzere eğitilirler. Araştırma fabrikalarındaki işçiler olarak,ardından belirli alanlarda ve bilgilerde uzmanlaşmış kişiler olarak bu insanlar dikkatimizi talep eden sosyal ve ekolojik krizlerden bihaberdir, profesör olduklarında var olanı olması gereken şey olarak kabul eden tek boyutlu bir toplumdaki yerlerini almış olurlar.

Hayvan hakları ve hayvan özgürlüğüne yapılan saldırıyı daha da somutlaştırmak için medya eylemcileri anormal, ekstremist, hatta terörist tipler olarak çizer- görüşlerini ise dikkate almaz bile. Gazeteciler hayvan hakları ve çevre eylemcilerine eko-terörist şeklinde bir isim takmış durumdalar, sanki dev şirketler tarafından uydurulmuş bu isim objektifmiş gibi, medya dünyayı ve hayvanları sömüren gerçek teröristleri eşkiyalar ve suçlular tarafından tehdit edilen saygıdeğer iş çevreleri olarak sunar.
Etik Hayat Politik Bir Hayattır

Bütün davalar iyi davalar değildir elbette, çünkü faşizm, totaliteryenizm, emperyalizm, soykırım, ırkçılık, türcülük ve çevrenin yok edilmesi şirketler, hükümetler ve çoğu insan tarafında fikren ve pratik olarak onaylanmış davalardır.

Aslında, bu kötü davaların varlığı sebebiyle bir çok insan adalet ve ekoloji için harekete geçme zorunluluğu hissetmektedir. Edmund Burke’ün yazıdığı gibi “kötülüğün kazanması için gereken tek şey iyi insanların hiç bir şey yapmamasıdır.”

Eğer “kötülüğü” irade gösterilerek yapılan şiddet, yıkım ve tahakküm eylemleri olarak tanımlarsak o zaman barış, işbirliği, demokrasi ve hayata ve dünyaya hürmet duyanlar karşısında kötülerin baskın olduğunu söyleyebiliriz. Tanatos’un Eros üzerindeki üstünlüğü yağmur ormanlarının yok edilmesinde, türlerin yok olmasında, küresel ısınmada, fabrika çiftçiliğinde soykırımda, askeri güçlerde, nükleer tesislerin sayısının artmasında, G8’de, ANFTA’da, Dünya Ticaret Merkezi’nde, ExxoNMobil’de, Pat Robertson, Ann Coulter ve elbette, Bush, Rove, Rumsfeld, Cheney, Rice neo-con Manifest Destiny’nin “rejim değişikliği” talebi ve dünyaya “demokrasiyi” yayma arzusunda ortaya konmuş durumda.

Burke haklı. Zarar vermemek yeterli değil, insanın iyiyi ortaya koymak için etkin bir şekilde çalışması gerekiyor, yani hayatı ve dünyayı ezerek yok eden güçlere karşı mücadele etmek anlamına geliyor bu. İyi niyetler ve iyilikler eyleme dönüşmedikçe hiçbir şey ifade etmeyecek.

Bazıları bir şeye karşı çıkmanın yeterli olduğunu düşünüyor:” ben ayrımcılığa karşıyım! Ben ırkçılıktan nefret ederim! Ne biçim bir toplum yoksulluğa ve evsiz insanlara izin verir!” Harika söylüyorsunuz ama bu konuda ne yapıyorsunuz? İlerici düşünceler eyleme dönüşmedikçe güzel fikirler olarak kalırlar.

Bazıları Uluslararası Af Örgütü ya da Greenpeace’ e çek yazarak görevlerini yerine getirdiklerini düşünürler. Diğerleri belli bir hayat tarzını sürdürerek yapmaları gerekeni yaptıklarını düşünürler. Hatta bir keresinde kendini şöyle savunan birisini de duydum:” Neden hayvan hakları gruplarına katılayım ki? Ben veganım, bana düşen görevi yerine getirdim!”

Aslında vegan olmak bu gezegen üzerinde hayat kalitesini yükseltmek için yapılabilecek en önemli şeylerden birisi. Ama etik-politik bir hayat için gerekli bir koşul sadece ve yeterli bir koşul da değil üstelik. Gezegen için gerekli şeyleri yapmaya yetmeyen apolitik ve bencilce bir varoluş biçimi sonuçta. Etik bir hayat evimizi düzene koymayı, ardından bir dava ve toplumsal bir hareket içerisinde etkin bir rol oynamayı gerektiriyor.

Hayvan Hakları Davası

Biraz da kendi davamdan söz etmek istiyorum, yani hayvan hakları davasından. Bu çoğu insanın meşru ya da en iyi dava şeklinde bakmadığı bir dava. Bu insanlar hayvanların çektiği acıların büyüklüğünü, ölümün dikkatimizi talep ettiğini, eylemciliğin hayvanlara yardım ederek insanlara yardım etmediğimiz türden bir oyun olmadığını kavramayamıyorlar. Bütün türlerin kaderi ya beraber başarmak ya da beraber kaybetmekten ibaret ve hayvanların yardımına koşmanın insanlara gerçekten büyük faydası var.

Kendi kişisel geçmişimde ben etçil olmaktan vegan olmaya doğru yol aldım, ardından insan hakları eylemcisi olmaktan hayvan hakları eylemcisi olmaya doğru bir yol aldım. 1980lerde daha yeni yeni vejetaryen olmuş birisi olarak bir yandan da Orta Amerika ve Güney Afrika özgürlük meselelerine büyük ilgi duyuyordum. Et ve süt ürünlerinin sağlığa etkilerini bilmekle beraber insanların hayvanları ne kadar barbarca sömürdüğünü bilmiyordum. Cuntaları, ölüm takımlarını, soykırımı, faşizmi, ve emperyalizmi araştırırken insanlığa dair kafamdaki resim hala toz pembeydi.

Bütün bunların hepsi 1987’de Peter Singer’ın kitabı Hayvan Özgürleşmesi’ni okuduğumda değişti. Bir çok insan gibi bu kitap benim hayatımı da anında değiştirdi. Hayvanların fabrika çiftliklerinde, mezbahalarda, dirikesim laboratuarlarında ve diğer insan yapımı cehennem deliklerinde nasıl sömürüldüğünü öğrenince yaşadığım duygusal stresten ötürü hastalandım.

Hayvanların yaşadığı ızdırabın nitelik ve nicelik olarak insanlardan çok daha fazla olduğunu anlayarak, kendilerine yardımcı olacak araçlardan yoksun olduğunu bilerek insan hakları eylemciliğinden hayvan hakları eylemciliğine doğru bir kayma yaşadım. Çoğu insanın en azından belli başlı hakları bulunurken hiçbir hayvanın hayat sahibi olmak ve vücut bütünlüğünü korumak anlamında hiçbir hakkı bulunmuyordu. Et üretiminin dünya açlığına ve çevreye olan etkilerini incelediğimde, dirikesimini tıbbi ilerlemeleri nasıl sekteye uğrattığını öğrenince hayvanlara yardım ederek insanlara da en üretici bir biçimde yardım edebileceğimi anladım. Hayvan haklarını en radikal, en bütüncül eylemcilik biçimi olarak gördüm.

Ancak politik bağlılıklarım eskisine kıyasla artık daha fazla küçümseniyordu, çünkü hayvan hakları hayvanları küçük düşürerek kendilerini yücelten insan üstünlükçülerinde düşmanlık hissi uyandırıyor. Emile Zola’nın şu sözlerini hiç unutmadım: “hayvanların kaderi gülünç görünmekten daha önemli benim için; çünkü hayvanların kaderi insanın kaderiyle birdir.”

Hayvan hakları savunduğum için özellikle Radikal ve Sol topluluklardan gördüğüm küçümseme biraz sertti, çünkü bu çevreler eleştirel bir açıdan mahrum bir halde modern bilimin, Aydınlanma çağı’nın, Marksist Hümanist geleneğin antropsentrik ve türcü ideolojilerini benimsemişlerdi. Onların korkunç tutarsızlıklarından ve iki yüzlülüklerinden yoruldum. Çoğu kereler kapitalist sömürüyü aşağılayan ama kendi yemek zevkleri yüzünden acı çekerek ölen domuz, tavuk, kuzu cesetlerini yiyen “radikal”lerle aynı masada oturduğumu görüyordum. Küresel kapitalizmin sistemli eleştirisini yapmakla övünen Solcular insan, hayvan ve dünya özgürlüğü mücadeleleri arasındaki bağları görmeyi bir türlü beceremiyorlar.

“Radikal” geleneklerin hayvanlar ve çevre sözkonusu olduğunda hiç birşekilde özgürleştirici bir felsefe ya da politika olmadığını anladım. Solculuğu hayvanlara yönelik bir çeşit Stalinizm gibi gördüm. Sol insanın iktidar patolojisinin derin köklerini kavrayamıyor ve kapitalist antroposentrizmi sosyalist antroposentrizmle değiştiriyor. Böylece gerçek devrimci bir sosyal teori ve hareketin sadece bir türün üyelerini değil bütün türleri ve dünyayı özgürlüğe kavuşturacağı sonucuna ulaştım. Hümanist klişeyi yani Hepimiz Tek Bir Irkız, İnsan Irkıyız sloganını daha geniş bir vizyonla değiştirdim: “Tek Bir Toplumuz, Biyotoplum.”

1993 yılında UTEP’te radikal ve tartışmaya açık fikirleri öğretmeye başladığım bir konumda göreve başladım. Felsefe branşındaki iş arkadaşlarımın tersine ben öğretmenin ve araştırmanın günün acil meseleleriyle ve eylemcilikle bağlantılı olması gerektiğine inanıyorum. Çevrenin yok edildiği, türlerin tükendiği, avcı küresel kapitalizmin var olduğu bir dünyada akademisyenlerin toplumsal değişimlerle alakalı olmayan devrimci değişikliklerle alakası olmayan soyut meseleler üzerine gitme lüksüne sahip olmaması gerektiğine inanıyorum. Tersine, akademisyenler küresel soykırım ve çevre kıyımını anlamak, bunu diğerlerine iletebilmek ve olup biteni değiştirmek için var olan becerilerini kullanmak zorundalar.
Bütün –izm’leri öğrettim-Marksizm, anarşizm, feminizm, postmodernizm, postkolonyalizm—ama öğrettiğim en radikal şeyin hayvan hakları olduğunu hemen anladım. Bunun sebebini iki şekilde anladım:

Öncelikle hayvan hakları günlük hayatta radikal bir değişim gerektirmektedir. Marksist ve anarşist seminerden sonra öğrenciler işkence görüp öldürülmüş hayvanların cesetlerini yiyerek masada konuşabilmekteler. Ama hayvan hakları seminerinden sonra genellikle en temel davranışlarını sorgular bir şekilde tabaklarına bakakalıyorlar.

İkinci olarak hayvan hakları sosyal ve doğal dünyalarımızda yaşadığımız krizin temelini ortaya koyuyor, çünkü bu durumu bizim doğadan kopmamıza ve tahakkümcü değerlere sahip olmamıza bağlıyor. Hayvan hakları insanların kendilerini diğer hayvanlardan üstün gördüğü, ayrı gördüğü, vahşi hayatın Efendisi ve tanrıları olarak kabul ettiği o eski antroposentrik ve türcü dünya görüşlerini sorgular. Hayvan hakları insanlardan gücün sorumluluk talep ettiğini, her zaman güçlü olanın haklı olmadığını, neokorteksi daha büyük olmanın diğer türleri sömürüp dünyayı yağmalamanın haklı bir gerekçesi olmayacağını ortaya koyar. İnsan olsun olmasın bütün hayvanlar arasındaki temel eşitlik meselesini hepsini hissetme yeteneğine sahip, seçimleri olan ve hayatları kendisi için önemli olan ve o hayatları müdahaleler yaşamadan sürdürebilme hakkına sahip varlıklar olarak tanımlar.

Küresel Hayvan Özgürlüğü Hareketi sadece acıyı azaltmak değil bütün hayvan sömürüsüne son verme amacını taşıyan kölelik karşıtı bir harekettir; 19. Yüzyıldaki öncülü gibi bu hareket de köleliğin ortadan silinmesini talep etmektedir, yoksa amaç kölelere daha iyi davranmak değildir. Doğal ortamlarından çalınmış, yetiştirilmiş, esaret altında büyütülmüş, kafeslerde tutulmuş, iradelerine ters bir şekilde zincirlenmiş bu hayvanlar kelimenin gerçek anlamıyla birer köledir ve bu yüzden de çağdaş kapitalist köle ekonomisinin bir parçasıdırlar.

Hayvan Özgürlüğü Hareketi modern toplum için sadece felsefi bir tehdit oluşturmadığı ekonomik bir tehdit haline de geldiği için endüstriden ve devletten yoğun eleştiri almıştır. ABD’de ELF ile beraber ALF bir numaralı ülke için terör tehdidi olarak kabul edilmiştir; çünkü halkın güvenliğini tehdit ettiklerinden ya da şiddet içerdiklerinden dolayı değil, şirketler için tehdit oluşturdukları için bu böyle kabul edilmiştir. ABD’de ve İngiltere’de hayvan özgürlüğü hareketi gaddar baskılar maruz kalıyor.

Seneler boyunca hayvan haklarını savunduğum için bir sürü sıkıntıya göğüs gerdim. Mesela geçen yaz üniversitemde bulunduğum konumumdan alından profesör olma hakkım reddedildi, Senato’da eko-terörizm görüşmelerinde tanık olmam yönünde baskı gördüm ve İngiltere’ye girmem yasaklandı. Ancak benim yaşadığım sıkıntı 11 Eylül sonrası özgürlükler, haklar, muhalefet ve direniş konularında görülen baskılar yanında çok küçük kalıyor.

Kitlesel Direnişe Duyulan Acil İhtiyaç

Şu anda Irak işgali, Anayasa ihlali, alt ve orta sınıflar arasında sınıf savaşı, bugüne dek görülmemiş bir politik çürüme ve felaket boyutlarında bir ekolojik çöküş arasında yaşıyoruz. Bütün sektörlerde giderek artan krizi düşünerek şunu sormam gerekiyor:

Şu anda neden bu ülkede bir devrim yaşanmıyor? İnsanlar sokakları alt üst edeceklerine neden alış veriş merkezlerinde geziniyorlar? Bugün karşı karşıya olduğumuz tiranlık sömürgecilerin İngilizlerden çektiğinden daha fazla ama sömürgeciler sabotajla, silahlı mücadeleyle, ve devrimci savaşla karşı koydular. ABD tarihindeki en cahil ve yetersiz başkan nasıl oldu da bu kadar kandırmaca, yalan, yasa çiğneme ve çürümüşlükle hem ülke içinde hem de dünyada hiçbir tepki almadan yoluna devam edebildi? Neden Bush, Cheney, Rumsfeld, Rove, Rice ve bütün ABD hükümeti hapise atılmadı? Diğer şeylerin yanı sıra Bush yönetimi şunları da yaptı:

– Irak’a yalanlar ve yalan kanıtlar üzerine savaş açtı, bu savaşta şu ana dek 2,300 ABD askeri ve yüz binden fazla Irak vatandaşı öldü.
– Azaltmaya söz verdikleri global terörizmi daha da kötü bir hale getirdiler.
– Ebu Garip, Guantanamo ve dünyanın çeşitli yerlerindeki işkence kamplarında işkence taktiklerini savunup kullandılar.
– İnsan Hakları beyannamesini ortadan kaldırarak FBI ve NSA’yi bütün politik muhalefet üzerine saldılar.Tarihte görülmemiş bir ölçekte bir polis devleti ve gözetim toplumu yaratılmıştır.
– Kasırgalarda ölen insanlara karşı şok edici bir vurdumduymazlık sergilemiştir.
– Aşırı Sağ ve Hristiyan köktendinciliği adına bilime ve laikliğe saldırmıştır.
– Muhalif bilimsel görüşleri sindirmeye yönelik çabalar gösterip küresel ısınmanın var olmadığına dair tavrıyla dünyada belki de tek örnek olmuştur.
– Endüstrilere çevreyi kirletip sömürmeleri için açık kart vermiştir.

İnsanların uyanıp harekete geçmesi için daha ne kadar çürüme, şiddet, baskı ve sömürü gerekiyor Daha kaç tür yok olup gitmeli? Daha kaç yağmur ormanı yok olmalı? Gezegen daha ne kadar ısınmalı?

Ekolojik sistemler gözlerimizin önünde hızla çöküyor. Küresel ısınmadan daha önceden akla gelmeyecek türden bir dönem yaşıyoruz, bu gezegen üzerindeki 6. Büyük yok olma krizi . Bundan önceki ise dinozorlar zamanında 65 milyon yıl önce gerçekleşmişti.

O halde neden gerekli mücadele biçimleri ve gerekli tepkilerle cevap vermiyoruz? Amerikalılar Nazi soykırımı sırasında işine gücüne bakan “İyi Almanlar”dan farklı değil mi yoksa?

Çevresel kriz politik krizden ayrı tutulamaz, bu politik kriz de demokrasideki krizdir. Yurttaşların tüketici oldupu, eleştirel düşüncenin propagandayla ve medya aracılığıyla hasır altı edildiği halkla alakalı önceliklerin özel girişimler yüzünden daha az önemsendiği ve politik eylemlerin eğlence sektörün ve medya tarafından tüketilerek anlamsızlaştırıldığı bir politika sonu dönemine ulaşmış bulunuyoruz. Rasyonel ve katılımcı tartışmalar yerine politik atmosfer propaganda, manipülasyon, dezenformasyon ve göstermelik oyunların yaşandığı bir hal almıştır. Eski Yunan şehirlerinin aksine bugün yurttaşlık vergi ödemek, tüketici olmak, şirketlerin çıkarlarını temsil eden iki isim arasında seçim yapmaya indirgendi.

Aslında toplumsal iyi ve medeni erdem kavramlarından soyutlanmış bir kişisel çıkar hedefine dayalı liberal demokrasinin sonuçlarını biçiyoruz şu anda. Halk ilişkileri artık kişisel amaçlar için düzenleniyor ve yurttaşlar hayat, mülk sahibi olmak ve özgürlük için hükümetlere bağlı kalıyorlar. Haklar amaç kişisel çıkarlar olduğu sürece negatif bir anlam taşıyor, yoksa iş, ev sahibi olma, eğitim, ve sağlıklı bir çevre gibi temel sosyal hedefler olmaktan uzak. Aristo insanı doğası gereği politik görürken Locke ve onun liberal geleneği politikayı kişisel çıkarların birbiriyle çarpışmasını engelleyecek türden suni bir birlik olarak görmüştür. Liberal demokrasi modeli yurttaşlığın ölümü anlamına gelmiştir- devletin, medyanın ve şirketlerin kitle kültürü ve eğlence ve gösteri toplumuyla birleşmesiyle meydana gelmiştir bu.

Elbette Bush’a, kapitalizme, hayvanların ve dünyanın sömürülmesine karşı organize bir protesto ve direniş var. Örneğin, 4 eyalet ve 300den fazla topluluk Vatansever Yasası’nın anayasaya aykırı olduğunu ortaya koydu. Yurt çapında şehirler ve kasabalar Kongre’nin Bush ve Cheney’i suçlu bulması için bastırıyorlar.LA’den New York’a sağ kanatın göçmen politikalarına karşı büyük gösteriler düzenlendi, bu gösterilerde göçmenler ve işsizler için adalet ve hak taleplerinde bulunuldu.

Bütün bu mücadeleler çok zayıftır ve hiç birisi kapitalizmi ve onun ekolojiyi yok eden mantığına doğrudan meydan okumaz. Öğrenciler ve işçilerin çalışma koşulları Fransa’ya kıyasla ABD’de çok daha kötüdür, ancak sömürülen kitleler ABD’de yüklerini pasif şekilde taşımaya devam ederler. Dünya buzlarda sıkış kalmış bir balinaya empatiyle yaklaşırken eriyen buza ve buzullar tepkisiz kalıyor. İnsanların çoğu şu anda Bush’un savaşına karşı çıkıyor ama eylemle belirtmek yerine fikren karşı çıkıyor. Ve hala daha günümüzün en önemli sorununa dair büyük bir eylem görmüyoruz yani küresel ısınmaya dair.

Kim meydan okuyacak? Politikacılar çok çürümüş bir halde, korkaklar ve eyleme geçmek için şirket parasına ihtiyaçları var; çözümün değil sorunun bir parçası onlar. Medya uzun zamandır bilgi vermek anlamındaki sorumluluğunu bırakmış durumda. Devasa şirket güçleri olarak elitistlerin hedeflerini gözetiyor, halkın çıkarlarını düşünerek değil kişisel çıkarları öne alarak hareket ediyorlar. Onları işi aydınlatmak değil eğlencedir. Greenpeace gibi ana akım organizasyonlar çok ses duyurur ama az iş yaparlar, çünkü bürokratik makineleri harekete geçiren para toplama işinin içerisinde kaybolup gitmişlerdir. Birleşmiş Milletler Çevre Konferansı gibi kuruluşlar araştırma yapar, konferanslar düzenler, raporlar yayımlar ve insanları felaket konusunda uyarırlar. Ama medya bunlar yayımlamaz, halk da duymaz ve Şirket Devleri anında sağırlaşır.

Gerçekleri görelim artık: on yıllarca süren çevre mücadelelerinden sonra türleri, ekosistemleri ve yaban hayatı koruyacak yerde ne yazık ki kaybediyoruz. Dahası, ılımlılık yönünde yapılan çağrılar, taviz çağrıları ve kurumlar aracılığıyla yaşanan yavaş yavaş yol alma işleri ne yazık ki aldatıcı olabilir, yetersiz kalabilirler. Küresel kapitalizm ve biyolojik çöküş arasında “akla uygunluk” ve “ılımlılık” bunların aslında tam tersi bir hava yaratmaktadır, çünkü aslında aşırı ya da radikal denen eylemler gereken ve uygun bir cevap gibi görünmektedir. Martin Luther King’den alıntı yapmamız gerekirse bizim adaletsizliğe, sömürüye ve dünyanın yok edilmesine karşı sakin sakin durmayan “yaratıcı ekstremistlere “ ihtiyacımız var.

Her zamanki anlamıyla politikanın bir faydası olmayacaktır. Yeni mücadele biçimleri , yeni sosyal hareketler ve yeni duyarlılıklar icat etmedikçe onların kurallarıyla oynadığımız sürece bu oyunu kaybedeceğiz. Davalar kesin ve doğrudan eylemler gerektirir: yolar kapanmalı, teller kesilmelidir, ve kafesler de boşaltılmalıdır. Ama bunlar savunmaya yönelik eylemlerdir; yeni hareketler sosyal ve ekolojik meseleleri küresel ve multi ırksal ittifaklar içerisinde eritebilmelidir.Bu tür yaklaşımlar Judi Bari ve EarthFirst!, uluslararası Yeşil hareketi, Zapatistalar ve uluslar arası kapitalizme karşı küreselleşmeye karşı hareketler tarafından ortaya konabilmiştir.

Yeni devrimci bir politika demokratik, liberteryen sosyalist ve anarşist gelenekler üzerinde yükselecektir. Radikal yeşil, feminist, yerli mücadelelerini içerecektir. Hayvan, dünya ve insan bakış açılarını küresel kapitalizme ve her türden tahakküm biçimine karşı bir araya getirecektir. Radikal politika; devletin, medyanın ve şirketlerin giderek artan gücünü ters yüz ederek eşitlikçiliği ve katılımcı demokrasiyi toplumun her katmanında –ekonomik, politik ve kültürel- savunabilmelidir. Bütün asimetrik iktidar ilişkilerini ve hiyerarşi yapılarını bozmalıdır ve buna insanların hayvanlar ve dünya üzerindeki hakimiyeti de dahildir. Eğitim, iletişim, kültür ve sanat yoluyla yurttaşlık ve hayatın yeniden politize edilmesi olguları gerçekleşerek insanları değişime ve eyleme itecek, ilham edecek öfkelendirecek ve uyandıracak o hal yakalanabilir.

Yeter Artık !

Karanlık bir dönemde yaşıyoruz, 11 Eylül sonrası sözde “teröre karşı savaş” dönemindeyiz. Bush iktidara geçtiğinden beri McCarthycilik geridöndü, COINTELPRO türü gözetim programları geri döndü, İnsan Hakları Beyannamesi Vatansever Yasası ile yer değiştir, bir gözetim toplumu yaratıldı ve giderek daha tehditkar bir hal alan bir polis devleti oluşturuldu.

Bu, tarihte bir dönüm noktasıdır, gelecekteki hayatımız için bir kavşaktır. Fırsat pencereleri kapanıyor. Şu anda insanların yapamadığı eylemler ilerde geleceğin nasıl olacağına karar verecek. Sonucu düşünmek çok korkunç olsa da türümüz bu meydana okumaya gereken cevabı veremeyebilir ve kendini diğer türler gibi yok olmaya sürükleyebilir.

Karşı karşıya olduğumuz krizleri çözecek teknolojik ya da ekonomik çözümler bulunmuyor, tek çözüm her kademede radikal değişikliklerin hayata geçirilmesidir. Davamız insan, hayvan ya da dünya özgürlüğü olabilir, hangisi olursa olsun hepimizin devlet tahakkümü, her türden hiyerarşi ve küresel kapitalizm adındaki ortak düşmanlara karşı ve temel hak ve prensipler uğruna mücadele eden insanlar olduğumuzu idrak etmeliyiz.

Günümüzün politik ortamında insan Irak’a karşı yürütülen savaşı sorguladığı için sorguya çekilebilir, ya da dirikesime karşı çıktığı için ekoterörist diye damgalanarak FBI tarafından rahatsız edilebilir, böyle bir ortamda insandan korkarak eylemden uzak durmasını anlamak kolaydır. Durumu göz önüne alarak kendilerini tarafsız bir tavırla ortaya koyanlar aslında desteklerini statükonun korunmasına veriyorlar. Soykırımdan kurtulan Elie Wiesel’in söylediği gibi, “ tarafsızlık zalime yardım eder, mazluma değil. Sessizlik işkenceciyi cesaretlendirir, yoksa mazlumu değil”.

Frederick Douglass, Alice Paul,Mohandas Gandi, Martin Luther King, Malcolm X, Chico Mendez, Dian Fossey veya Cesar Chavez gibi eylemcilerden ilham alabiliriz. Korku veya şüphe dolu zamanlarda Martin Luther Kİng’in şu sözlerini hatırlamakta fayda vardır:

“Korkaklık şu soruyu sorar: “güvenilir mi?”.Çıkar şu soruyu sorar: “politik mi?” Ancak vicdan şu soruyu sorar:” doğru mu?”. Ve öyle bir an gelir ki insan ne güvenilir, ne politik ne de popüler olmayan bir tavır almak zorunda kalır; çünkü vicdanı ona bunu yapmanın doğru olduğunu söylemektedir”.
O an bu andır işte. Dünyanın ve hayatın yanında yer alma vaktidir. Kumsala çizgiyi çizme vaktidir. Artık yeter! Deme vaktidir. Tiranlığa karşı başkaldırmaktan daha vatanseverce bir şey daha yoktur. Thomas Jefferson’ın söylediği gibi, “her kuşağın yeni bir devrime ihtiyacı vardır”.


February 16, 2011 Posted by | anti-otoriter / anarşizan, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

Feministin Çıkmazı – Ari Solomon

Ben feministliğiyle gurur duyan birisiyim, şu gezegen üzerinde kadınların çektiklerini umursayan herkes kadar. Dünyanın bir çok yerinde kadınlara hala mal gibi davranılıyor. Bazılarının hiç hakları yok, olanlar da diğerleri gibi sömürüye, aşağılanmaya ve şiddet maruz bırakılıyorlar günlük olarak. Biz feministler kadınların yaşadığı zulme son vermek için mücadele ederken bilmeksizin bizlerin de zulmettiği diğer dişileri düşünmek zorundayız. İnsan olmasalar da süt inekleri belki de gezegende en büyük zulme uğrayan dişilerdir. Bizler insan eşitliği için mücadele verirken bir hayvanı dişi yapan bir hayvanı anne yapan şeyi insanların sömürmesi konusunda da öne çıkmamız gerekmez mi?

Eğer bu sözlerim delice geliyorsa bunun sebebi muhtemelen bir çok Amerikalı gibi sizin de ülkenin süt üretim çiftliklerinde neler olup bittiği konusunda bir bilginizin olmaması. Belki sizce bu aptalca bir şey, hatta kadınların içinde bulunduğu durumun diğer türe ait dişilerin yaşadığı sıkıntılarla karşılaştırılmasını hakaret olarak da kabul edebilirsiniz, ama lütfen okumaya devam edin. Şaşırabilirsiniz.

Önce şununla başlayalım: bütün süt inekleri dişidir ve süt üretmeleri için hamile kalmaları gerekiyor. Bunu söyleyince bundan doğal ne olabilir ki diye düşünüyor insan; ama çoğu insan ineklerin sütünün diğer memelilerle aynı sebepten meydana geldiğini düşünmüyor bile, yani yavruları için.Bir ineğin gebelik süresi insanlarınkiyle aynıdır, 9 aydır.

Süt ineklerine yetişkin bir boğayla çiftleşme olanağı sağlanmadığı için, bu hayvanlar çiftlikte “tecavüz bölmesi” denen bir yere gönderilirler. Şaka yapmıyorum. Metal bir çubuk vajinalarına sokulur ve sperm bırakılır. Gebe bırakıldıktan sonra süt ineği sağa sola zar zor dönebildiği bir bölmede yaşamaya başlar. Fetüs büyüdükçe vücudu süt üretmeye başlar. Bu anda memelerine bağlanan mekanik bir pompayla sütü alınmaya başlanır. Bir çok çiftlikte ineklere doğal olmayan oranlarda süt üretmeleri için hormon verilir. Çiftçi için daha fazla süt=daha fazla paradır. Bu da ineklerin memelerinin aşırı derecede büyümesine sebep olur, bunun sonucunda inekler korkunç acılar ve enfeksiyonlardan dolayı ızdırap çeker.

Süt ineği doğum yapınca yavrusuyla ancak 24 saat beraber kalabilir. Bu sürenin ardından dana anneden alınır. Eğer dana dişi ise o zaman o da büyük olasılıkla bir süt ineği olacaktır. Eğer dana erkekse o zaman dana eti olmak üzere satılır. Evet, her süt kartonunun arkasında, her dondurma parçasında bir dana yatıyor. Eğer süt ürünleri alıyorsanız, doğrudan veal (veal, et olmak amacıyla öldürülen dana anlamında kullanılıyor) endüstrisine destek oluyorsunuz demektir.

Şimdi, eğer veal çiftliklerinin pratiklerinden haberiniz yoksa size kısa bir bilgi verelim. Vealler satılınca daha 1 ya da 2 günlüktürler, bu yavrular hareket dahi edemeyecekleri bir bölmeye zincirlenirler. İşte bütün mesele de budur zaten, çünkü hareket kabiliyetleri azaldıkça yavruların etleri öldürüldüklerinde (yani 8 ya da 14 haftalıkken) daha güzel olacaktır. Vealler içerisinde demir bulunmayan besinlerle beslenirler, böylece etleri kırmızı ya da pembe yerine beyaz olacaktır. Bu yavruların annelerinin sütünde bol bol bulunacak demiri elde etmek için içlerinde kaldıkları bölmelerin metal çubuklarını emdikleri görülür sık sık.

Süt çiftliklerinde ise anne inekler yavruları kendilerinden alındıktan sonra günlerce ağlar, böğürür, inlerler, bu süre bazen haftaları bulur. Bazı anne inekler yavrularının peşinden koşarken boyunlarını kırmıştır. Bebeğini kaybetmenin acısını ve üzüntüsünü hayal edebiliyor insan. İneğin vücudundan hala daha yavrusu için süt geldiğinden çiftçi onu sağmaya devam eder. Anne inek, karnında 9 ay yaşayan yavrusuna süt vermenin nasıl bir şey olduğunu asla bilemeyecektir. Tam tersine, sütü marketlerde satılmak üzere yağ, peynir, krem ve süt haline gelecektir. Ve süt inekleri 4 sene sonra (inanılmaz çünkü Türkiye’de bu rakam 10 sene… CemC) artık gebelik üstüne gebelik yaşayıp da yeterli süt miktarı üretemeyecek hale geldiğinde hayvancağıza mezbahaya gitmesi şeklinde bir ikramda bulunulur, orada da zaten hamburgere dönüşecektir. Gerçek aynen bu, neredeyse bütün hamburger etleri süt ineklerinden arta kalanlardan yapılmaktadır.

Biliyorum bazı insanların hayvanların ve insanların çektiği acıların birbirine benzetilmesiyle alakalı sorunları olduğunu biliyorum; ama biz insanların anne-çocuk bağına karışmak konusunda ne gibi bir hakkı var? Anne ineğin yavrusu için neler hissettiğini bilmek için garanti bir yolumuz yok; ama herhalde annelik içgüdüsünden söz edilebilir. Bunun bütün hayvanlarda mevcut olduğunu biliyoruz. Eğer bir ineğin yavrusuna duyduğu hislerin bir anne insanın yavrusuna duyduğu hislere yakın olduğunu düşünebilirsek, o zaman sebep olduğumuz duygusal acıyı da tahmin edebiliriz, yaptığımız adaletsizliği anlayabiliriz.

Feministler olarak bütün dişiler için direnmemiz gerekmez mi? Korkunç şekilde sömürülen ister insan ister hayvan bütün anneler için haykırmamız gerekmez mi? Yoksa inkar etmeye devam ederek sessiz mi kalmamız gerek?

Ama hangi iyi sebepten ötürü yapacağız bunu? İnek sütü içmeyi gerekli kılan bir beslenme gerekliliğinden söz edilemez. Aslında düşünmeye başladığınızda, ineğin sütünü içmenin hiç de normal olmadığını anlayabiliriz. Yaşları çocukluğunu geçtiği halde süt içmeye devam eden tek memeli, insandır, bizler başka türlerin sütünü içen yegane türüz. Bir çok araştırma süt içmenin sağlığımıza zararlı olduğunu ortaya koyuyor. Sütte bulunan proteinin kanserojen bir madde olduğu kanıtlanmış durumda

Ve şu kalsiyum ve sütün kemikler için iyi olduğu zırvaları var ya, işte sütün bardak başına 300 miligram kadar kalsiyum içerdiği doğru ama bunun sebebi ne biliyor musunuz, çünkü süt inekleri yetiştiren çiftçiler artık ineklere kalsiyum veriyorlar. Tabii inekler odğal olarak ot yiyor, otta da kalsiyum bulunuyor (bütün yeşil yapraklı sebzeler gibi) ama süt inekleri artık mısırla beslendiği için çiftçiler de yemlerine kalsiyum ekliyorlar, böylece sütün yeterli oranda kalsiyum içermesini sağlıyorlar. Bu kalsiyum zırvasıyla ilgili şunu da söylemek lazım: bir bardak lahanada ya da soyada ya da pirinçte süte oranla daha fazla kalsiyum vardır.

Günümüzde inek sütüne alternatifler bulunuyor: mesela badem sütü, soya sütü, fındık sütü, yulaf sütü, pirinç sütü, kenevir sütü vb. ve farklı yağ ve peynir örnekleri de var. Çağlar boyunca bir çok düşünür Pisagor’dan Da Vinci’ye ve Tolstoy’a dek hayvanları maruz bıraktığımız davranışların insanlara olan davranışlarımızı da etkilediğini söylemiştir. Hayvan dişilerini böylesine sömüren bir dünyanın kadınların sömürülmesine, ızdırabına ve zulme uğramasına karşı da bu kadar vurdumduymaz olması sadece bir raslantı olabilir mi? Artık türümüze ait olmasa bile bütün annelere, bütün dişiler merhamet eli uzatmanın zamanı değil mi sizce?


February 16, 2011 Posted by | kadın ve doğa / ekofeminizm, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | 2 Comments

ODTÜ’lü Yeşil Anarşistler: Endüstriyel çiftliklerde işkence ve zulümle elde edilen yumurta bir direniş aracı değildir!

ODTÜ’lü yeşil anarşistler son günler­de kimi sol grupların revaçta olan yumurta atma eylemliliklerine dair bir itiraz ve uyarıda bulundular. Hükümetin soygun politikalarına karşı tepki veren öğrencilerin endüstriyel tavuk çiftlik­lerinde işkence ve zulümle elde edilen yumurtanın bir direniş aracı olmadığını aksine bir canlının bebeği ve tavuklara yapılan zulümle elde edildiğini anlata­bilmek için “Yumurta ne değildir?” baş­lıklı afişler hazırladılar.

Sosyal adalet ve özgürlük mücadele­lerinin, her türlü zulüm ve tahakküm biçimini sorgulaması ve reddetmesi gerekmektedir. Bugün tutsaklar için, baskı altına alınan bireyler ve halklar için özgürlük talep eden herkes, dünya üzerindeki yıkıcı endüstriyel kapitalist etkinliklerin karşısında olmak sorum­luluğuna sahiptir. Bu anlamda hayvan hakları sosyal haklardan bağımsız veya ayrı düşünülemez.

Dünyada her yıl milyonlarca hayvan, deneylerde kesilip biçiliyor, ısıtılıyor, donduruluyor, zehirleniyor, aç bırakılı­yor, parçalanıyor, depresyona sokulu­yor, ruh hastası yapılıyor ve her yıl yak­laşık 50 milyar hayvan, et endüstrisi için öldürülüyor. Bunun 6 milyarı, 9 haftalık kısa bir süre sonra katledilen tavuklar­dan oluşuyor. Kuluçkaya yatan tavuklar, 5′erli veya 6′şarlı olarak 35 cm’lik ka­feslerde tutuluyor ve bu tavukların %20′si yaşam koşullarından dolayı stresten ve hastalıklardan ölüyorlar. Hayatla­rının her saniyesinde acı çekip bazen hiç güneş ışığı görmeden ya da toprağa ayak basmadan öldürülüyorlar.

Bugün hapishaneler insanlar için her ne kadar sınıflı-tahakkümcü toplumların ürünüyse, sirkler, mezbahalar, endüstri­yel çiftlik, deney merkezleri, hayvanat bahçeleri, petşoplar da aynı derecede bu tahakkümcü toplumların ürünüdür. “İlerleme”, “insanlığın gelişimi”, “me­deniyet” gibi kavramlarla süslenerek ge­zegen üzerinde sömürülmedik coğrafya, insan ve hayvan bırakmayan bu kültüre karşı tek yönlü bir mücadelenin iki yüzlü olacağının vurgulanması ge­rekmektedir.

Bu çerçevede hakları için müca­dele eden öğrencilerin direnirken kullandıkları araçlar, düşmanlarını besleyen araçlardan ziyade onları alaşağı edecek doğrudan eylemler olmalıdır. ODTÜ’de Erdoğan’ın üniversiteye gelmesiyle patlak veren olayların bir öğrenci ayak­lanmasına dönüştürülmesi ve devletin fiziksel olarak kapı dışarı edileceği bir işgal girişimi medyanın ilgisini çeken bu magazinel biçimden daha etkili ola­caktır. Keza karizma çizmek için soy­gunculara ve faşistlere atılacak zulüm ürünü olmayan başka malzemeler de var­dır. Kırmızı boya, toprak, taş, yanıcı madde dolu şişe, bok, sopa, para, misket, silgi, ki­tap, kağıt uçak vs. bir çok malzeme üretim süreçleri açısından tavuk endüstrisi kadar işkenceli süreçlerini içermez.

Direnen öğrenci arkadaşlarımıza direnir­ken hangi aracı kullanması gerektiğini öğretecek değiliz. Ancak zalimlere karşı mücadele ederken tavuk endüstrisinin bu zalim uygulamalarını aklımızda tutmak ge­rektiğini vurgulamak isteriz.

“Herkesi yumurtaya, hayvanlara, suya, dağlara farklı bir gözle bakmaya çağırıyo­ruz.

“İnsana, hayvana, yeryüzüne özgürlük…”

February 16, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

Anarşizm Ne Değildir? Liz Highleyman

Anarşizmin ne olduğunu anlatma çabasında anarşizmin ne olmadığını incelemek yararlı olacaktır:

Komünizm: Pekçok anarşist komünalizm ve kolektivizm kavramlarına değer verse de, yakın zamanda çöken komünist totalitarizmi reddeder, ya da daha doğru bir ifade ile Marksist-Leninist komünist devleti. Marksistler ve anarşistler arasındaki 1870’lerde başlayan kopmanın nedeni Marksistlerin farklı bir isim altında otoriterizmi yaşatma çabalarıdır. Marksist-Leninist gruplar, anarşistlerin anti-otoriter ve bireylere azami özgürlük ilkelerini tamamen ihlâl eden öncü parti ve proleteryanın diktatörlüğü kavramlarına geleneksel olarak önem verirler. Geleneksel Marksizm devletin zaman içinde yok olacağını tahmin etse de, komünist rejim uygulamalarında tekrar tekrar gördüğümüz gibi devlet gücü üzerinde yoğunlaştırmakta ve onu oluşturanlar ise baskı ve kendi konforlarına düşkünlüğe saplanmaktadırlar.

Hürriyetçiler: Hürriyetçiler sık sık anarşistlerle karıştırılırlar, aslında pekçok açıdan örtüşmektedirler. Her ikisi de bireysel özgürlük ve devletin yokedilmesi konularına önem verirler. Hürriyetçilerin pekçoğu birincil önceliği bireye verir, ve bilinçli kendi çıkarını düşünme ilkesine dikkat çekerler. Pekçok anarşist ise karşılıklı yardımlaşma ve topluluğun tüm üyelerinin durumunun iyileştirilmesi üzerinde yoğunlaşırlar. Hürriyetçilik özellikle ekonomik bakış açısından ele alınabilir; müdahale edilmeyen serbest piyasa kapitalizmine azami değer veren hürriyetçiler (hatta bazı taraftarları kendilerini anarko-kapitalist olarak adlandırırlar), özel mülkiyetin korunması uğruna güç kullanılmasına olumlu bakarken, kişisel iktisadi kazancın azamileştirmesi çabasını engelleyen her türlü hükümet müdahalesine karşı çıkar ve aynı zamanda ekonomik (yani parasal) olmayan her türlü değeri de gözardı ederler. Hürriyetçiler bir yandan anti-devletçilik taraftarlığı yaparken, diğer yandan ise bir çok diğer tahakküm ve hiyerarşi biçimine karşı çıkmazlar (hürriyetçi felsefede her zaman “en iyi olan var olur” ya da “ekonomik olan doğru olandır” gibi bir melodi duyulur); bu nedenle de toplumsal güç ilişkilerini, özellikle de ekonomik olanları, radikal bir şekilde değiştirmeyi amaçlamazlar. Anarşistler ise her zaman daha fazla toplumsal bakış açısını temsil ederler ve zenginin oransız bir şekilde fayda sağlayıp, daha az başarılı olanın aşırı zorluklarla karşılaştığı herhangi bir sistemi yıkma taraftarıdırlar. Anarşistler bireysel teşebbüs, zekâ ve yaratıcılığa önem verirken; aynı zamanda da bu bahsedilen niteliklere daha az ölçüde sahip olanlara da saygılı ve adaletli davranılması gerektiğini savunurlar. Nesnelciler01 ise hürriyetçilerin aşırı bir şeklini temsil ederler. Hürriyetçi Parti seçim sisteminin reforme edilmesini, narkotik yasalarının kaldırılmasını ve hükümet düzenlemelerinin azaltılmasını gibi konuları savunan nispeten ılımlı bir oluşumdur. Hürriyetçilerin pekçoğu aslında “minanarşist”lerdir, yani asgari ve müdahaleci olmamak koşulu ile bir çeşit hükümetin varolması gerektiğini savunurlar. Anarşist bir toplumda ne tip bir ekonomik sistemin var olacağı sorusu ise cevapsız kalır. Bazı anarşistler her türlü sermaye ve piyasa ekonomisinin yıkılması gerektiğini savunurken, bazıları ise piyasa ekonomisi içinde tam katılımcı demokrasi ve işçi sahipliğini geçerli kılan bir sistemi tercih ederler; keza diğer bazı anarşistler ise çeşitli ekonomik sistemlerin birbirleri üzerine hakimiyet kurma eğilimine sahip olmadıkça bir arada var olabileceğini savunurlar.

Liberalizm: Bu ülkede[ABD’de] süregelen siyasi kavramlar anarşizmi solculukla, ve solculuğu liberalizm ile eş tutmaktadır. “Sol” kavramı 1990’larda oldukça sorunsal bir kavram haline gelmiştir, çünkü bugün mevcut olan modern siyaset geleneksel sol (liberal) / sağ (muhafazakâr) çeşitlemelerinin dışına düşmektedir. Anarşistlerin pekçoğu “ilerici” amaçları savunmakla beraber, bu anarşizme geleneksel siyasi yelpaze içinde yer verilmesini gerektirmez. Bazı teorisyenler bunu, ekonomik otoriterizmin ve toplumsal otoriterizm derecelerinin yatay ve düşey eksenleri oluşturduğu bir matriks içinde ifade etmeye çalışırlar; yani genellikle ekonomik liberalizmi savunanların toplumsal liberalizme karçı çıktığı, ya da tam tersi durumun olduğu bir durumu ifade ederler. Modern ilerici siyaset büyük ölçüde “politik bir kimlik” kavramı etrafında şekillenmiştir; yani asli ilgi ve işbirliği ırk, cins gibi temellerde şekillenir. Halen anarşistlerin büyük bir kısmı da aslen siyasal kimlik üzerinde şekillenmelerine rağmen, daha ayrıntılı bir anarşist felsefe insanların artık bu tip sınıflandırmalara gereksinimlerinin olmayacağı bir geleceği amaçlar. Liberaller mevcut sistemin reforme edilmesini (oy verme, lobi faaliyetleri ve gösteriler düzenleme araçları ile) hedeflerken; anarşistler daha radikal bir tutum içinde, bütün bozulmuş kurumların yenilenmesini ve devlet müdahalesinin hiçbir biçimini içermeyen doğrudan eylem yolu ile daha insancıl bir sistemin oluşturulmasının gerekli olduğunu savunurlar. Anarşistler gerek evrimci gerekse devrimci değişikliklerin geçerli olacağını savunurken, toplumun yeniden düzenlemesini gerçek anlamda başarmak için hiyerarşik tahakküm ilişkilerinin nerede olursa olsun yok edilmesi gerektiğinin farkındadırlar; bu tarihsel olarak liberallerin öncelik verdiği bir konu değildir. Anarşistler bu güç ilişkilerinin bizzat kendilerinin (ister kapitalist ya da komünist, isterse demokratik ya da totaliter olsun) sorunun kökenini oluşturduğunun, ve bu nedenle de çözüm için bir temel olamayacaklarının farkındadırlar. Bazı anarşistler, küçük ve yerel gelişmelerin bile değerli olduğu inancı ile oy kullanma ve protestolara dayanan aktivitelerin içinde yer alsalar da, asıl olarak bunların ara basamaklar olduğunun, gerçek ve nihai değişimi başarmak için bunların ötesine geçilmesi gerektiğinin farkındadırlar.

Nihilizm: Nihilizmin “her şeye karşı” sloganının aksine anarşistler rasgele şiddet, yıkıcılık ve “her koyun kendi bacağından” düzensizliklerine karşıdırlar (ama her zaman bu tavır içinde olupta kendilerini anarşist olarak nitelendirenler vardır). Anarşinin kaos ile özdeş olduğu fikri talihsiz bir kavram yanılmasıdır, özellikle güce sahip olupta otoritenin düzeni sağlamak için gerekli olduğuna inananlarca yayılmıştır. Anarşistler etkin, organize ve adil bir toplumun hiyerarşik olmayan, merkezden idare edilmeyen ve katılımcı temeller üzerinde başarılı olabileceğini savunurlar.

Tartışılan Bazı Konular

Anarşistler pekçok konuda önemli ölçülerde birbirinden ayrılan görüşlere sahiptirler. Anlaşmazlık olan en önemli konulardan birisi bireye karşı toplum sorusudur. Bireysel anarşistler bireyin özgürlüğüne asli önemi atfederken, anarko-komünistler (ve anarko-sendikalistler) genel toplumsal grubun faydası üstünde yoğunlaşırlar; mutualistler [karşılıkçılar] ise bu ikisi arasında bir konumdadırlar. İdeal anarşist toplumda, toplumun ihtiyaçlarının içinde yer alan bireylerin özgür isteklerini ve kendi kaderlerini tayin etme haklarını engellemeden adil bir şekilde karşılanacağı ümit edilir.

Ekoloji ve teknoloji konuları da anarşist hareket içinde tartışmalı konulardır. Klasik anarşizmin görüşleri, geleneksel Marksizm’in bilim ve akılcılığın yeri hakkındaki değerlendirmelerine benzerlikler gösterir. Modern anarşistlerin pekçoğu da teknolojinin içsel olarak ne iyi ne de kötü olduğunu söylerler, ama teknolojinin onu kullananlar ve ondan etkilenenlerin yararına en iyi şekilde hizmet edebilmesi için, toplumsal sorumluluk bağlamında yakından incelenmesi ve dikkatle uygulanması gereğine dikkat çekerler. Bazı diğer günümüz anarşistleri ise teknoloji-karşıtı ve ekoloji-merkezli bir görüşü savunurlar (bunların en aşırı uçları ilkelciler ve yeni-Ludditecilerdir); onlara göre anarşist toplum sadece teknolojik ilerlemenin durdurulması ve daha ilkel, yerelleşmiş ve ekolojik olarak uyumlu yaşam biçimlerine dönülmesi ile başarılabilir.

Milliyetçilik konusu da yine diğer önemli bir konudur. Genel olarak anarşistler uluslararasılaşmanın savunucusudurlar (ya da buna milliyetsiz-lik de denilebilir); ve milliyetçilik ile vatanperverliği devletin insanları suni ayrımlara tabii tutarak, parçalayıp kendi gücünün arttırma çabasının bir ifadesi olarak görürler. Nüfusun düşük katmanları dünya çapında benzer sefillikler içinde yaşarken, ulus-devlet bir takım elit zümrelerin çıkarlarına hizmet için oluşturulmuş kurumlardır. Buna rağmen bazı anarşistler, sömürücü, yekpare imparatorluklar yerine otoriter olsa da küçük ölçekli bağımsız devletlerin var olduğu bir durumun tercih edilirliği temelinde, belirli ulusal bağımsızlık hareketlerinin desteklenmesi gerektiğini savunurlar (Orta Doğu’da Filistinlilerin çabaları, ABD’de siyah milliyetçiliği ve bastırılmış olan yerli topluluklar).

Liz Highleyman’ın 1988 tarihli “Anarşizm’e Giriş” makalesinden alınmış olup, Anarşist bakış tarafından Türkçe’ye çevrilmiştir.


February 16, 2011 Posted by | anti-otoriter / anarşizan, sistem karsitligi, somuru / tahakkum | 1 Comment

Susuzluk, göç ve savaş I-II Mebruke Bayram

Son günlerin en önemli tartışma konularından biri su. Birçok şehirde barajlardaki doluluk oranı mevsim normallerinin çok altında. Bazı bölgelerde kuraklık nedeniyle tarımsal ürünlerde rekolte kayıpları yaşanıyor. Son 40 yılda Van Gölü’nün 3,5 katı büyüklüğünde sulak alanı kaybettik. Son 20 yılda kişi başına düşen su miktarı 4000 metreküpten 1430 metreküpe düştü. Türkiye su fakiri bir ülke olma yolunda hızla ilerliyor. Üstelik sorun yalnızca ülkemize ait değil. Birleşmiş Milletler Su Raporu’na göre 2050’li yıllarda 48 ila 60 ülkede, 2 ila 7 milyar insan susuzluktan etkilenecek.

Su kıtlığı ve kuraklıkla ilgili istatistikleri, rakamları sıraladığımızda felaket senaryosuna benzer bir tablo ile karşılaşıyoruz. Durumun vehameti konusunda herkes hemfikir, ancak sorunun gerçek kaynağı ve çözüm önerileri konusunda aynı şeyi söylemek mümkün değil. Kimi önerilere göre; damlayan musluklarımızı tamir ettirip, halı yıkamaktan vazgeçer, bir de elde bulaşık yıkamak yerine bulaşık makinası kullanırsak sorunu çözmüş olacağız. İşin gerçeği elbette böyle değil. Açlık sorunu nasıl insanların çok gıda tüketmesinden kaynaklanmıyorsa, susuzluk sorunu da çok su tüketiminden kaynaklanmıyor.

Su kimin malı?
Su sorununu konuşurken tartışılması gereken en temel soru şu: Su ortak mülk müdür, özel mülk mü? Kriz derinleştikçe su haklarının yeniden tanımlanmasına dair tartışmalar da hız kazanıyor. Küresel kapitalist ekonomi her şeyi olduğu gibi suyu da serbestçe alınıp satılabilecek bir özel mal haline getirmeye çalışıyor. Her türlü sorun karşısında bıkıp usanmadan önümüze sürdükleri reçete bu konuda da karşımıza çıkıyor; serbest piyasa.

Sorun, yaşamın temel kaynaklarından biri olan suyun kamusal bir ihtiyaç maddesi olarak algılanmaktan çıkıp ticari bir meta olarak algılanmasıyla başlıyor. Bu durumda suyun kaynağına sahip olmak bir zenginlik ve ayrıcalık haline geliyor. Yeni gündemimiz, su mülkiyeti ve kullanımı ile ilgili tüm sınırlamaların (tabii ki şirketler aleyhindeki sınırlamalardan söz ediyoruz) kaldırılması ve su piyasalarının oluşturulması. Önümüzdeki 20-30 yıl zarfında en fırtınalı tartışma konularından biri bu olacak.

Suya hükmetmek
Suyun kullanımı ve üzerindeki haklar tarihte de en çok tartışılan konulardan biri. Tarihte su hakları, kıyı hakları gibi konulardaki geleneksel kurallar, içinde bulunulan ekosistemin sınırları ve ihtiyaçlarına göre belirlendi. Su, çoğu toplumda ortak mülk olarak kabul ediliyor, yalnızca suyun kullanımına dair haklar düzenleniyordu. Örneğin Roma Hukuku, su ve diğer doğal kaynakları kamu malı olarak tanımlıyordu: “Doğa yasaları gereği bu şeyler –hava, akarsular, deniz ve haliyle deniz kıyıları- insanlığın ortak malıdır.”

Suyun ortak mülkiyet sayılması geleneği ilk kez Amerika kıtasının sömürgeleştirilmesi döneminde, ülkenin batısının yerleşime açılması sırasında bozuldu. Burada uygulanan “önce gelene tahsis” kuralı, su konusundaki mülkiyet haklarını ve suyun ticaretini mümkün kıldı. Su hakları, yerli Amerikalıların ya da bölgeye sonradan gelecek olanların hakları yok sayılarak madencilere ve sömürgecilere devredildi. Söz konusu haklar, nehirlerin yönünün değiştirilmesi, kurutulması ya da madencilik atıklarıyla fütursuzca kirletilebilmesini de içeriyordu. Sömürgeciliğin girdiği her yerde yerel su kullanım gelenekleri altüst edildi. Yerel su ve sulama sistemleri, teknikleri yok sayılarak yeni uygulamalar gündeme getirildi.

ABD Başkanı Roosevelt’in su programları baş danışmanı W. J. McGee, suyun denetiminin “insanlık doğanın efendisi olmadan önce atılması gerekecek en son adım” olacağını söylüyordu. ABD Islah Dairesi’nde çalışan su bilimci John Widtsoe da benzer fikirdeydi: “İnsanın kaderi tüm dünyaya hükmetmektir; ve dünyanın kaderi insana tabi olmaktır. Eğer geniş alanlar insanın yüce denetiminin dışında kalırsa, dünyanın nihai fethi ve insanlığın gerçek anlamda tatmini mümkün olmaz. Ancak dünyanın her parçası, mevcut en iyi bilgiye göre geliştirildiği ve insan denetimi altına alındığı zaman insanın doğaya hükmettiği söylenebilir. ABD … mevcut nüfusunu sulak bölgelerin sınırları içinde barındırabilirdi, fakat o durumda, bugünkü o büyük ulus olmazdı.”

Doğaya hükmetmeye dair bu heves su ve sulama sistemleri ile ilgili dev projelerin, barajların yapımını gündeme getirdi. Doğaya kafa tutmayan, yerel, ucuz ve kolay uygulanabilen su toplama, dağıtma tekniklerinin yerini büyük sermaye ve teknoloji gerektiren dev baraj ve sulama projeleri almaya başladı. Önce devletin kontrolü altına alınıp daha sonra özel şirketlerin yararına uygulanmaya başlanan büyük projeler çatışmaları da beraberinde getirdi.

Su ile ilgili çatışmalara ilk örnek Los Angeles’te yaşandı. 1890’ların sonunda Los Angeles, kendi yerel su kaynaklarını tüketmişti. Şehre komşu Owens Vadisi’nden 383 kilometre uzunluğunda bir su kemeri yapılarak su getirilmesi için bir proje oluşturuldu. Vadi sakinlerine danışılmadan yapılan bu proje Los Angeles ve Owens Vadisi sakinleri arasında ihtilafa neden oldu. 1924’te Owens Vadililer suyun Los Angeles’e çevrilmesini önlemek amacıyla su kemerini havaya uçurdular. Ardından 12 patlama daha oldu. Sonunda su kemerini “vur emri” verilen silahlı adamlar korumaya başladı. 1926 yılında Saint Francis Barajı inşa edildi, kısa bir süre sonra yıkılarak 400 kişinin ölümüne neden oldu. 1929’daki kuraklık sırasında yeraltı suyu azalmaya başladı, kısa bir süre sonra da 195 kilometrekarelik Owens Gölü kurudu.

Mühendis Kıtaları
ABD’deki büyük su projeleri ordu personelinden oluşan Mühendis Kıtaları tarafından yapılıyordu. Bir zamanlar dünyanın en büyük mühendislik teşkilatı olan bu örgüt 538’i baraj olmak üzere 4000 inşaat tamamlamıştı.

Kıta’nın su projeleri zaman içerisinde ABD sınırlarını aştı. Tarımda yaşanan “Yeşil Devrim” süreciyle birlikte Dünya Bankası tarafından yoksul ülkelere baraj projeleri dayatılmaya başladı. Dünyanın her yanına dayatılan bu projelerin büyük bir kısmı Mühendis Kıtaları tarafından inşa ediliyordu. Sözü edilen dayatmalar tehditlere kadar varıyordu. 1965 yılında ABD, Hindistan’ı ülkeye sulama ağırlıklı tarımı getirmediği takdirde buğday vermemekle tehdit etti. Yapılan propaganda meşhur “Yeşil Devrim” propagandasının aynısıydı. Bir an önce büyük sulama projeleri hayata geçirilemezse gıda konusunda kıtlık yaşanmaya başlayacak, dünya açlıkla yüz yüze gelecekti. Yeşil devrim yalnızca küçük çiftçileri daha çok yoksullaştırmak, açlığı artırmakla kalmadı, dünyadaki suyun tüketilmesine de büyük katkı sağladı. Yeşil devrimle ortaya çıkan hibrit tohumlar yüksek verimlerini sulama, gübreleme ve ilaçlamaya borçluydu. Normal tohumların birkaç katı su isteyen hibrit tohumlar küresel su kullanımını artırdı. Bunun yanısıra kurağa dayanıklı yerel çeşitlerin kullanımının azalmasına ve hatta kimi bölgelerde tamamen ortadan kalkmasına neden oldu.

1966’da ABD Başkanı Lyndon Johnson “Barış Suyu” adlı projesini başlattı. ABD başkanlarının “barış” kelimesinden neyi kastettiği tecrübeyle sabit. Johnson da bir konuşmasında aba altından sopayı gösteriyordu: “Felaket bir yarış içindeyiz. Ya Dünya’nın su ihtiyaçları karşılanacak ya da kitlesel açlık kaçınılmaz olacak … Eğer başarısız olursak, sizi temin ederim, Amerika’nın eşi benzeri görülmemiş askeri gücü dahi, barışı uzun süre korumakta yetersiz olacak.”

Barajlar ve göç
Büyük baraj projeleri yirminci yüzyılın ikinci yarısının simgelerinden biriydi. 45 binden fazla büyük baraj inşa edildi, dünya nehirlerinin neredeyse yarısına birer baraj kuruldu. Milyonlarca dolar yatırıma rağmen, barajlar milyonlarca insan için felaketten başka bir şey getirmedi. Maliyetler beklenenden yüksek, çevresel maliyetler ise son derece fazlaydı. Projeler hayata geçirilirken milyonlarca insan yerinden edildi. Hindistan’ın eski başbakanı Rajiv Gandhi, 1951’den sonra Hindistan’da uygulanan 246 sulama projesinin yalnızca %64’ünün 1986’ya kadar tamamlandığını, 1970’ten sonra uygulanan projelerden çok az bir fayda sağlanabildiğine işaret ederek ekliyor: “16 yıl boyunca para akıttık, ama halk hiçbir karşılık alamadı, ne sulama ne su ne üretim artışı, ne de gündelik hayatlarında bir yarar…”

Dünyaca ünlü Hintli araştırmacı, aktivist Vandana Shiva, Su Savaşları adlı eserinde durumu şöyle açıklıyor: “Anıtsal baraj inşaatlarının gerekçesi olan barış ve gıda, merkezi su denetimini, şiddeti, açlık ve susuzluğu miras bırakmıştır. Barış ve su ilkesi, bundan 30 sene önce ortaya atılmış olmasına karşın, bugün hâlâ, Mühendis Kıtaları’nın yerini alan dev şirketlerin su üzerindeki denetimini haklılaştırmak amacıyla kullanılmaktadır.”

Shiva’nın verdiği rakamlara göre; Hindistan’da son otuz yıl içerisinde 1554 tane baraj inşa edildi. Büyük ve orta ölçekli barajların yapımı için 1,5 milyar dolar harcandı. Barajların getirisiyse halen beklenenin çok altında. Sulanan arazilerin hektar başına en az 5 ton ürün vermesi beklenirken, bu değer 1,27 ton seviyesinde kalıyor. Beklenmedik su yetersizliği, ağır alüvyon birikimi, azalan hazne kapasitesi ve yeraltı suyu istilası gibi sorunlar nedeniyle büyük paralar yatırılarak hayata geçirilen dev projeler kısa bir süre sonra kullanılamaz hale geliyor. Hindistan’da yıllık ürün kayıpları 89 milyon doları buluyor.

Büyük barajlar Hindistan’da 16 ila 38 milyon insanı yerinden etti. Çin’de Yangtze Nehri üzeindeki baraj tek başına 10 milyon insanın yerinden edilmesine neden oldu. Dünya Barajlar Komisyonu, baraj projeleri nedeniyle dünya ölçeğinde 40 ila 80 milyon insanın yerinden edildiğini tahmin ediyor.

Dünyada baraj yapımında başı çeken Hindistan, Çin, ABD gibi ülkelerde baraj karşıtı halk hareketleri büyük direnişler sergiliyor. Afrika’daki Kariba Barajı inşaatına direnen Tonga halkı devletin şiddetiyle karşılaştı, çıkan olaylarda 8 kişi öldü, 30 kişi yaralandı. Nijerya’da Bakolori Barajı’nı protesto eden halka ateş açıldı. Hindistan’daki Koel Karo Barajı’na karşı direnen Koel Jan Sangathan hareketinin düzenlediği bir gösteride polisin halka ateş açması sonucunda üçü çocuk altı kişi olay yerinde öldü, 50 kişi yaralandı. Guatemala’da Chixoy Barajı inşaatı sırasında çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşan 376 kişi öldü.

Hindistan’da barajlara karşı başlatılan halk hareketinin öncülerinden olan tanınmış romancı Arundathi Roy durumu özetliyor: “Nükleer bombaların bir ulusun askeri cephaneliği için anlamı neyse, büyük barajların o ulusun kalkınması için anlamı odur. Her ikisi de kitlesel imha silahlarıdır. Her ikisi de hükümetlerin kendi halklarını denetlemek için kullandıkları silahlardır. Her ikisi de yirminci yüzyılın, insan zekâsının onun kendi yaşama güdüsünü saf dışı bıraktığı bir anına işaret eden simgeleridir.”

Su savaşları
1995 yılında Dünya Bankası Başkan Yardımcısı Serageldin, daha sonra birçok kez alıntı yapılacak, tartışmalara konu olacak meşhur cümleyi sarfetti: “Bu yüzyılın savaşları petrol için veriliyorsa, gelecek yüzyılın savaşları su için verilecektir.”
Günümüzde giderek derinleşen su krizi Serageldin’i haklı çıkaracak boyutlara doğru ilerliyor. ABD ve Meksika’nın Colorado nehir suları üzerindeki anlaşmazlığı, Türkiye, Suriye ve Irak’ın Dicle ve Fırat suları üzerindeki tartışması, İsrail ve Filistin’in Batı Şeria’daki Ürdün Nehri ile ilgili çatışmaları, Mısır, Sudan, Etiyopya ve civardaki birçok ülkenin Nil suları üzerindeki ihtilafları vb. pek çok su anlaşmazlığı dünyanın dört bir yanında mevcut. Dünya çapında 15 sorunlu su havzası var. Bu anlaşmazlıklar gelecekte karşımıza çıkabilecek daha büyük sorunlara işaret ediyor. Dünyada birçok önemli su havzası, doğal akışın değiştirilmesi, endüstriyel atıklar, komşu ülkeler üzerinde tehdit oluşturma gibi nedenlerle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bırakılmış durumda.

Dünya Bankası ve elbette DTÖ’nün öncülüğünde dayatılan politikalar yoluyla su kıt bir kaynak olarak ilan edilerek, bu konudaki tüm tasarruflar uluslararası gıda tekellerinin eline bırakılmaya çalışılıyor. Dünya Bankası’nın yürüttüğü projelerden sonra uygulanan su özelleştirmeleri birçok yoksul ülkede felakete neden oldu. Her zamanki gibi güçlü olanlara fayda sağlanırken yoksullar kaybetti. Gana’da su ücretleri 2000 yılından beri %95 yükseldi. Hindistan’da aile bütçesinin %25’i su faturaları için harcanıyor. Peru’lular musluk suyu için ABD’lilerden 6 kat fazla para ödemek zorunda kalıyor. Su özelleştirmelerinin ardından Filipinler’de %400, Bolivya’da %300 fiyat artışları yaşandı.

Hem kirlet hem kazan
Temiz su temini ile ilgili sorunlar sayesinde tekeller için yeni tatlı kâr kapıları açılıyor. Bir yandan şirketlere akarsuları serbestçe kirletebilme hakkı sağlanır, pek çok temiz su kaynağı endüstriye kurban edilirken bir yandan da temiz su temini dünya çapındaki dev gıda şirketlerinin tekeli altına giriyor. Temiz su temini, su arıtma gibi sektörlerin milyarlarca dolar değerinde olduğu tahmin ediliyor.
Ülkemizde su krizi kapıda. Bu alanda birçok tartışma yaşanacak. Bunu şimdiden bilmekte ve çözüm olarak karşımıza konulacak projelere hazır olmakta fayda var. Dünyada birçok kez yaşanmış olan bir süreci biz de yaşayacağız. Tüm canlılar için yaşamsal bir ihtiyaç maddesi olan suyun geleceğinden sorumluyuz. Su herkese ait olan ve hiç kimseye ait olmayan bir madde olarak mı kalacak, yoksa birilerinin sahip olabildiği, kontrol edebildiği, alıp satabildiği bir meta haline mi gelecek?

Temmuz 2007

– Vandana Shiva, Özelleştirme, Kirlenme ve Kâr – Su Savaşları, BGST Yayınları.
– John Madeley, Herkese Gıda, Çitlenbik Yayınları.

Susuzluk kaderimiz değil!

Son günlerde su sorunu ile ilgili hararetli tartışmalara şahit oluyoruz. Geçen sayıda kriz derinleştikçe su haklarının yeniden tanımlanmasına dair tartışmaların da hız kazanacağını, her türlü sorun karşısında bıkıp usanmadan önerdikleri reçeteyi bu sorun karşısında da önümüze süreceklerini söylemiştik. Fazla uzun süre beklememize gerek kalmadı, yetkililer su krizinin çözümüne ilişkin dahiyane planlarını açıkladı; nehirler özelleştiriliyor.

Küresel kapitalizmin bir soruna, bizzat o soruna kaynaklık eden uygulamayı birkaç ekleme çıkarmayla tekrar gündeme getirerek çözüm üretmeye çalışmasıyla ilk kez karşılaşmıyoruz. Su krizinin çözümüne dair planlar da aynı komedinin tekrarı niteliğinde. Oysa sorunun temel kaynaklarından biri zaten suyun kamusal bir ihtiyaç maddesi olmaktan çıkıp ticari bir meta haline gelmesi.

Su pazarı
Günümüzde ambalajlanmış su sektöründe yer alan uluslararası şirketler dünya nüfusunun sadece yüzde 5’ine su satabiliyor. Buna rağmen, söz konusu tekellerin yıllık geliri petrol şirketlerinin yıllık gelirinin yarısı kadar. Her türlü su kaynağının hızla kirletilmekte olduğunu da hatırlayıp, su pazarının gelecekte ulaşabileceği potansiyeli hayal edersek durumu kavrarız. Dünyadaki her türlü doğal kaynağa el koymak için binbir çeşit yönteme başvuran uluslararası tekellerin suyu pas geçmesini beklemek safdillik olur.

Nitekim, su meselesi 80’li yıllardan bu yana DTÖ, Dünya Bankası gibi kuruluşların yoğun ilgisine mazhar oluyor. Dünya Bankası tarafından verilen su ile ilgili kredilerin en önemli özelliği özelleştirme şartı taşıması. 80’li yıllardan itibaren az gelişmiş ülkelere kamu kurumlarında reformlar yapılması için verilen yapısal uyum kredileri yoluyla adım adım su özelleştirmelerinin yolu açılıyor. 90’larda su tekelleri sadece 10-15 ülkede faaliyet göstermekteyken 2002 yılında bu şirketler 56 ülkede iş yapar duruma geldi. DTÖ’nün tüm dünyaya dayattığı temel anlaşmalardan biri olan GATS Anlaşması, 2000 yılında suyun çıkarımı, işlenmesi, su iletim sistemleri, enerji ve atık su işlemenin serbest piyasa koşullarında gerçekleşmesini kapsayacak şekilde genişletildi.

Ülkemizde su meselesi üzerinde koparılan fırtınanın temel nedenlerinden biri burada yatıyor. Türkiye’deki ambalajlanmış su pazarının büyüklüğü 2006 itibarıyla 1,2 milyar dolar civarındaydı, pazar 2000-2005 yılları arasında her yıl ortalama yüzde 10 civarında büyüme gösterdi. Sadece 2007 yılının ilk beş ayında pet su pazarı yüzde 30 oranında büyüdü. Kişi başına düşen ambalajlanmış su tüketimimiz yılda 91 litre. Fransa’daki yıllık tüketim 142 litre, İtalya’da 176 litre, İspanya’da ise 143 litre civarında oluyor.

Uluslararası tekellerin bu kadar cazip bir pazarı başıboş bırakması mümkün mü? Nitekim, IMF, Dünya Bankası, DTÖ gibi kuruluşların su konusu ile ilgili dayatmaları meyvesini vermeye başladı. 8. Beş Yıllık Kalkınma Planı, özelleştirme programının içerisine su konusunu da dahil ediyor.

Su krizi nasıl yaratıldı?
Su krizi elbette yalnızca su pazarının uluslararası tekeller tarafından kontrol altına alınmaya çalışılmasıyla açıklanamaz. Su ile ilgili sorunların önemli bir kaynağı da ekolojik kriz. Endüstriyel tarım, çarpık kentleşme, kirlilik, ormansızlaşma, yanlış su ve sulama politikaları vb. pek çok neden su krizini adım adım hazırladı.

Türkiye’deki su kaynaklarının dörtte üçü tarlaların sulanması için kullanılıyor. Suyun açık kanallarla taşınması, buharlaşma, sızmalar, kaçaklar vb. yollarla oldukça fazla miktarda su boşa gidiyor. Yanlış sulama teknikleri de bir başka sorun. Suyun tarlanın yüzeyine salınması yoluyla yapılan salma sulama tekniği ya da karıkla sulama, tava gibi yöntemler büyük oranda suyun buharlaşma yoluyla kaybedilmesine yol açıyor. Ayrıca, buharlaşan suyun içindeki minerallerin ve tuzun toprağın yüzeyinde birikmesi toprağın tuzlanmasını ve verimsizleşmesini sağlıyor. Oysa yağmurlama, damla sulama gibi suyu son derece tasarruflu kullanan sulama metodları mevcut. Bu tür teknikler sayesinde sulamada kullanılan suyu %50 ila %95 oranında azaltmak mümkün. Sağlanan tasarrufun yanısıra toprağın kalitesi de korunmuş oluyor.
Sorunun diğer bir kaynağı endüstriyel tarım teknikleri. Endüstriyel tarımda kullanınan kimyasal gübre ve ilaçlar topraktaki mikroorganizmaların ölümüne neden oluyor. Bu da toprağın azot bağlama kapasitesinin azalması ve tuzluluğun artması sonucunu doğuruyor. Doğayla dost tarım teknikleri kullanıldığında toprakta ve tarlada yaşayan canlıların hayatı ve birbirleriyle olan dengesi gözetildiği için su dengesi kuruluyor, organik maddeleri geri kazanan toprak suyu sünger gibi çekiyor.

Ayrıca, suyun tüketilmesinin en önemli suçlularından biri meşhur “yeşil devrim” ürünü, tarım ve gıda tekelleri tarafından piyasaya sürülen, paketli, patentli, “yüksek verimli” tohumluklar. Bu tohumluklar yetişmek için, kuraklığa, hastalıklara, dona vb. yerel ekolojik koşullara uyum sağlamış eski tohumlukların iki katı fazla su istiyor. Örneğin, bir kilo patates üretmek için 1000, bir kilo mısır için 1400, bir kilo buğday için 1450 litre su gerekiyor. Suyun yanısıra böcek öldürücü ilaçlar, yabani ot öldürücü ilaçlar, suni gübreler de cabası. Sözü edilen türlerin “yüksek verimli” olması tüm bu ön koşulların yerine getirilmesine bağlı, yoksa yerel akrabalarına oranla çok daha az verimli oluyorlar.

Kuraklığı artıran en önemli faktörlerden bir diğeri ormansızlaşma. Ormanların azalması sonucu toprağın su tutma kapasitesi de azalıyor. Toprak suyu yeteri kadar tutamadığı için yeraltındaki su kaynakları yeteri kadar beslenememiş oluyor. Ayrıca su toprağın yüzeyinden akarken üst tabakayı da götürerek erozyona neden oluyor.
Su kaynaklarının yitirilmesinin bir başka nedeni de çarpık kentleşme. Metropollerin barındırdığı insan nüfusu pek çok şehirde mantık sınırlarını zorlayacak kadar fazla. Bu durum doğal olarak kentin bulunduğu bölgede pek çok ekolojik sorunu beraberinde getiriyor. Su havzalarını besleyen nehir ve dere yataklarındaki yapılaşma bu su kaynaklarının birer birer kurumasına neden oluyor. Şehir içindeki ve civarındaki ormanların, ağaçların ve yeşil bitki örtüsünün yavaş yavaş kaybedilmesi toprağın su tutma kapasitesini de azaltıyor. Bu da yer üstü su kaynaklarının yanısıra yer altındakilerin de beslenememesini doğuruyor.

Tabloya bir de sanayi tesislerinin yarattığı kirliliği eklemek lazım. Sanayi atıklarının nehirlere, derelere boşaltılması, yeraltına gömülen atıkların sızarak yeraltı sularına karışması vb. pek çok nedenle su kaynakları kullanılamaz hale geliyor. Lağımların yeteri kadar arıtılmadan su kaynaklarına boşaltılması bir başka kirlilik nedeni. Dünyada 2,5 milyar kişi arıtılmamış kirli suları içmek zorunda kalıyor. Kirli sulardan bulaşan hastalıklar yüzünden haftada ortalama 35 bin kişi ölüyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün raporuna göre yoksul ülkelerdeki hastalıkların %80’i kirli sular nedeniyle ortaya çıkıyor.

Konunun tüketim kültüründen kaynaklanan boyutunu da unutmamak lazım. Kapitalizmin kışkırttığı tüketim kültürü, her alanda olduğu gibi doğal kaynaklarda da gerekenden çok daha fazla oranda tüketimi doğuruyor. Örneğin, bir kişinin temizlik ve hijyen için kullanması gereken günlük su ihtiyacı 50 litre iken; bir ABD’li günde 500 litre, bir İngiliz günde 200 litre su tüketiyor. Batıda bir birey diş fırçalamak için günde ortalama 8 litre, sifonu çekmek için 10 ila 35 litre, duş almak için 100 ila 200 litre su kullanıyor.

Büyük baraj ve sulama projeleri çare mi?
Su krizinin çözümü olarak karşımıza konulan büyük baraj ve sulama projeleri su tekellerinin piyasaya hakim olmasını sağlamak dışında pek fazla bir fayda getirmiyor. Suyun kontrolü önce kamu tarafından ele alınıyor, ardından özelleştirme geliyor. Ekolojik dengeleri yeteri kadar gözönünde bulundurmayan, büyük sermaye ve teknoloji gerektiren bu dev projeler kısa bir süre için su sorununu çözmüş gibi görünüyor, ancak uzun vadede büyük ekolojik sorunlara yol açıyor.

Büyük sulama ya da baraj projeleri için suyun yönünün değiştirilmesi, büyük kentlerin su sorununu çözmek için uzak mesafelerden su getirilmesi gibi uygulamalar, bir bölgenin sorununu çözerken diğer bölgenin kuraklaşması, sulak alanların kuruması vb. sorunlar doğuruyor. Örneğin; sazlık, göl gibi sulak alanlar, kendilerini besleyen akarsuların baraj vb. su sistemlerine yönlendirilmesi sonucunda kuruyor. Sazlığın kuruması kuşların kaybolmasına, sazcılık ve balıkçılıkla geçinenlerin mesleklerini kaybetmesine yol açıyor. Sulak alandan kazanılan araziler bir süre tarımda kullanılabiliyor, ancak kısa sürede başlayan kuraklaşma bu arazileri kullanılamaz hale getiriyor. Her geçen gün biraz daha derine çekilen yeraltı suları bu bölgede yaşayan insanları susuzluk sorunu ile karşı karşıya bırakıyor.

Söz konusu projeler, yeşil devrim süreciyle eşgüdüm içerisinde, “ya dünyanın su ihtiyacı karşılanacak ya da kitlesel açlık kaçınılmaz olacak” propagandasıyla sunuldu. Zaten yeşil devrimle birlikte piyasaya sürülen “yüksek verimli” tohumluklar için de aynı propaganda yapılıyordu. Yirminci yüzyılın ikinci yarısında Dünya Bankası projeleriyle birlikte tüm dünyaya yayılan büyük baraj ve sulama sistemleri için milyonlarca dolar yatırım yapıldı. Sonuç; milyonlarca insanın yerinden edilmesi, beklenenden yüksek maliyetler, çevresel sorunlar, şiddet, açlık ve susuzluktu. Tek kazanansa tarım, gıda ve su şirketleri oldu.

Çölü yeşertmek mümkün
Yüksek teknoloji ve sermaye yatırımı gerektiren dev baraj ve sulama projeleri yerel tekniklerin, bilgi sistemlerinin baltalanmasına neden oldu. Karşılarına çıkarılan yabancı teknolojik gereçler üzerinde etkinlikleri ve egemenlikleri kalmayan yerel toplulukların direnci zayıfladı, yoksullaştılar, çatışmalar ortaya çıktı.

Oysa, dünyanın pek çok yerinde denenmiş bazı küçük ölçekli sulama sistemleri ve teknikleri sayesinde son derece başarılı sonuçlar almak mümkün. Küçük barajlar, su depoları, sarnıçlar, sığ kuyular, yağmur suyunu tutma projeleri gibi pek çok proje yoksullara büyük projelerden çok daha fazla fayda sağlıyor.

Örneğin; Hindistan, Uttar Pradeş’te bir çiftçinin yöredeki mevcut malzemelerden inşa ettiği, enerjisini suyun akışından alan su çarkı, ilave küçük dişliler sayesinde bir santrifüj pompayı itecek hızda ayarlanıyor. Küçük bir baraj ve rezervuar yaratılarak pompanın rezervuardan su alması sağlanıyor ve yaklaşık 10 km.’lik mesafedeki alanlar sulanabiliyor.

Suyu idareli kullanma teknikleri 3 bin yılı aşkın bir zamandır biliniyor. Bugünkü Filistin, Ürdün, Sudan, Kuzey Hindistan gibi pek çok bölgede keşfedilmiş su saklama metodları var. Binaların çatılarına, siperliklere düşen yağmur suyunu toplamaya ve depolamaya dayanan bu tür sistemlerle elde edilen su, tarla ve hayvan sulamasında kullanılabiliyor.

Afrika’da ve Güney Amerika’da sis ve bulutlardan faydalanan, sabah çiyini toplayan, ya da ormandaki ağaçların su tutma özelliğini kullanan vb. pek çok yaratıcı su toplama sistemi mevcut. Örneğin; Kuzey Şili’nin kurak bir dağlık bölgesinde, çok küçük delikleri olan ince naylon ağlar, rüzgârın esme yönünde dikine geriliyor ve bulutlardan yakalanan su bir oluk aracılığıyla kaplara aktarılıyor, buradan da başka kaplara aktarılarak filtre ediliyor ve evlere dağıtılıyor.

Hindistan’ın Pakistan sınırına yakın Racastan eyaleti çok az yağış alan bir çöl bölgesi. Bölgede halkın kolektif emeği ve paylaşımıyla kurulan, kontrolü de halk tarafından kolektif olarak yürütülen su sistemi, yağmurun her damlasını korumaya dayanıyor. Kadim su teknolojilerinden esinlenerek kurulan sistem sayesinde bölgede su sıkıntısı yaşanmıyor. Sömürge döneminde getirilen modern sulama sistemleri yerine eski sulama sistemini canlandırmaya fikren öncülük eden Anupam Mishra şöyle anlatıyor:

“Eğer Racastan’ı dünyanın diğer çölleriyle karşılaştıracak olursak, yalnızca daha fazla nüfus barındırmakla kalmadığını, yaşamın varlığının her santimetre karesinde hissedildiğini görürüz. Aslında bu bölge dünyanın en canlı çölü olarak bilinir.
Bu yerel toplum sayesinde olmuştur. Racastan halkı, doğanın kendilerine biçtiği susuzluk karşısında yılgınlığa kapılmamıştır. Aksine, bunu bir mücadele olarak görmüşler ve göğüslemeye karar vermişlerdir. Öyle ki, insanlar suyun doğasını tüm basitliği ve akışkanlığıyla tepeden tırnağa özümsemişlerdir.”

Doğal dengeleri bozmayan, yerel, ucuz ve kolay uygulanabilen birçok su toplama ve dağıtma tekniği var aslında. Bu yöntemler diğer projelere göre çok daha başarılı sonuç veriyor. Küçük barajlar, yağmur suyunu değerlendiren sarnıçlar vb. pek çok teknik tarih boyunca su sorununu büyük başarıyla çözmüş durumda. Dünyanın birçok bölgesinde, kendine özgü yerel tekniklerle su sistemi oluşturup, çöl, bozkır gibi ortamlarda dahi su sıkıntısı olmadan yaşayan topluluklar mevcut.

Gıda, tarım vb. birçok konuda olduğu gibi su konusunda da sorunun temeli, kaynağın kıtlığında değil paylaşımın adil olmayışında yatıyor. Birilerinin kazançlarına kazanç katabilmesi için diğerlerinin kaybetmesi zorla dayatılıyor. Toprak, toprağın altındakiler, dağ, taş, su, hatta canlıların genleri birer birer ticari meta haline getirilmiş durumda. Bu yağmayı durdurmak için bir şeyler yapmaya başlamazsak soluduğumuz hava için kira ödeyeceğimiz günler uzak değil.

February 14, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, Su | 1 Comment

Kalkınma Masalları ve Madencilik – Mebruke Bayram

Küresel kapitalizmin yoksul halklara kurduğu sömürü tuzakları saymakla bitmez. Son yıllarda yoksul ülkelerin suyunu, havasını hatta gen kaynaklarını paraya tahvil etmek için icat edilen binbir türlü hinlikle karşılaştık. Sözü edilen hinliklerin tarihi çok eskilere uzanmıyor, ancak kazanç hırsı uğruna binbir türlü entrikanın en eski tarihlerden bu yana uygulandığı bir alan var; yeraltı kaynakları. Yeraltı kaynaklarının çıkarılması ve paylaşılmasında tarihten bu yana yaşananlar, kâr odaklı çarpık bakışın doğal kaynak talanını nerelere vardırabileceğinin de kanıtı.

Dünya üzerindeki etkisi artık herkesçe bilinen meşhur sacayağı; IMF (Uluslararası Para Fonu), DTÖ (Dünya Ticaret Örgütü) ve Dünya Bankası’nın neredeyse ulusaşırı şirketlerin işlerini kolaylaştırmaktan başka bir meşguliyeti yok. Sözü edilen kuruluşların çeşitli anlaşmalar yoluyla dayattığı politikaların dünyanın dört bir yanındaki yoksul halklar üzerindeki sömürüyü nasıl kurumsallaştırdığı artık herkes tarafından bilinen bir gerçek. Yoksul ülkelere dayatılan MAI, GATS, TRIPS, TRIMS vb. anlaşmalar, bunlara uyumlu olarak yapılan çeşitli yasal, ekonomik düzenlemeler ve “kalkınma” maskesinin ardına saklanılarak yapılan çeşitli uygulamalar yoksul ülkeleri yeraltı kaynaklarının çıkarılması, işlenmesi ve ticareti konusunda ulusaşırı şirketlerin arayıp da bulamayacağı bir cennet haline getirmiş durumda.

Yoksul ülkelerin ulusaşırı şirketler tarafından ucuz emek cenneti olarak kullanıldığı zaten eskiden beri biliniyor. Ucuz emeğin yanına bir de düşük çevre standartlarını eklememiz gerekiyor. Madencilik faaliyetleri yüzünden yoksul ülkelerin doğası zenginlerin çöplüğü olmaya mahkûm ediliyor.

Madencilik çevreye en fazla zararı veren sektörlerin başında geliyor. ABD Çevre Koruma Kurumu EPA tarafından 2000 yılında açıklanan bir envantere göre ABD’de tüm endüstri kuruluşlarının çevreye saldığı zehirli atıkların yüzde 47’si maden işletmelerine ait. Bunların büyük bir bölümü altın, gümüş ve bakır madenciliği yapan işletmeler tarafından üretiliyor. Çevre koruma konusunda sıkı kuralların uygulandığı gelişmiş ülkelerden birinde durum böyleyse, bu konudaki kanunların oldukça zayıf olduğu yoksul ülkelerde neler yaşandığını tahmin etmek zor değil.

Durum yalnızca çevresel felaketlerle de sınırlı değil. Madencilikle meşgul olan kuruluşların uluslararası finans faaliyetleriyle arası oldukça iyi. Özellikle yoksul ülkelerde yürütülen madencilik faaliyetlerinin önemli bir bölümünü oluşturan altın madenciliği alanında çalışan firmalar çeşitli spekülasyonlar, borsa işlemleri, türev piyasaları vb. alanlarda binbir türlü hinliğe başvurarak fiyatları kendi lehine belirliyor, madenin değerinin çok çok üzerinde paralar kazanıyor. Yoksul ülkeler, yeraltı kaynaklarının talan edilmesinin yanı sıra bir de sözü edilen finans işlemleri yoluyla katmerli sömürüye uğratılıyor.

Yerin altında bulunan çeşitli maddelerin çıkarılması, işlenmesi ve ticaretinde yaşananları incelemek, bugün “Üçüncü Dünya Ülkeleri” olarak anılan yoksul ülkelerin nasıl üçüncü sıraya itildiğini anlamak açısından yararlı olabilir.

Madenciliğin karanlık tarihi

Ekonomist Selim Yılmaz’ın verdiği rakamlara göre; 1960’lı yılların sonlarına kadar azgelişmiş ülkelerde çıkarılan madenlerden elde edilen net gelirin yüzde 70’i ulusaşırı şirketlerce ülke dışına taşındı.

Örneğin; 1800’lü yılların sonunda dünyada bulunan bakır madeninin yüzde 60’ını barındıran Şili, 20. yüzyılın ilk yarısında ABD’li şirketlerin ele geçirme oyunlarına sahne oldu. Araştırmacı Girvan’ın verdiği rakamlara göre; 1935-1969 yılları arasında maden üretimi yapan ABD’li şirketler, çıkardıkları madenden elde ettikleri kârın yüzde 91’ini kendi ülkelerine taşıyor, yalnızca yüzde 9’unu yatırım, yenileme vb. işler için Şili’de kullanıyorlardı.

Bir başka örnek de Peru’dan. Peru’da maden işletmeciliği yapan Amerikan şirketlerinin 1950-1970 yılları arasında ülkelerine götürdükleri para 790 milyon dolardı. 1980’li yıllarda bu rakam 669 milyon doları buldu. Sözü edilen şirketlerin aynı dönem içerisinde Peru’da yaptıkları yatırım yalnızca 284 milyon dolardı.

Ulusaşırı şirketler genellikle yerleştikleri ülkede madenlerin en kolay çıkarılabilecek kısmını seçip 5-10 yıl içerisinde alıp götürdüler. Madenlerin daha zor çıkarılabilen ancak çıkarılandan daha büyük bir hacmi ifade eden kısmını da kullanılamaz hale getirdiler. Zehirli atıklar çoğunlukla hiçbir arıtma ve güvenlik işlemine tabi tutulmadan olduğu gibi bırakıldı.

Madencilik faaliyetlerinden yoksul ülkelerin yanına kâr kalan ucuz emek sömürüsü ve talan edilen çevre oldu. Yaratılan çevre kirliliği madencilik yapılan bölgeleri yaşanamaz hale getirdiği için birçok bölgede yöre halkı göç etmek zorunda kaldı.

Bazı ülkelerde milyonlarca kişinin geçim kaynağı durumunda olan el emeği madencilik zorla yok edildi. Yerine getirilen yüksek teknoloji madenciliği cevherlerin kaymak tabakasını tüketip geri kalan kısmını kullanılamaz hale getirdikten sonra arkasında dev çukurlar ve zehirli atık yığınları bıraktı.

Dünyadaki yoksul ülkelerde yapılan madencilik faaliyetlerinin önemli bir kısmını oluşturan altın madenciliğiyle meşgul şirketler kirli kazançlarını yalnızca madenin değerinden değil çeşitli spekülasyonlardan ve piyasa hinliklerinden edindikleri için bulundukları ülkenin huzurlu ve barış içerisinde olmasını, ekonominin istikrarlı olmasını istemediler. Savaşlar, istikrarsızlıklar, kan, gözyaşı ve sömürü üzerinden kâr etmenin çeşitli yollarını ürettiler.

Genellikle güney yarımkürede bulunan yoksul ülkelerde bir talan şeklinde sürdürülen madencilik faaliyetlerinin sonucunda pek çok maden artık kolay çıkarılabilir seviyenin altında kaldı ve ekonomik olarak kârlı olmaktan çıkmaya başladı. Bunun sonucunda yeni madencilik alanları arayışı kaçınılmaz hale geldi.

Küreselleşme ve madencilik

Dünya Bankası, IMF, DTÖ gibi kuruluşların yoksul ülkelere ne çeşit dayatmalarda bulunduklarından söz etmiştik. Sözü edilen dayatmalar sonucunda yaklaşık 20 yıllık bir süreçte 100’ün üzerinde ülkede madencilik yasaları değiştirildi. Yaklaşık 50 ülke doğal kaynaklarının işlenmemiş olarak satışından elde edeceği gelire muhtaç duruma düşürüldü. 2000’li yılların başında IMF ve Dünya Bankası’nın başlattığı “Madencilik ve Kalkınma” kampanyasının sonucunda ulusaşırı şirketler yeni tatlı kazanç kapıları bulmaya başladı.

Jeoloji mühendisi Tahir Öngür’ün verdiği rakamlara göre; dünyada 100’den fazla ülkede madencilik yapılıyor. “Madenci ülke” diye nitelendirilebilecek 56 ülkede yaklaşık 4 milyar insan yaşıyor. Bu insanlardan 3,5 milyarı azgelişmiş ülkelerde bulunuyor. Dışsatımlarında madenciliğin payının yüzde 50’den fazla olduğu ülkelerin 90’lı yıllardaki kalkınma hızı (eksi) yüzde 2,3.

Prof. M. Ross’un 2001 tarihinde yayınladığı madencilik ve yoksulluk arasındaki bağlantıyı inceleyen çalışmasına göre: Madenciliğe bağımlılık yoksullukla doğrudan ilişkili. Madenciliğe bağımlı ülkelerde yaşam standartları çok kötü, çocuk ölüm oranları çok yüksek, gelir adaletsizliği çok fazla, ekonomik krizlere karşı duyarlılık çok yüksek, askeri harcamalar çok yüksek, yolsuzluk ve iç çatışmalar çok fazla.

Türkiye ve madencilik

Kapitalist küreselleşmenin madencilik alanındaki saldırılarından elbette Türkiye de nasibini alıyor. 1980’de alınan 24 Ocak kararlarından bu yana ulusaşırı şirketlerin çıkarlarını gözeten çeşitli politikaların uygulandığını biliyoruz. Ulusaşırı sermayenin ülkeye girişini ve serbestçe dolaşımını kolaylaştıran bu politikalar madencilik alanında da etkili oldu.

1985’te çıkarılan Madencilik Yasası yerli ve yabancı sermayeye önemli imtiyazlar tanıyordu. MTA (Maden Tetkik Arama), Etibank gibi kuruluşlar işlevlerinin kısıtlanması ve özelleştirmeyle iş göremez hale getirildi. 1994’te çıkarılan, yap-işlet-devret modelini getiren yasayla devletin yetki alanındaki madenlerin işletilmesinin özel sektöre devredilmesinin yolu açıldı. Madencilik Yasası’nda 2004 yılında yapılan değişikliklerle birlikte ormanlar, özel koruma bölgeleri, milli parklar, tarım ve mera alanları, sit alanları, su havzaları, kültür ve turizm koruma bölgeleri vb. pek çok alan madencilik faaliyetlerine açıldı. Değişikliğin ardından hiçbir incelemeye tabi tutulmadan arama izni alabilen madencilik şirketleri izin süreci içerisinde rezervin yüzde 10’unu üretip satabilir hale geldi. Maden işletmesinden alınacak vergiler hesaplanırken yalnızca şirketin beyanı esas alınmaya başlandı.

Yasaların halkın değil şirketlerin çıkarlarını koruyacak şekilde düzenlenmesinin ardından Türkiye’de pek çok bölgede var olan hukuk dahi çiğnenerek çevreyi altüst eden madencilik faaliyetleri yapılmaya başlandı.

Sözü edilen faaliyetler içerisinde altın madenciliği öne çıkıyor. Cumhuriyet gazetesinin Ekim 2008 tarihli bir haberine göre; Türkiye’de ulusaşırı 12 altın şirketi 9 farklı ilde 17 farklı yörede altın çıkarıyor. Altın çıkarılan çoğu bölgede halk maden şirketlerinin çevrede yıkım yaratan faaliyetlerine karşı güçlü bir direniş sergiliyor. Bütün bunlara rağmen şirketler çoğu kez hukuku hiçe sayarak faaliyetlerine devam ediyor.

Eski Orman Bakanı Osman Pepe’nin 16 Kasım 2007’deki açıklamaları durumun vahametini kanıtlıyor: “Bu kanunla Türkiye’de doğayı tabiatı korumak mümkün değil. Anasına kızan evden çıkıp taş ocağı ruhsatı alıp şehrin ormanının en güzel yerinde arama yapıyor. (…) Bu kanunla yola devam edilirse arama yapan işletmeler mantar gibi biter. İş çığrından çıkmadan bu kanun değiştirilmeli.”

Kalkınma propagandası kime yaradı?

Küresel kapitalizmin savunucularınca yoksul ülkeler için sihirli bir kalkınma hamlesi olarak propaganda edilen madencilik faaliyetleri çoğunlukla madencilik yapan şirketlerin “kalkınmasına” yaradı. Yoksul halkların zenginliği madenci şirketlerin kasasına aktı. Uzun yıllar boyunca madencilik faaliyetlerine sahne olmuş ülkelerin adını saymak dahi madenciliğin kalkınmada ne kadar işe yaradığını kanıtlamaya yeterli: Papua Yeni Gine, Fiji, Fildişi Sahili, Mali, Zimbabve, Zambia, Zaire, Kolombiya, Şili, Uruguay…

Dünyanın birçok bölgesinde kan, gözyaşı ve sömürünün adı olan madenciliği bize bir kalkınma masalı olarak sunmaya çalışanların kimler olduğunu iyi ayırt etmemiz gerekiyor. Kirli kazanç kapılarının kapanmasını istemeyenler kendi çarpık, yalnızca kâra odaklı bakış açılarını tüm dünyaya benimsetmeye çalışıyor. Her türlü doğal kaynakta olduğu gibi yeraltı kaynaklarında da sorun bu kâr odaklı çarpık bakışla başlıyor. Doğal kaynakların birilerine ait olabilen, alınıp satılabilen bir metadan ibaret olarak algılanması onlar üzerinden kazanç sağlayanların işine geliyor.

Yerin altındaki ve üstündeki bütün doğal kaynakların dünya üzerinde geçmişten günümüze yaşamış olan tüm canlıların ortak mirası olduklarını unutmamamız gerekiyor. Herkese ait olan ve aynı zamanda hiç kimseye ait olmayan bu kaynakların metalaştırılarak ticarete tabi kılınması, her şeyin piyasa kurallarına indirgenmesi sömürüyü de beraberinde getiriyor. Kan, gözyaşı ve sömürüyü engellemenin yolu, doğal kaynakların dünya üzerinde yaşayan tüm canlılar tarafından adil bir şekilde paylaşılmasını sağlamanın yollarını aramaktan geçiyor.


– Selim Yılmaz, Altının Ekonomik ve Hegemonik Boyutları, Kimya Madenciliğine Karşı Sivil İnisiyatif,
– Cem Doğan, Kaz Dağları – Siyanürlü Altın Madenciliği,
– Tahir Öngür, Yeraltı Kaynakları ve Sosyalist Kalkınma, Jeoloji Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi,
– Aykut Küçükkaya, Altında Yabancı Kuşatması, Cumhuriyet, 1 Ekim 2008.
– Prof. Dr. İsmail Duman, MAI’nin Madencilik Boyutu,

February 11, 2011 Posted by | anti-kapitalizm | 1 Comment

Araba depoları mı doyacak, yoksullar mı? Mebruke Bayram

Alternatif enerji kaynakları arasında en çok sözü edilenlerden biri biyodizel ve biyobenzin. Biyobenzin arpa, buğday, mısır gibi bitkilerden üretiliyor, biyodizel ise kanola, ayçiçeği, soya, aspir gibi yağlı tohumlardan. Tüm dünyada çevre dostu ve yoksul ülkelerin petrole bağımlılıktan kurtuluş umudu olarak sunulan bu yakıtlar ülkemizde de “yurtsever benzin” adıyla meşhur oldu. Tüm bu ünvanları ne kadar hakettikleri ise epey tartışmalı.

Enerji kaynakları ile ilgili tartışmalar uzun zamandır dünya gündeminin ilk sıralarını meşgul ediyor. Dünyadaki petrol rezervlerinin bir sınırı var, ve her geçen gün o sınıra biraz daha yaklaşıyoruz. Üstelik petrol, doğalgaz gibi fosil yakıtların yarattığı ekolojik sorunlar görmezden gelinemeyecek boyutlara ulaştı. Küresel ısınmanın bir felaket filmi senaryosu değil, gerçek olduğu inkâr edilemez hale geldi.

Sinekten yağ çıkarma dahil hiçbir kazanç kapısını es geçmeyen kapitalist tekellerin bu tablodan bir proje çıkarmaması mümkün mü? Üretici birlikleri ve kooperatifler tarafından yıllardır tarım makinelerinde kullanılmak üzere sessiz sedasız üretilen ve tarımsal alanın dışında pek bilinmeyen, yakın zamana kadar yerel pazarların dışına çıkmamış olan biyodizel ve biyobenzin birdenbire dünyamızın kurtuluş umudu haline geliverdi. Biyoyakıt alanına büyük şirketlerin girmesiyle birlikte baş döndürücü üretim artışları yaşanmaya başladı, üretim merkezileşmeye başladı ve ufukta dev bir pazar belirdi.

Ortada böyle bir potansiyel varken bir propaganda mekanizmasının devreye girmemesi pek mümkün değil. İddiaya göre bu yakıtlar; diğerlerine oranla daha çevreci, daha yeşil, doğal kaynakları daha çok koruyor, üstelik de “gelişmekte olan” ülkelere “ekonomik avantajlar” sağlıyor.

“Ekonomik avantajlar” nasıl sağlanıyor?
Avrupa, 2010’a kadar karada kullanılan araçların yakıt ihtiyacının %5,75’ini, 2020’ye kadar da %20’sini biyolojik kaynaklardan karşılamayı planlıyor. ABD ise yılda 35 milyar galon biyolojik yakıt üretmeyi hedefliyor. Söylenenler kağıt üzerinde şık duruyor. Yalnız şöyle bir sorun var; bu planlar uygulandığında Avrupa’nın ekilebilir topraklarının %70’i, ABD’de ise mısır ve soya mahsulünün tamamı biyolojik yakıt üretimine ayrılmak zorunda. Başka bir deyişle; ABD’nin mısır ve soya üretiminin tamamı biyobenzin ve biyodizel üretimine ayrılsa bile ülkenin benzin ihtiyacının ancak %12’si, dizel ihtiyacınınsa %6’sı karşılanabiliyor. Benzin ve dizel ihtiyacının tamamı bitkilerden karşılandığında ABD yüzölçümünün %38’inin mısır üretimine %236’sının soya üretimine ayrılması gerekiyor. Bu, gıda sistemini yerlebir etme pahasına hayata geçirilemeyeceğine göre üçüncü dünya ülkelerine yönelmek kaçınılmaz hale geliyor.

ABD’den Food First (Gıda ve Kalkınma Politikaları Enstitüsü) Direktörü Eric Holtz Giménez bir makalesinde açıklıyor: Endonezya ve Malezya, Avrupa biyodizel pazarının %20’sini karşılayacak düzeye ulaşmak için palmiye dikimini artırıyor. Brezilya’da tarıma elverişli toprakların biyoyakıt üretimine ayrılan kısmı İngiltere, Hollanda, Belçika ve Lüksemburg’un toplam yüzölçümüne eşit. Brezilya’da tarıma açılan araziler nedeniyle Amazon’un yağmur ormanları hızla yok oluyor. Endonezya’da palmiye ekimi nedeniyle kaybedilen orman alanı 2020 yılında 16,5 milyon hektara ulaşacak. Bu, İngiltere büyüklüğünde bir alana tekabül ediyor. Dünyada palmiye yağı üretiminde birinci olan Malezya’da tropikal ormanların %87’si kaybedildi. Her yıl %7’lik bir kayıpla ormanlar tarıma açılmaya devam ediliyor.

“Ekonomik avantajlar”ın gerçek olup olmadığı da tartışılır. NAFTA (Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması) nedeniyle gümrük duvarları kaldırılan Meksika, tükettiği mısırın %30’unu ABD’den ithal ediyor. Biyobenzin üretiminde kullanılan etanol ihtiyacı arttıkça Meksika’daki mısır fiyatları da yükseliyor. Mısır fiyatlarıyla birlikte halkın en temel gıda maddesi olan tortilla fiyatları görülmemiş seviyelere ulaştı.

ABD’de de benzer bir fiyat artışı yaşanıyor. Bu sene ikinci dünya savaşından bu yana görülmemiş kadar çok mısır üretiliyor. Hasadın yaklaşık beşte biri etanol üretiminde kullanılacak. Bush’un son Latin Amerika gezisinin en önemli konularından biri de etanoldü. Gezinin duraklarından biri olan Brezilya ile yeni bir etanol anlaşması yapıldı. Gezi sırasında yaşanan Bush’a yönelik protestoların konularından biri de etanol ve yükselen mısır fiyatlarıydı.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) “Gıda Görünümü” raporuna göre, hububat fiyatları son 10 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Yükselen fiyatlar nedeniyle 36 ülke “gıda krizinin” eşiğinde. Raporda 2007 yılında dünyada gıda maddelerini ithal etmek için harcanacak paranın 400 milyar doları aşacağı belirtiliyor. Bu bir önceki yıla göre %5 oranında artış anlamına geliyor. Bu yıl azgelişmiş ülkelerin gıda ithalatına harcayacağı para %9 oranında artacak. Fiyatı en fazla yükselen gıda maddeleri ise %13 ile biyoyakıt üretiminde kullanılan bitkisel yağlar ve iri taneli hububat. FAO, biyoyakıta artan talep nedeniyle vatandaşlarını beslemek için mücadele eden yoksul ülkelerin yükünün daha da arttığını belirtiyor.
Dünya Sağlık Örgütü de (WHO) birkaç ay önce benzer bir rapor yayınlayarak biyoyakıtların küresel ısınmanın azalmasına yardım edeceğini, kırsal bölgelerde istihdam sağlayacağını, ancak ciddi çevre sorunları ve gıda fiyatlarının yükselmesi sonucu açlığın ortaya çıkması gibi tehlikeler yaratabileceğini açıklamıştı.
Uluslararası Gıda Politikaları Araştırma Örgütü’nün (IFPR) açıklamasına göre, temel gıda maddelerinin fiyatı 2010’da %20 ila %33 oranında artacak. Temel gıda maddesi fiyatlarındaki %1’lik bir artış 16 milyon insanın açlık sınırının altında kalması anlamına geliyor.

Biyoyakıtlar gerçekten çevre dostu mu?
Biyoyakıtların üretiminde yararlanılan bitkiler fotosentez yaparak atmosferdeki sera gazlarını yok ettiği ve fosil yakıt tüketimini azalttığı için çevre dostu olarak ilan ediliyor. Ayrıca bu maddelerin kullanımı sırasında fosil yakıtlara göre daha az sera gazı açığa çıkıyor. Ancak bu iddiaları doğrulayabilmek için bitkilerin üretimi sırasında kullanılan sentetik kimyasallar, ormanların yok edilmesi, aşırı su tüketimi vb. faktörleri gözardı etmek gerekiyor.

Yakıta yönelik endüstriyel tarım, petrol kökenli sentetik gübrelerin kullanımını da artıracak. Sözü edilen gübrelerin tüketimi dünyadaki biyolojik azot miktarını artırıyor. Bu durum küresel ısınma açısından karbondioksitten 300 kez daha tehlikeli bir sera gazı olan nitrat oksidin yayılmasına yol açıyor. Ayrıca bir litrelik etanol üretimi için 3 ila 5 litre temiz su kullanılıyor ve 13 litre su kirletiliyor.
Biyoyakıt üretiminde kullanılan kanola, soya, mısır vb. bitkilerin büyük oranda genetiği değiştirilmiş bitkiler olması da bu konudaki soru işaretlerini artırıyor. Gıda, tohum, genetik mühendisliği gibi alanlarda çalışan tekellerle petrol ve otomotiv alanında çalışan tekellerin yaptıkları ortaklık anlaşmaları niyetin ne olduğunu apaçık belli ediyor. Sözü edilen tekellerin yaptığı yatırımlar, özel finansmanlar ve bağışlar biyoyakıt üretiminde kullanılan bitkilerin genetiğinin daha çok etanol ve biyodizel elde edilebilir hale getirilmesine yönelik araştırmaları destekler nitelikte. Gıda maddeleri için harcanan her beş doların dördünü kazanan tahıl tekellerinin bu projelerden büyük beklentileri var.

Örneğin, Meksika’daki tortilla fiyatlarıyla ilgili krizi fırsat bilen Özel Sektör Ekonomik Araştırmalar Merkezi’nin (CEESP) yayınladığı bir “araştırma” Meksika’nın krizden kurtulmasının tek yolunun biyobenzin ihtiyacını karşılamak için genetiği değiştirilmiş mısır üretmesi olduğunu söylüyor. Sözü edilen “araştırma”da mısır bitkisinin anavatanında genetiği değiştirilmiş mısır üretimenin ne gibi tehlikelere yol açacağına dair bir açıklama elbette yok.

Türkiye’nin biyoyakıt üretiminde durumu nasıl?
Türkiye’de biyodizel üretim kapasitesi 1,5 milyon tonu aştı. Son yıllarda biyodizel üretimi görülmemiş bir hızda ilerlerken bu alanda 90’a yakın yeni firma faaliyete başladı. Türkiye yıllık üretim kapasitesi açısından Avrupa’da 2. sırada bulunuyor. Bu durum yağlı tohum ürünleri ithalatının büyük boyutlara ulaşması sonucunu doğurdu. Türkiye’de yıllık 35 milyon ton olan petrol tüketiminin %2’sinin biyodizel ile karşılanması durumunda dahi 700 bin ton yağ gerekiyor. Ancak her yıl 1 milyar dolarlık yağ ithalatı yapan, yağlık tohum üretimi tüketiminin yarısı kadar olan Türkiye’de biyodizel için yağlık bitki üretmek pek mümkün görünmüyor. Ayrıca yağlık bitkilerin birçoğunun Türkiye ekolojisine uygun olup olmadığı da tartışma konusu. Kuraklıkla ilgili sorunlar bu kadar yoğun yaşanmakta, gıda üretimi yapılan araziler susuzluk çekmekteyken yakıt üretimi için su harcanması pek mantıklı olmasa gerek.
Görünen o ki, ya yağlık bitkiler dışarıdan ithal edilerek uluslararası tarım ve gıda tekellerine para kazandırılacak ya da gıda üretiminde kullanılması gereken araziler araba depolarını beslemeye yarayacak.

Biyoyakıt teknolojileri olumlu yönde kullanılamaz mı?
Dünyada bu konuda pek çok örnek uygulama mevcut. Ancak bu uygulamaların olumlu yanları sistemin dev çarkları arasında kaybolup gidiyor.

AB ve ABD’de biyobenzin ve biyodizel üretip kendi ihtiyaçları için kullanan üretici birlikleri ve kooperatifler var. Tarımda kullanılan makinaların yakıtı için üretim yapan bu kooperatiflerin birçoğu üyelerinin bitkisel ürün artıklarından, arazilerinin bir kısmında yetiştirdikleri bitkilerden ya da atık yağlardan biyoyakıt elde ediyor. Kendilerine ait küçük üretim tesislerini kullanan bu birlik ya da kooperatifler üyelerine getirdiği yağlık tohum vb. karşılığında biyodizel veriyor. Bu tür uygulamalar küçük üreticilerin petrole bağımlılığını azaltıyor.
Biyoyakıtları atık yağların geri dönüşümünde kullanmak da mümkün. Böylece hem enerji elde edilmiş oluyor, hem de ağır çevre tahribatına neden olan atık yağlar geri dönüştürülüyor. Türkiye’de 350 bin ton atık yağ olduğu tahmin ediliyor. Mevzuata göre bunların çevreye salınmadan toplanıp imha edilmesi gerekiyor. Ancak ülkemizde atık yağların ancak %1’i toplanabiliyor. Oysa bu atıklardan biyodizel, gliserin ve sabun üretmek mümkün. Türkiye’deki atık yağların tamamının dönüştürülmesinin tahmini ekonomik değeri 500 milyon Avro.

Gıda üretimi esnasında açığa çıkan sap, yaprak vb. yan ürünlerden, ya da kalite düşüklüğü nedeniyle gıdada kullanılması mümkün olmayan bitkilerden yakıt üretilebiliyor. Bazı üretici birlikleri ve kooperatifler bir araya gelerek oluşturdukları tesislerde ürün artıklarından yakıt elde ediyorlar.
Gıda maddesi olarak kullanılmayan bazı yabani bitkilerden biyoyakıt üretmek de mümkün. Ancak yabani bitkilerin ticarete tabi olmaları, yoğun bir şekilde üretilmelerini, dolayısıyla bambaşka ekolojik sorunları beraberinde getirebilir.

Biyoyakıtla ilgili tartışmalarda ortaya atılan bir başka konu da ekolojik açıdan kötü durumda olan, tarım toprağı olarak kullanılmayan alanlarda üretim yapılabileceği. Brezilya’da yaşananlar bu konuda ne gibi sorunlarla karşı karşıya gelebileceğimizi kanıtlar nitelikte. Brezilya hükümetinin “kötü durumdaki topraklar” olarak tanımladığı 200 milyon hektarlık alan, tropikal orman, otlak ve bataklıklardan oluşuyordu. Mata, Atlantica, Cerrado ve Pantanal bölgelerinde yoksul köylüler ve büyükbaş hayvan yetiştiricilerinin yaşadığı, zengin bir biyolojik çeşitliliğe sahip olan bu topraklar biyoyakıt üretimine ayrılmış durumda. Biyoyakıt üretiminde kullanılan bitkilerin fiyatları yükselmeye devam ettiği müddetçe hangi arazinin iyi, hangi arazinin kötü durumda sayılacağını ticari çıkarlar belirleyecek gibi görünüyor.

Biyoyakıtların dünyaya bir fayda sağlayıp sağlamayacağını anlamak için önce aşağıdaki sorunun yanıtını vermek gerekiyor. Hangisinin doyurulması daha öncelikli; araba depoları mı, insanlar mı?

Ekim 2007

February 11, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, tarim gida GDO | 5 Comments

Why McDonald’s Happy Meal hamburgers won’t decompose – the real story behind the story

A man has 20-year-old McDonald’s hamburgers in his basement. They do not decompose. Here’s an article about it:

* * *

Why McDonald’s Happy Meal hamburgers won’t decompose – the real story behind the story
Sunday, October 17, 2010
by Mike Adams, the Health Ranger
Editor of

An excerpt:

To me, there’s not much mystery about the meat not decomposing. The real question in my mind is why don’t the buns mold? That’s the really scary part, since healthy bread begins to mold within days. What could possibly be in McDonald’s hamburger buns that would ward off microscopic life for more than two decades?

As it turns out, unless you’re a chemist you probably can’t even read the ingredients list out loud. Here’s what McDonald’s own website says you’ll find in their buns:

Enriched flour (bleached wheat flour, malted barley flour, niacin, reduced iron, thiamin mononitrate, riboflavin, folic acid, enzymes), water, high fructose corn syrup, sugar, yeast, soybean oil and/or partially hydrogenated soybean oil, contains 2% or less of the following: salt, calcium sulfate, calcium carbonate, wheat gluten, ammonium sulfate, ammonium chloride, dough conditioners (sodium stearoyl lactylate, datem, ascorbic acid, azodicarbonamide, mono- and diglycerides, ethoxylated monoglycerides, monocalcium phosphate, enzymes, guar gum, calcium peroxide, soy flour), calcium propionate and sodium propionate (preservatives), soy lecithin.

For the rest of the article, click here:

February 10, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, tarim gida GDO | Leave a comment

Fight Our Common Enemy: Global Industrial Capitalism

The thrilling story of revolutionaries saving the world from ecocidal maniacs!

Global capitalism is the economic system that dominates the planet. It runs on the exploitation of human labor to turn the living world into dead commodities, for the profit of a few. The small, powerful minority who own the means of production enforce their dominance through their control over political and cultural institutions, and their monopoly on force. They create a situation of dependency – forcing us to work for them to obtain basic needs like food and shelter. They annihilate those who resist or refuse to assimilate.

This system values profit over life itself. It has been built on land theft and destruction, genocide, slavery, deforestation and imperialist wars. It commits numberless atrocities as a matter of routine daily functioning. It kills 2.4 million children worldwide under age 5 each year by withholding adequate nutrition. It kills 100,000 people annually in the US by denying decent health care. More than 54% of the US discretionary budget is spent on perpetrating imperialist aggression, and recent casualties include more than a million civilians in Iraq, and more than 46,000 American soldiers in Afghanistan and Iraq. Aside from outright murder, the economic and psychological violence wrought upon the world’s inhabitants is so extensive and comprehensive that it’s effectively all-encompassing.

The system is killing the entire planet, the basis for all life. It’s converted 98% of old growth forests into lumber. 80% of rivers worldwide no longer support life. 94% of the large fish in the oceans are gone. Phytoplankton, the tiny plants that produce half of the oxygen we breathe, have declined by 40% since 1950. 120 species per day become extinct.

Industries produce 400 million tons of hazardous waste every year. Recently, the water in 89% of US cities tested has been found to contain the carcinogen hexavalent chromium. To feed capitalism’s insatiable need for economic expansion, increasingly dangerous methods of energy extraction are being perpetrated: deep sea drilling, oil extraction from tar sands, fracking. No matter the consequences, no matter what the majority of people may want, those in power insist on (and enforce) their non-negotiable right to poison the land, water and air in pursuit of maximum profit.

The threat to our common existence on Earth is accelerating and intensifying. This is a situation of extreme urgency.

Clearly, a global economic system based on perpetual growth is unsustainable. A system characterized by oppression and coercion is pure misery for the majority. The obvious conclusion is that we need to get rid of it, and change to a way of life that doesn’t involve exploitation and ecocide. But first we must face one hard fact: this system won’t stop unless it’s stopped. It can not be escaped, reformed, redeemed, cajoled, abandoned, or rejected. It must be fought, defeated and dismantled.

The global economy is currently falling deeper into a convergence of deep crises. This presents us with a rare opportunity to build resistance. More than an opportunity, this is also a necessity, and our responsibility. This situation is crying out for action.

Yet our movement is weak and fragmented, unable to adequately respond. Our habitual modes of opposition (like protests and demonstrations) no longer seem to work in the ways they once did, and we are unsure how to best proceed. Currently there is no organizational formation that is capable of engaging this situation on the scale that is required. Yet there are countless individuals and small groups who, though we may disagree on much, share the desire for a sustainable, classless alternative to this omnicidal system.

If we are to survive, we must develop ways to work together to combat global capitalism and its crimes, and ultimately bring it down. Individually we are weak and ineffective; together we can be strong. We must build a movement that embraces our political and ideological diversity, and our independent autonomy, while creating mechanisms for common and complementary action. The struggles to end all forms of domination, oppression and ecocide are intertwined. If we can unite our energies, we will increase our chances for success.

Let’s unite and organize to destroy global capitalism, before it destroys us.

Severe Droughts


February 10, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm | Leave a comment

Corporate Thinktanks and their scientists want to engineer the world’s climate!

The powerful coalition that wants to engineer the world’s climate

Businessmen, scientists and right-wing thinktanks are joining forces to promote ‘geo-engineering’ ideas to cool the planet’s climate

by Clive Hamilton, Monday 13 September 2010

Read the article here:

* * *
Excerpts and my comments:

Or dark-coloured forests could be converted into light-coloured grasslands that reflect more sunlight.

Cut down forests to save the environment — they’re really saying this? They’ll do anything to avoid slowing down their profit-machine global economy.

Economically it is an extremely attractive substitute because its cost is estimated to be ‘trivial’ compared to those of cutting carbon pollution.

They deny global warming until it’s too late, then suddenly it’s an emergency only they can solve by insane means.

A year ago an article about this came out in the NYT with the tone of “geoengineering is an interesting crazy idea that no one believes will ever happen.” As soon as they did that, it was clear what the direction of it would be. They always float out new outrageous things as “crazy ideas that they would never do” to get the public used to it, to prepare us for later shoving it down our throats.

We need to stop these people.

February 10, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, iklim | Leave a comment

Our Planet, Our People are not Expendable! We Refuse To Sacrifice Life for Corporate Profits. Stephanie McMillan

This is a draft leaflet I wrote and am proposing for a group of South Florida activists. Even though it’s not final, I’ll share it here.
* * *

The Gulf of Mexico has been destroyed. Immeasurable, irreparable damage has been done to wildlife, the health of the ocean, and people’s livelihoods. We have been cursed for years to come. It can not, as BP promises, be “made right.” In fact, even after this utter catastrophe, crimes against the planet and its inhabitants continue without pause.

We are told that the government is supposed to guarantee the rights of the people. But when a big corporation decides our rights are not in their interests, then POOF! They vanish into thin air. In a clear violation of our rights to free speech and a free press, government agencies have assisted BP’s lies and cover-up by restricting media access, threatening journalists with felony charges and $40,000 fines. Uniformed police officers in Louisiana have harassed photographers at public beaches. BP has threatened workers with firing if they talk to anyone about anything.

We are also told that the government’s purpose is to protect the country and us. But instead the government helps big corporations plunder the country and trash our lives. The Minerals Management Service allowed BP to cut corners and violate safety regulations, leading finally to the fatal decision to save a few hundred thousand dollars by not installing a backup valve.

When BP ignored an order by the Environmental Protection Agency to stop using the dispersant Corexit 9500 (a poisonous compound banned in Europe), the EPA did absolutely nothing. Millions of gallons are still being dumped into the Gulf, even as it has been shown to evaporate and fall as toxic rain, and is damaging plants far inland.

BP and its employees have given more than $3.5 million to federal candidates during the past 20 years, with the biggest portion going to Obama. It also spent $15.9 million on lobbying last year alone, for the purpose of controlling energy policy.

What does all this tell us?

The government repeatedly sells us out to corporate interests. It sells out our rights, our health, our safety, our livelihoods, our lives, and the natural world. The government is merely a tool to facilitate the conversion of life into profit.

The BP spill is not an accident. It is an inevitable consequence of a global economic system that values profit over life. The BP spill is not unique. Oil companies have ruined large areas of the Niger Delta, Ecuador and other parts of the world, and they will continue to do so until they are stopped.

The ruthless pursuit of profit has caused 98% of old growth forests to be cut down. 99% of the prairies are gone. 80% of rivers worldwide no longer support life. 94% of the large fish in the oceans are gone. 120 species per day becomes extinct. Now the Gulf of Mexico has been ruined. Clearly, a global economic system based on perpetual growth is unsustainable. Yet those who run this system do not stop, will not stop.

At what point will we stop accepting this?

We can not stand by while big corporations like BP, with the assistance of the US government, destroy our lives and our planet. We should have stopped them a long time ago. Now we must stop them before they do even more damage, before they kill everything. We depend upon the natural world — we must now urgently come to its defense.

February 10, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, ekoloji, iklim, isyan, sistem karsitligi, somuru / tahakkum, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | Leave a comment

The Art of Nothing – Thomas J. Elpel

Westerners who first met the Shoshonean bands of Indians in the Great Basin Desert typically described them as being “wretched and lazy”. Many observers remarked that they lived in a total wasteland and yet seemed to do nothing to improve their situation. They built no houses or villages; they had few tools or possessions, almost no art, and they stored little food. It seemed that all they did was sit around and do nothing.

The Shoshone were true hunter-gatherers. They spent their lives walking from one food source to another. The reason they did not build houses was because houses were useless to them in their nomadic lifestyle. Everything they owned they carried on their backs from place to place. They did not manufacture a lot of tools or possessions or art, because it would have been a burden to carry.

We often expect that such primitive cultures as the Shoshone must have worked all the time just to stay alive, but in actuality these were generally very leisured peoples. Anthropological studies in different parts of the world have indicated that nomadic hunter-gatherer type societies typically worked only two or three hours per day for their subsistence. Like the deer and other creatures of the wild, hunter-gatherer peoples have nothing more to do than to wander and eat.

The Shoshone had a lot of time on their hands only because they produced almost no material culture. They were not being lazy; they were just being economical. Sitting around doing nothing for hours on end helped them to conserve precious calories of energy, so they would not have to harvest so many calories each day to feed themselves.

Today many of us westerners find ourselves fascinated with these simple cultures, and a few of us really dive into it to reproduce or recreate the primitive lifestyle. In our typical western zeal we get right into it and produce, produce, produce. We work ambitiously to learn each primitive craft, and we produce all kinds of primitive clothing, tools, containers, and art, and just plain stuff. True hunter-gatherer cultures carried all their possessions on their backs, but us modern primitives soon find that we need a pickup truck just to move camp! In our effort to recreate the primitive lifestyle we find that we have ironically missed our mark completely– that we have made many primitive things, but that we have not begun to grasp the true nature of a primitive culture. To truly grasp that essence requires that we let go, and begin to understand the art of doing nothing.

Understanding the art of nothing is a somewhat challenging concept for us westerners. When we go on a “primitive” camping trip, we take our western preconceptions with us. We find a level spot in a meadow to build our shelters, and if a site is not level then we make it so. Then we gather materials and start from scratch, building the walls and roof of a shelter. We do what we are accustomed to; we build a frame house on a surveyed plot in the meadow. Then we gather materials and shingle our shelter, regardless of whether or not there is a cloud in the sky, or whether or not it has rained at all in a month.

Part of the reason we act this way stems from our cultural upbringing. Another part of it is simply because it is easier for those of us who are instructors to teach something rather than to teach nothing. It is much easier to teach how to make something than to teach how not to need to make anything. The do-something approach to primitive skills is to make everything you need, while the do-nothing method is to find everything.

For example, the do-nothing method of shelter is to find shelter, rather than to build it. Two hours spent searching for a partial shelter that can be improved upon can easily save you two hours of hard-working construction time, and you will usually get a better shelter this way. More so, the do-nothing method of shelter is to look first at the incoming weather, and to build only what is needed. If it is not going to rain then you may be able to do-nothing to rain-proof your shelter. Then perhaps you will only need to put your efforts into a shelter that will keep you warm, instead of both warm and dry.

There are many things, both small and large, that a person can do, or not do, to better the art of doing nothing. This can be as simple as cupping one’s hands to drink from the stream, instead of making and carrying a cup, to breaking sticks to find a sharpened point, rather than using a knife to methodically carve out a digging stick. Hand carved wooden spoons and forks are do-something utensils that you have to manufacture, carry, and worst, that you have to clean. But chopsticks (twigs) are do-nothing utensils that do not need to be manufactured or carried, and you can toss them in the fire when you are done.

Henry David Thoreau wrote of having a rock for a paperweight at his cabin by Walden pond. He threw it out when he discovered he had to dust it. This is the very essence of a do-nothing attitude.

The do-nothing approach to primitive skills is something that you do. Doing nothing is a way of saving time and energy, so that you can finish your daily work more effectively. One thing that I have found through the years of experimental research into primitive skills, is that there is rarely enough hours in a day to complete all of a day’s tasks. It is difficult to go out and build a shelter, make a working bowdrill set, set traps, dig roots, make bowls and spoons, and cook dinner. Hunter-gatherer societies succeeded in working only two to three hours per day, yet in our efforts to reproduce their lifestyle we end up working all day.

Doing nothing is an approach to research; it is a way of thinking and doing. For instance, I do a lot of timed studies of various primitive skills: i.e.: how long does it take to construct a particular shelter? How much of a particular food resource can I harvest per hour? Can I increase the harvest using different gathering techniques? One thing I have noted is that it is only marginally economical to manufacture common primitive deadfall traps. It is time intensive; it adds weight to carry, and the traps often have short life-spans. The do-nothing alternative is to use whatever is at hand, to pick up sticks and assemble them into a trap, without even using a knife. Preliminary tests of this “no-method” have produced results equal to conventional, carved and manufactured traps, but with a much smaller investment of time.

Primitive hunter-gatherer type cultures were very good at doing nothing. Exactly how well they did this is difficult to determine, however, because doing nothing leaves nothing behind for the archaeological record. Every time we find an artifact we have documentation of something they did; yet the most important part of their skills may have been what they did not, and there is no way to discover what that was by studying what they did.

Nevertheless, what you will discover for yourself, as you learn the art of doing nothing is that you are much more at home in the wilderness. No longer will you be so dependent on a lot of tools and gadgets; no longer will you need to shape the elements of nature to fit our western definitions. You will find you need less and less, until one day you find you need nothing at all. Then you will have the time on your hands so that you can choose to do nothing, or even to go do something.

(Thomas J. Elpel is the director of Hollowtop Outdoor Primitive School in Pony Montana)

February 3, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-otoriter / anarşizan, ekokoy - permakultur, ekolojist akımlar, komünler, kolektifler, sistem karsitligi, somuru / tahakkum | Leave a comment

Does Work Really Work? L. Susan Brown

One of the first questions people often ask when they are introduced to one another in our society is “what do you do?” This is more than just polite small talk — it is an indication of the immense importance work has for us. Work gives us a place in the world, it is our identity, it defines us, and, ultimately, it confines us. Witness the psychic dislocation when we lose our jobs, when we are fired, laid off, forced to retire or when We fail to get the job we applied for in the first place. An unemployed person is defined not in positive but in negative terms: to be unemployed is to lack work. To lack work is to be socialIy and economically marginalized, To answer “nothing” to the question “what do you do?” is emotionally difficult and socially unacceptable. Most unemployed people would rather answer such a question with vague replies like “I’m between contracts” or “I have a few resumes out and the prospects look promising” than admit outright that they do not work. For to not work in our society is to lack social significance — it is to be a nothing, because nothing is what you do.

Those who do work (and they are becoming less numerous as our economies slowly disintegrate) are something — they are teachers, nurses, doctors, factory workers, machinists, dental assistants, coaches, librarians, secretaries, bus drivers and so on. They have identities defined by what they do. They are considered normal productive members of our society. Legally their work is considered to be subject to an employment contract, which if not explicitly laid out at the beginning of employment is implicitly understood to be part of the relationship between employee and employer. The employment contract is based on the idea that it is possible for a fair exchange to occur between an employee who trades her/his skills and labour for wages supplied by the employer. Such an idea presupposes that a person’s skills and labour are not inseparable from them, but are rather separate attributes that can be treated like property to be bought and sold. The employment contract assumes that a machinist or an exotic dancer, for instance, have the capacity to separate out from themselves the particular elements that are required by the employer and are then able to enter into an agreement with the employer to exchange only those attributes for money. The machinist is able to sell technical skills while the exotic dancer is able to sell sexual appeal, and, according to the employment contract, they both do so without selling themselves as people. Political scientists and economists refer to such attributes as “property in the person,” and speak about a person’s ability to contract out labour power in the form of property in the person.

In our society, then, work is defined as the act by which an employee contracts out her or his labour power as property in the person to an employer for fair monetary compensation. This way of describing work, of understanding it as a fair exchange between two equals, hides the real relationship between employer and employee: that of domination and subordination. For if the truth behind the employment contract were widely known, workers in our society would refuse to work, because they would see that it is impossible for human individuals to truly separate out labour power from themselves. “property in the person” doesn’t really exist as something that an individual can simply sell as a separate thing. Machinists cannot just detach from themselves the specific skills needed by an employer; those skills are part of an organic whole that cannot be disengaged from the entire person, similarly, sex appeal is an intrinsic part of exotic dancers, and it is incomprehensible how such a constitutive, intangible characteristic could be severed from the dancers themselves. A dancer has to be totally pre sent in order to dance, just like a machinist must be totally present in order to work; neither can just send their discrete skills to do the work for them. Whether machinist, dancer, teacher, secretary, or pharmacist, it is not only one’s skills that are being sold to an employer, it is also one’s very being. When employees contract out their labour power as property in the person to employers, what is really happening is that employees are selling their own self determination, their own wills, their own freedom. In short, they are, during their hours of employment, slaves.

What is a slave? A slave is commonly regarded as a person who is the legal property of another and is bound to absolute obedience. The legal lie that is created when we speak of a worker’s capacity to sell property in the person without alienating her or his will allows us to maintain the false distinction between a worker and a slave. A worker must work according to the will of andther. A worker must obey the boss, or ultimately lose the job. The control the employer has over the employee at work is absolute, There is in the end no negotiation — you do it the boss’ way or you hit the highway. It is ludicrous to believe that it is possible to separate out and sell “property in the person” while maintaining human integrity. To sell one’s labour power on the market is to enter into a relationship of subordination with one’s employer — it is to become a slave to the employer/master. The only major differences between a slave and a worker is that a worker is only a slave at work while a slave is a slave twenty-four hours a day, and slaves know that they are slaves, while most workers do not think of themselves in such terms.

Carole Pateman points out the implications of the employment contract in her book The Sexual Contract:

Capacities or labour power cannot be used without the worker using his will, his understanding and experience, to put them into effect. The use of labour power requires the presence of its “owner,” and it remains as mere potential until he acts in the manner necessary to put it into use, or agrees or is compelled so to act; that is, the worker must labour. To contract for the use of labour power is a waste of resources unless it can be used in the way in which the new owner requires. The fiction “labour power” cannot be used; what is required is that the worker labours as demanded. The employment contract must, therefore, create a relationship of command and obedience between employer and worker…. In short, the contract in which the worker allegedly sells his labour power is a contract in which, since he cannot be separated from his capacities, he sells command over the use of his body and himself. To obtain the right to the use of another is to be a (civil) master. [1]

Terms like “master” and “slave” are not often used when describing the employment contract within capitalist market relations; however, this does not mean that such terms don’t apply. By avoiding such terms and instead insisting that the employment contract is fair, equitable and based on the worker’s freedom to sell his or her labour power, the system itself appears fair, equitable and free. One problem with misidentifying the true nature of the employee/employer relationship is that workers experience work as slavery at the same time that they buy into it ideologicaIly.

No matter what kind of job a worker does, whether manual or mental, well paid or poorly paid, the nature of the employment contract is that the worker must, in the end, obey the employer. The employer is always right. The worker is told how to work, where to work, when to work, and what to work on. This applies to university professors and machinists, to lawyers and carpet cleaners: when you are an employee, you lose your right to self-determination. This loss of freedom is felt keenly, which is why many workers dream of starting their own businesses, being their own bosses, being self-employed. Most will never realize their dreams, however, and instead are condemned to sell their souls for money. The dream doesn’t disappear, however, and the uneasiness, unhappiness, and meaninglessness of their jobs gnaws away at them even as they defend the system under which they exploitedly toil.

It doesn’t have to be this way. There is nothing sacred about the employment contract that protects it from being challenged, that entrenches it eternally as a form of economic organization. We can understand our own unhappiness as workers not as a psychological problem that demands Prozac, but rather as a human response to domination. We can envision a better way of working, and we can do so now, today, in our own lives. By doing so we can chisel away at the wage slavery system; we can undermine it and replace it with freer ways of working.

What would a better way of work look like? It would more resemble what we call play than work. That is not to say that it would be easy, as play can be difficult and challenging, like we often see in the spores we do for fun. It would be self-directed, self-desired, and freely chosen. This means that it would have to be disentangled from the wage system, for as soon as one is paid one becomes subservient to whoever is doing the paying. As Alexander Berkman noted: “labour and its products must be exchanged without price, without profit, freely according to necessity,”[2] Work would be done because it was desired, not because it was forced. Sound impossible? Not at all. This kind of work is done now, already, by most of us on a daily basis. It is the sort of activity we choose to do after our eight or ten hours of slaving for someone else in the paid workplace.It is experienced every time we do something worthwhile for no pay, every time we change a diaper, umpire a kid’sbaseball game, run a race, give blood, volunteer to sit on a committee, counsel a friend, write a newsletter, bake a meal, or do a favour. We take part in this underground free economy when we coach, tutor, teach, build, dance, baby-sit, write a poem, or program a computer without getting paid. We must endeavor to enlarge these areas of free work to encompass more and more of our time, while simultaneously trying tochange the structures of domination in the paid work-place as much as we possibly can.

Barter, while superficially appearing as a challenge to the wage system, is still bound by the same relationships of domination. To say that I will paint your whole house if you will cook my meals for a month places each of us into a situation of relinquishing our own self-determination for the duration of the exchange. For I must paint your house to your satisfaction and you must make my meals to my satisfaction, thereby destroying for each of us the self-directed, creative spontaneity necessary for the free expression of will: Barter also conjures up the problem of figuring out how much of my time is worth how much of your time, that is, what the value of our work is, in order that the exchange is Fair and equal. Alexander Berkman posed this problem as the question, “why not give each according to the value of his work?”, to which he answers,

Because there is no way by which value can be measured… Value is what a thing is worth… What a thing is worth no one can really tell. Political economists generally claim that the value of a commodity is the amount of labour required to produce it, of “socially necessary labour,” as Marx says. But evidently it is not a just standard of measurement. Suppose the carpenter worked three hours to make a kitchen chair, while the surgeon took only half an hour to perform an operation that saved your life. If the amount of labour used determines value, then the chair is worth more than your life. Obvious nonsense, of course. Even if you should count in the years of study and practice the surgeon needed to make him capable of performing the operation, how are you going to decide what “an hour of operating” is worth? The carpenter and mason also had to be trained before they could do their work properly, but you don’t figure in those years of apprenticeship when you contract for some work with them. Besides, there is also to be considered the particular ability and aptitude that every worker, writer, artist or physician must exercise in his labours. That is a purely individual personal factor. How are you going toestimate its value?

That is why value cannot be determined. The same thing may be worth a lot to one person while it is worth nothing or very little to another. It may be worth much or little even to the same person, at different times. A diamond, a painting, a book may be worth a great deal to one man and very little to another. A loaf of bread will be worth a great deal to you when you are hungry, and much less when you are not. Therefore the real value of a thing cannot be ascertained if it is an unknown quantity.[3]

In a barter system, for an exchange to be fair, the value of the exchanged goods and services must be equal. However, value is unknowable, therefore barter falls apart on practical grounds.

Increasing the amount of free work in our lives requires that we be conscious of the corrupting effects of money and barter. Thus, baby-sit your friend’s children not for money, but because you want to do so. Teach someone how to speak a second language, or edit someone’s essay, or coach a running team for the simple pleasure of taking part in the activity itself. Celebrate giving and helping as play, without expecting anything in return. Do these things because you want to, not because you have to.

This is not to say that we should do away with obligations, but only that such obligations should be self-assumed. We must take on free work in a responsible matter, or else our dream of a better world will degenerate into chaos. Robert Graham outlines the characteristics of self-assumed obligations:

Self-assumed obligations are not ‘binding’ in the same sense that laws or commands are. A law or command is binding in the sense that failure to comply with it will normally attract the application of some sort of coercive sanction by authority promulgating the law or making the command. The binding character of law is not internal to the concept of law itself but dependent on external factors, such as the legitimacy of the authority implementing and enforcing it. A promise, unlike a law, is not enforced by the person making it. The content of the obligation is defined by the person assuming it, not by an external authority.[4]

To promise, then, is to oblige oneself to see through an activity, but the fulfillment of the obligation is up to the person who made the promise in the first place, and nonfulfillment carries no external sanction besides, perhaps, disappointment (and the risk that others will avoid interacting with someone who habitually breaks her or his promises). Free work, therefore, is a combination of voluntary play and self-assumed obligations, of doing what you desire to do and co-operating with others. It is forsaking the almighty dollar for the sheer enjoyment of creation and recreation. Bob Black lyrically calls for the abolition of work, which “doesn’t mean that we have to stop doing things. It does mean creating a new way of life based on play… By ‘play’ I mean also festivity, creativity, conviviality, commensuality, and maybe even art. There is more to play than child’s play, as worthy as that as. I call for a collective adventure in generalized joy and freely interdependent exuberance.”[5]

We must increase the amount of free work in our lives by doing what we want, alone and with others, whether high art or mundane maintenance. We need to tear ourselves away from drinking in strict exchange terms: I will do this for you if you will do that for me. Even outside our formal work hours, the philosophy of contract and exchange permeates our ways of interacting with others. This is evident when we do a favour for someone — more often than not, people feel uncomfortable unless they can return the favour in some way, give tit for tat. We must resist this sense of having to exchange favours. Instead, we need to be and act in ways that affirm our own desires and inclinations. This does not mean being lazy or slothful (although at times we may need to be so), but rather calls for self-discipline. Free work actually demands a great deal of self-discipline, as there is no external force making us work, but only our own internal desire to partake in an activity that motivates our participation.

While we move towards a freer world by consciously affirming free work outside the marketplace, we can also make a difference during those hours when we are paid to work. Being conscious of the fact that when we are selling our labour we are actually selling ourselves gives us self-awareness. Such self-awareness is empowering, as the first step to changing one’s condition is understanding the true nature of that condition. Through this understanding, we can develop strategies for challenging the slave wage system. For instance, every time we ignore the boss and do what we want we create a mini-revolution in the workplace. Every time we sneak a moment of pleasure at work we damage the system of wage slavery. Every time we undermine the hierarchical structure of decision-making in the workplace we gain a taste of our own self-worth. These challenges can come from below or from above: those of us who achieve a measure of power in the workplace can institute structural changes that empower those below, drawing from principles like consensus decision-making and decentralization. For instance, as teachers we can introduce students to the idea of consensus by using such a method to make major class room decisions. Those of us who head up committees or task forces can advocate institutional structures, policies and constitutions that decentralize power. Of course, the wage system is inherently corrupt and unreformable; however, we can make it more bearable while at the same time trying to destroy it.

And destroy it we must. If one’s identity is based on work, and work is based on the employment contract, and the employment contract is a falsehood, then our very identities have at their foundation a lie. In addition, the labour market is moving towards an ever-increasing exploitative form of work: it is predicted that by the year 2000, fifty percent of the labour force will be engaged in temp work — work which is even less selfdirected than permanent full-time jobs. Bob Black has it right when he proclaims that “no one should ever work.”[6] Who knows what kinds of creative activity would be unleashed if only we were free to do what we desired? What sorts of social organizations would we fashion if we were not stifled day in and day out by drudgery? For example, what would a woman’s day look like if we abolished the wage system and replaced it with free and voluntary activity? Bob Black argues that “by abolishing wage-labor and achieving full unemployment we undermine the sexual division of labor,”[7] which is the linchpin of modern sexism. What would a world look like that encouraged people to be creative and self-directed, that celebrated enjoyment and fulfillment? What would be the consequences of living in a world where, if you met someone new and were asked what you did, you could joyfully reply “this, that and the other thing” instead of “nothing?” Such is the world we deserve.


[1]^ Carole Pateman, The Sexual Contract (Stanford: Stanford University Press, 1988), pp. 150-151.

[2]^ Alexander Berkman, ABC of Anarchism (London: Freedom Press, 1977), p. 20.

[3]^ Berkman, p. 19.

[4]^ Robert Graham, The Role of Contract in Anarchist Ideology, in For Anarchism: History, Theory, and Practice, edited by David Goodway (London: Routledge, 1989), p. 168.

[5]^ Bob Black, The Abolition of Work and Other Essays (Port Townsend: Loompanics), p. 17.

[6]^ Black, p. 33.

[7]^ Black, p. 29-30.

February 3, 2011 Posted by | anti-kapitalizm, anti-otoriter / anarşizan, sistem karsitligi, somuru / tahakkum | Leave a comment

Tatlısularda Muhaliflik… Bela Presente

tatlı sularda muhalif olmak ne kolay işmiş öyle. dert etmemen gereken şeylerle uğraşıp, insanlara tepeden bakıp, ürekli laf salataları yapıp, başkalarından nasiplenip sonrada muhalif olmak cidden kolay iş. ve işin esas sinir bozucu tarafı çoğu insanın bu gerzekleri muhatap alması ve söylediklerini ciddiye alması.

kimisi var birilerinin yaptıklarını uzaktan izleyip bundan kendilerine çıkaracakları payı hesaplıyorlar. ve uygun an geldiği zaman hiç ortada olmayan tipler/gruplar bir anda ortaya çıkıyor ve sizin yaptıklarınızdan nasiplenmeye çalışıyor. bir laf ettiğinizde de sizi karalamaya, ayrımcılıktan tutun da bi yığın bokla size saldırmaya başlıyorlar. ve böyleleri öyle ağdalı ve süslü bir atmosferle gelirler ve size saldırırlar ki ne yapsanız size döndürmeye çalışırlar.

süs demişken bir de farklı bir grubumuz var onları atlamayı hiç istemiyorum. bunlar dil üzerine uzmanlaşmış ve tüm hayatlarını dil üzerinden götürerek muhalif olmaya çalışan bir grup. hele bir ağzınızdan ters anlama gelecek bir laf çıksın. hemen sizin olduğunuz yerde ortaya çıkıp size o cümleyi kurduğunuz için özür diletip, hayatınızdan bıktırana kadar etrafınızda dolanırlar. bunların tek derdi dil ve hareketlerdir ama. başka hiçbirşey için görünmezler genelde. bazen de yukardaki başlık için ortaya çıkabiliyorlar.

bunların hepsi temiz çocuklardır. kendilerini süsler ve muhalif olarak pazarlarlar. ve bulundukları grup/örgüt vs her neyse onun en doğrusu ve tek doğrusu onlarmış gibi davranırlar. kendilerinden farklı davranan herkese saldırma ve aşağılama hakkını bulurlar ve bunu kılıfına uydurmaya çalışırlar.

onların esas dertleri kendi temiz ve tatlı sularında bellerinde can simidiyle güvenli bir şekilde mastürbasyon yapmaktır. dışarda kirli ve pis sularda uğraşıp, dididen, mücadele eden insanları kullanmak, aşağılamak, onların yaptıklarına, hayatlarına saldırmak onlar için bir numaralı prim noktasıdır. doğru ve temiz dünyalarında zarar görmeden mücadele edip sokaklarda ve hayatın gerçek noktalarındakilere karşı küçümser tavırlar göstermek onların yaşam biçimi haline gelmiştir. “mücadeleyi temiz(!) tutmak” onlar için en önemlisidir. mücadeleleri temiz olsun ama rezil olsunlar, hiçbir yere varamasınlar hiç önemli değildir. dert “temiz” olmaktır.

böyleleri en ufak şeyleri dert edip, en mühim noktalarda ortaya çıkarak herşeyi rezil eder ve bundan bir onur duyarlar. orada ne olup bittiği, sizin bizim yaptıklarımızı nasıl baltaladıkları zerre umurlarında değildir. onlar “temiz duruşlarını” göstermiş ve mücadeleyi “temizlemiş”lerdir. siz ne yaparsanız yapın gerisi onların umurunda değildir.

onlar temiz ve güvenli hayatlarında “mücadele”lerine devam ederler kendilerince. ama biz gerçekten o mücadelenin içindeyizdir. sokaklarda, barikatlarda, hayatın içindeyizdir. ona rağmen bunların derdi o temiz bölgelerinden emirler vermek, nasıl konuşacağımıza, hangi sloganı atacağımıza, dilimize karar vermeye çalışırlar. ve bunu büyük bir onurla yaparlar. ve bunu anti-otoriter hareketin içinde yaparlar. buna da farklı noktalardan kılıflar uydururlar. o harekettekilerin ne düşündüğü veya ne söylediğini umursamadan kendilerine bir dünya üretirler.

bizim için önemli olan onları buradan uzak tutmak ve ciddiye almamaktır. o temiz laflarını da kendilerine saklamalarını tavsiye ediyorum. “yukarılardan” bakarak emirler vermek, dilimize, mücadelemize müdahele etmeye hakkınız yok. eğer o temiz sınırı çizdiyseniz o sınırınıza uyun ve bizden uzak durun. çünkü sizi ciddiye almıyoruz. almaya da niyetimiz yok.

February 1, 2011 Posted by | anti-otoriter / anarşizan | Leave a comment

Corporate Power, Ecological Crisis, and Animal Rights – Carl Boggs

The global ecological crisis, deepening with each passing year, threatens the world as never before, an outgrowth of unrestrained corporate power that today colonizes every realm of human life. The crisis intersects with virtually every social problem, from declining public health to chaotic weather patterns, growing poverty, resource depletion, agricultural collapse, even military conflict. It goes to the core of industrialism and modernity, to relentless efforts by privileged interests to commodify and exploit all parts of the natural world, including most natural habitats and species within it. The power of a neoliberal international system based in the United States and a few other advanced capitalist nations is so great, moreover, that a crisis which earlier might have been contained now veers out of control, with few political mechanisms or counterforces to resist it. Living habitats are being ravaged at such an alarming rate that the carrying capacity of the earth has already been exceeded, a process of destruction justified by resort to such high-sounding virtues as social progress, material prosperity, and national security. Since transnational corporations, bolstered by immense government and military power, recognize few limits to their quest for wealth and domination, anti-system movements will be forced to adopt increasingly radical politics—progressive socialization of the state and economy, alternative modes of production and consumption, a new paradigm of natural relations. This means nothing short of a qualitative break with longstanding patterns of development if the planet is to be saved from imminent disaster.

If a political shift of this magnitude seems utterly remote and utopian, that is to be expected: genuine alternatives to the global corporate-military tyranny are presently weak and fragmented, and what exists lacks strategic coherence. Some progressive forces retain the capacity to disrupt business-as-usual, others have the power to achieve limited reforms, but none pose any real threat to the power structure. There are no truly anti-system movements of any scope or permanence, including among the multitude of environmental organizations and groups, despite the urgency of the crisis. In the case of animal rights, three decades of popular struggles have shown that even modest gains have been won slowly, with great difficulty, and against imposing obstacles. Of course this problem is scarcely unique to the challenge of transforming natural relations: time-honored goals of disarmament, ending poverty, and conquering disease, for example, are today no closer to realization than they were many decades ago. Still, where struggles to dramatically uplift the world raise such compelling political and moral issues, pessimism or resignation is simply no option insofar as history shows that even limited victories can set in motion more far-reaching dynamics of change. In the existing state of affairs, moreover, an attitude of retreat makes less and less sense insofar as fissures and cracks in a seemingly efficient monolithic system have begun to widen as global capitalism reaps more and more of its own bitter harvest.

Home to an aggressive global empire, the United States has built far-flung networks of corporate, political, and military power that only grudgingly recognize boundaries to their restless ambitions. Across its history this imperial system has followed a path of continuous and violent expansion, colonizing whatever it could, including nations, cultures, working peoples, resources, all of nature—indeed anything that could be turned into profitable commodities. Its vast arsenal of doomsday weapons, now being refined and upgraded,have held the world at its mercy for many decades. Elites and their ideological mouthpieces celebrate this murderous order fueled by racism and national chauvinism and rooted in an arrogant exceptionalism—that is, the righteous conviction that the “American model” rooted in Manifest Destiny is the very best ever invented, the perfect embodiment of progress, modernity, and democracy. Any violent methods deemed necessary to spread this “model” are considered rational and legitimate, in fact routine, part of the ordinary scheme of things. U.S. imperial domination has a long record of ruthless interventions unmatched in the postwar decades: repeated forcible overthrows of foreign governments, covert operations around the globe, several million dead along with tens of millions casualties, millions more displaced from homes and communities, ravaged natural environments from Korea to Vietnam to Iraq. In such a universe it is to be predicted that the fate of nonhuman animals would be many times worse, creatures also victimized without end by war and ecological assault—not counting those imprisoned and slaughtered each year by the tens of billions for food, sports, biomedical research, and entertainment.

The struggle for animal rights—for fundamentally altered relations between humans and nature—intersects in many ways with the modern crisis, and thus also with the imperatives of future social change—a concern that can no longer be so easily dismissed as the rantings of a few isolated misanthropes. Three decades ago Peter Singer called for a new kind of liberation movement, one demanding a radical expansion of human moral horizons—above all, rejection of the horrors people have for centuries visited on other sentient beings, a condition historically viewed as natural and unchangeable.[1] For Tom Regan, the problem revolves around humans choosing to instrumentalize nonhuman beings as simple resources within an exploitative system that must be overturned in toto, a system that fails to recognize a crucial moral principle—that all sentient beings have inherent value, each the experiencing subject of life, each a conscious being with defensible interests, including the avoidance of human-inflicted pain, suffering, and death. Regan insists that we go beyond the ethic of “humane treatment” to embrace the goal of abolitionism, implicit in a strong rights position taken from the progressive side of liberal theory.[2] Once animal interests are situated within a larger social and ecological context, as they sooner or later must be, the struggle for human and animal equity becomes part of an integrated whole. Accumulated evidence shows that animal exploitation is tightly linked to the ecological crisis in many ways, a connection that unfortunately seems to have escaped most environmentalists and leftists. The findings are clear: the same animal nightmares produced routinely by agribusiness, the meat industry, and fast-food companies also brutalize humans, as employees facing harsh working and living conditions as well as consumers suffering the toxic health effects of a meat-centered diet. The animal-food economy also devours massive resources in the form of water, land, and energy while consuming nearly half of all grains and vegetables produced in a world facing imminent and drastic food shortages and generating more pollution and dangerous wastes products than any other economic sector. This enormous meat complex is also the locus of increasing disease transmission worldwide, yet another blessing of “free market” corporate capitalism.

Today the global corporate system constitutes an ominous threat to both human and nonhuman life, an exploitative, repressive, and unsustainable juggernaut that treats all living beings as resources within a swollen production and marketing regime, as disposable commodities far removed from any moral status. If within this system the oppression of humans and animals is deeply intertwined—a guiding premise of this essay—it follows that pursuit of global justice entails new efforts to include groups (in this instance animals) previously excluded from the political calculus. At this point the ethical, political, and ecological case for advancing the interests of nonhuman sentient beings, for ending the regimen of institutionalized barbarism, is so overwhelming as to force debate from the realm of scientific “evidence” (do animals feel pain, for instance) to that of radical strategy. The main challenge ahead, therefore, is to reconstruct social and political theory to take fully into account the epochal struggle to transform natural relations within a broader, anti-system agenda of challenging the modern crisis.

Since the appearance of Singer’s Animal Liberation in 1975, followed by Regan’s The Case for Animal Rights in 1982, an incremental but clearly-visible shift in the public view of human-animal relations has occurred, inspired by a growing output of books, articles, and films, the appearance of organizations and grassroots movements, and lifestyle changes (vegetarianism and green consumerism, for instance) under the rubric of “animal rights”.[3] Previously obscured from critical inquiry, nonhuman nature became the object of philosophical discourse, mostly confined to universities in Europe and the United States. The result has been a series of reforms leading to more humane treatment of animals, the spread of direct-action politics around such issues as hunting, trapping, lab testing, and animal farming, and greater public readiness to take animal interests seriously, leading, for example, to stiffer prison sentences in cases of animal cruelty. There is a general heightened awareness, thanks partly to the Darwinian legacy, that humans and animals occupy the same temporal space, their fates organically bound together within the same planetary ecology. Yet the overall situation remains grim: long-established practices—hunting, trapping, slaughtering, lab experimenting, circuses—continue more or less without interruption, few debates over these gruesome practices ever reaching the political sphere. Moreover, aside from its marginal leverage within the radical-ecology movement, animal-rights discourse has scarcely entered into or altered the work of left/progressive groups in the United States, across a span of some thirty years since Singer’s book first appeared. Paradoxically, theoretical contributions to our understanding of natural relations have appeared mostly outsidethe ambience of left politics, from writers and activists with at best peripheral involvement in labor, socialist, anarchist, and left-liberal groups. Sadly, the result is that the project of animal rights remains alien to the major social-change enterprises of the current period.

Institutionalized Barbarism

Efforts to overturn the system of animal exploitation will have to begin the difficult process of ideological delegitimation, that is, subversion of those hegemonic beliefs and attitudes which maintain speciesism in its multiple forms. Unfortunately, despite new theoretical inroads, the brutal treatment of other species remains outside what is considered respectable public debate, understandable given the corporate largesse involved, the huge propaganda apparatus employed by the food, gun, and biomedical interests, and the undiminished power of ingrained cultural traditions. The meat phenomenon alone amounts to something of a national secular religion, helping to shape perceptions of gender and class, national identity, and even race relations.[4] Influential philosophical, religious, political traditions serve to justify and even celebrate the use of animals for every imaginable purpose, endowing human preferences with a veneer of moral righteousness and social progress: the major God-based theologies, exalted philosophers (Aristotle, Aquinas, Descartes, and Kant), Enlightenment rationality with its fetishism of technological and industrial growth. These traditions carry forward, and help solidify, the very imperatives of domination and speciesism that block any political solution to the modern crisis.

Radical voices, fortunately, can nowadays be heard with increasing frequency, many offering at least passing glimpses into an alternative, ecologically-viable future, with natural relations in particular developing into a crucial zone of ethical contestation. Regan, the pioneering rights theorist, probably best articulates the thesis that no sentient being ought to be “viewed or treated as a mere receptacle or as one who has value merely relative to the interest of others.”[5]Robbins, author of the seminal Diet for a New America and The Food Revolution, has done more than any other writer to ask humans to reflect on the torture that food animals are forced to endure. In a typical passage he states: “As I’ve learned what is done to farm animals in modern meat production, there have been times that I’ve not known how to live with the pain I felt. It can be overwhelming to think of each of these billions of creatures as individual beings with personalities and feelings, yet forced to endure such deprivation.”[6] Gary Francione, in his comprehensive Introduction to Animal Rights, critically interrogates the ideology that says “animals are commodities that we own and that have no value other than that which we as property owners choose to give them.”[7] Writing in Beyond Beef, a book deserving far more attention than it has received, Jeremy Rifkin argues: “The modern cattle complex represents a new kind of malevolent force in the world. In a civilization that still measures evil in very personal terms, institutional evil born of rational detachment and pursued with cold calculating methods of technological expropriation has yet to be assigned an appropriate rung on the moral ladder.”[8]Jeffrey Masson, widely-known for his excellent work on the varied and intricate subjective capacities that animals possess, writes in When Elephants Weep about “innocent sufferers in a hell of our own making” whose “freedom from exploitation and abuse by humankind should be the inalienable right of every living being.”[9]

Such far-reaching critiques demand a fundamental break with speciesism, that is, the ethos of human supremacy in which the rest of nature is viewed as a font of resources for human appropriation—an ethos rationalizing cruelty and killing as necessary to civilized entitlements and conveniences. Humans are exalted as basically different from other species, an undeniable contention and scarcely a topic of rational debate when it comes to assessing the sorts of mental capabilities that people valorize. Historically it was thought that only humans possessed an immortal soul, or were the only beings capable of using tools, or were the only species that could build orderly societies. Following the Great Religions and the Great Philosophers, Enlightenment thinking has come to attach to humans a range of qualities identified as unique to the species—thought, reflection, morality, planning, and empathy. It turns out that most of these traits are possessed to varying degrees by members of other species, as modern research shows, although public views have not caught up with such findings (as for “tools”, it is true that only humans have massively created and deployed them for the purpose of killing). A greater problem for speciesism is that human behavior more often than not has little in common with this idealized self-conception; the dark side of humanity, extensively recorded across history, is either ignored or downplayed, contextualized. As Jane Goodall observes in Through a Window, the familiar hallmarks of humanity are violated millions of times daily within the mammoth torture complexes known as packing houses, to say nothing of the never-ending chain of wars and other forms of mass murder that human beings have visit upon themselves over the centuries. “Cruelty is surely the very worst of sins”, she writes. “To fight cruelty, in any shape of form—whether it is towards other human beings or non-human beings—brings us into direct conflict with that unfortunate streak of inhumanity that lurks in all of us.”[10] Responding to self-serving human proclamations of a unique moral compassion, Singer, in Animal Liberation, points out “that we rarely stop to consider that the animal that kills with the least reason to do so is the human animal.”[11]Routinized killing under human auspices is practiced not only for food but for the even more questionable ends of sport, entertainment, and biomedical testing.

Animal-rights agendas face stiff challenges from agribusiness, the meat industry, the media, biomedical interests, and the resistance bred of established lifestyles. Animal-food production in the United States alone has increased no less than four times since the 1950s, despite the more recent spread of popular knowledge concerning the harmful effects of meat consumption. At present there are an estimated 20 billion livestock on earth. In the United States more than 100,000 cows and calves are slaughtered every day, along with 14,000 chickens. The Tyson plant at Noel, Missouri kills some 300,000 chickens daily while the IBP slaughterhouse at Garden City, Kansas and the ConAgra complex at Greeley, Colorado both disassemble more than 6400 steers a day.[12] All told 23 million animals are killed worldwide to satisfy human and food demands daily. In a McDonaldized society Americans now eat on average 30 pounds of beef yearly, with seemingly little concern for well-known health risks. Conditions of factory farming, said to be improved owing to reforms, are in fact worse by most standards—more crowded, more painful, more disease-ridden, more drug-saturated even than at the time of Upton Sinclair’s classic The Jungle (written in 1906).[13] The great misery of animals subjected to such conditions and cut off from normal social life has brought few changes from within the political system. More than half of all animals (pigs, chickens, ducks, and so forth) are afflicted with diseases like cancer and leucosis at the time of slaughter. The Federal Humane Slaughter Act supposedly ensured that animals would be rendered unconscious before being ripped to pieces but Robbins and other critics say that 90 percent are conscious as they are processed through the assembly-line terror.[14] The meat industry has virtual carte blanche to do whatever it wants with its commodities insofar as government monitoring ranges from sporadic to nonexistent—a situation that, as Robbins argues, amounts to a crime not only against helpless animals but against nature and indeed against humanity itself.[15] That such practices are so routine, so concealed from public sight, and so ideologically sanitized hardly subtracts from the horrors. So long as living creatures with physiological makeup very close to our own are reduced to resource-objects for human appropriation, virtually anything is possible.

The relentless assault on nonhuman nature is rooted in the same corporate-imperial order responsible for ecological crisis, militarism, resource wars, global poverty, and political repression. The old religious and philosophical belief-systems notwithstanding, no rational defense of such barbarism has been brought forward—nothing beyond blind obedience and crude prejudice. As in comparable instances of ideological convention, prejudice takes many forms. Thus Masson writes: “It has always been comforting to the dominant group to assume that those in subservient positions do not suffer or feel pain as keenly, or at all, so that they can be abused or exploited without guilt or impunity.”[16] According to such mindless bias, perfectly healthy, intelligent beings with normal survival impulses are deemed unworthy or life; their fear and misery met with (usually silent) contempt. Immersed in the meat complex materially, institutionally, and psychologically, most people cannot allow themselves to see anything unusual, much less unethical, in the pain and suffering of other creatures. Sinclair argued in The Junglethat anyone visiting a slaughterhouse would be quickly converted into vegetarianism, but alas these zones of torture remain invisible to the ordinary person, far removed from the sanitized and convenient supermarkets, restaurants, and fast-food outlets.

Those profiting from the food, gun, and biomedical industries see absolutely no moral problem with the killing machine, which is fully protected by Constitutional “freedoms”. On the contrary, their work is understood to be for the benefit of all humankind—after all, meat is needed for good health, hunting gives individuals much-needed diversion, lab testing helps cure diseases, and circuses provide entertainment for kids. Little in the way of explicit moral justification or even factual evidence seems required in support of such notions, since the blessings of human supremacy (God-given or otherwise) appear sufficient. As with other modes of domination, cruel and lethal practices are simply taken for granted by otherwise educated and progressive individuals. In reality homo sapiens do exercise “dominion” over nature given their obviously superior material and psychological advantages, an element of “anthropocentrism” that is hardly debatable. Of course humans seize every opportunity to claim special moral qualities, placing themselves above brutal nature and the “beasts” that populate it. Yet while it is no great intellectual triumph for humans to establish their primacy over nature—they have done so for millennia—the real question turns on the exact character that primacy assumes as it is historically played out. In the present context “dominion” (as spelled out in “Genesis” and other texts) has meant exploitation and abuse, that is, domination largely bereft of positive ethical content. A different kind of human obligation would point in the direction of stewardship, calling attention to equity, balance, ecological sustainability, and coexistence between humans and the natural world.[17] So far, however, human beings have done little to distance themselves from a “brutal” or Hobbesian state of nature, having repeatedly proven themselves the most destructive and murderous of all creatures.

The view of natural relations adopted here derives from Regan’s philosophical work—namely, that all sentient beings have inalienable rights to be free of pain and suffering at the hands of humans.[18] This line of thinking holds to several interrelated premises: (1) no moral justification exists for overriding animal interests in order to serve “higher interests”; (2) what matters is not specific intellectual or communication skills but rather the capacity to experience pain, suffering, and loss; (3) while much of nature is inescapably used by humans as resources to satisfy material and other needs, this logic should not extend to other sentient beings; (4) humans ought to be stewards of nature and other species within it to the extent possible; and (5) human and animal interests are closely bound together within the same social and historical processes. Moving from these assumptions, a guiding aim of social change should be the ultimate elimination of animal exploitation in all its forms. This rises to the level of a moral imperative: if barbarism cannot be justified by necessity or by ethical precepts, then all that remains is the force of habit, prejudice, and material gain.

While humans have always dominated nature, their capacity for harm and destruction—greater today than ever—can be progressively reduced through the introduction of an animal-rights politics leading, eventually, to the end of speciesism or at least the diminution of its harshest manifestations. If the rights agenda is constrained by the very inequities of capitalism, as Ted Benton argues, that is surely no reason to reject it completely any more than we would consider jettisoning any of the multiplicity of long-established human rights.[19] In a state-corporate system where domination pervades the entire social landscape, the promise of full equal rights will always run up against limits in the form of wealth, power, and ideology. It follows that rights, given adequate legal codification, will have to be deepened as part of long-term social transformation. Conversely, any theory of animal interests will be inadequate unless integrated into a more comprehensive schema engaging issues of corporate power and ecological crisis, a challenge taken up in the following pages.

Neoliberal Illusions

As with other areas of personal life now viewed as having larger public relevance, meat has traditionally been regarded as a “private” issue, in this case one’s dietary choice—a matter of individual preference. The past few decades have witnessed some changes in popular attitudes toward meat, yet most people see no connections between meat and general social problems. And these problems are indeed plentiful: resource depletion, pollution, food shortages, deforestation, global warming, and disease. Worldwatch magazine has observed: “. . . as environmental science has advanced, it has become apparent that the human appetite for flesh is a driving force behind virtually every category of environmental damage, including the growing scarcity of fresh water, loss of biodiversity, spread of toxic wastes and disease, even the destabilization of countries.”[20] This predicament is aggravated by the fivefold increase in global demand for meat in just the past four decades: with more than 6.2 billion humans on the planet, at least 90 percent consumers of meat, it takes no genius to see that the Earth’s capacity for renewal is rapidly being outstripped. The source of astronomical profits for agribusiness, meatpackers, grocers, and the fast-food industry—in fact a bulwark of the entire corporate system—meat is today a decisive factor in altering planetary life. [21]

In a word, meat is highly unsustainable, and is destined to become more so over time unless existing consumption patterns are reversed. It demands great reservoirs of energy in the form of fossil fuels—pesticides, fertilizers, transport, processing, for example—and this, along with enormous waste and toxics from animal farming, is the largest source of water and soil pollution. In the United States, moreover, nearly 60 percent of all grains are fed to animals. Great expanses of land worldwide have long been overgrazed, leading to soil erosion while vast regions are being deforested to make room for animal grazing and farming. Half of all water is utilized in meat production, which, owing to toxics and runoffs, also contaminates shrinking water tables. Overall, meat drains a staggering amount of resources and energy at a time when their availability is peaking or declining. In the case of global warming, livestock account for more than 20 percent of world methane emissions, not including fossil fuels used in agriculture and transport. Though the staggering material wastefulness and ecological dysfunctions of the meat industry is no secret, the sad reality is that as societies develop economically and their middle strata grow, meat consumption tends to increase sharply as it is widely considered a symbol of affluence and good-living. The public demand for meat escalates at precisely the historical moment when arable land is shrinking, oil resources are peaking, soil is becoming depleted, and water supplies are more problematic than ever.

Meanwhile, agricultural surpluses dwindle and more than one billion people around the world are chronically hungry—a figure that is sure to increase dramatically. Although world grain output has tripled since 1950, with the introduction of fertilizers and high-yield seeds, such growth has reached an end as farmers globally are now, in Lester Brown’s words, “faced with shrinking supplies of irrigation water, rising temperatures, the loss of cropland to nonfarm uses, rising fuel costs, and a dwindling backlog of yield-raising technologies.”[22] At the same time, world meat consumption rose from 47 million tons in 1950 to 260 million tons in 2005, a fivefold increase, while out of 220 tons of soybeans produced globally (in 2005) just 15 million tons were consumed by humans. World population is expected to reach over 9 billion by 2050, but life-support systems will never be able to satisfy food demands of even half that many people given present trends. The result is we now have a degree of unsustainability that is taking the planet toward catastrophe. Concludes Brown: “Our global economy is outgrowing the capacity of the earth to support it, moving early twenty-first century civilization closer to decline and possible collapse.”[23]

Spurred by unfettered corporate expansion, neoliberal globalization thus subverts ecological balance by its very logic, but an often neglected component of this downward cycle is animal-based agriculture. Neoliberalism legitimates its unsustainable practices on a foundation of technocratic arrogance, mythological belief in “free market” economics, an instrumental view of nature, and contempt for other species. If U.S. elites stand at the forefront of such thinking, they are hardly alone: the global ecosystem has little value to corporate ideology in any setting, for that would intrude on profit-making. Insofar as sustainability requires developmental balance, respect for nature, limits to growth, and renewal of resources, a transformed relationship between humans and animals logically follows, as does a worldwide move toward population reduction.

This last point deserves further elaboration. World population is expected to double over the next fifty years, at which time a sustainable economy—assuming present trends—will be a long-forgotten possibility. Rapid population growth brings a steady decline in per capita resources, increase in toxic wastes and pollution, extreme crowding in major cities, intolerable demands on public infrastructure, drastic loss of biodiversity, diminution of remaining species, and intensified global warming well beyond anything currently imagined. Food and water resources will be consumed far past crisis levels. Both agriculture and industry will be stymied, spreading poverty, joblessness, social chaos, ecological breakdown, and general calamity.[24] The Pimentels are not overstating the case when they observe that “Humanity is approaching a crisis point with respect to the interlocking issues of population, natural resources, and sustainability.”[25] Since sustainable global population has been estimated at roughly two and a half billion people, we can assume that a population of 12 billion will tax planetary capacity to the point of catastrophe.[26]And if meat production continues anywhere close to present levels—and it is projected to rise sharply—the crisis will be simultaneously hastened and exacerbated. Unfortunately, at present no serious political counter-forces exist, with the United States taking the lead in stonewalling even modest attempts to curtail global warming and related environmental threats. And very few observers (left, center, or right) have even posed the question of how meat production and consumption heavily weighs on sustainability.

For corporate managers across the globe unlimited accumulation has always trumped social and ecological imperatives. Having for years pretended that global warming is a liberal myth, the George W. Bush administration was forced to backtrack, but still insisted that any challenges could be met by benevolent functioning of the “free market”, itself an actual conservative myth. In December 2005 more than 10,000 delegates from 189 countries met in Montreal to discuss how to reverse climate change, but the United States. (source of no less than 30 percent of all greenhouse emissions) sought to obstruct reform efforts as its chief negotiator, Harlan Watson, walked out of the proceedings, continuing a rejectionist pattern established at the Earth Summit in Rio de Janeiro in 1992. If a sustainable economy requires emphasis on the process of natural renewal, then neoliberal globalization—by far more exploitative, coercive, and destructive than in the past—can no longer be tolerated by either humans or other species. Under existing conditions, nature cannot begin to renew itself, meaning that conscious human intervention, relying on those special ethical and political qualities people claim to possess, is an urgent imperative. (Anthropocentrism in this sense cannot be denied, and in fact ought to be welcomed.) Ecological balance depends on a shift away from corporate agendas, toward a regimen of public goods, long-term social planning, renewable energy resources, reduced population levels, and a vegetarian-based agriculture—now less a matter of individual preference than of collectivesurvival. Progressive social change today is unthinkable without confronting an ensemble of problems: corporate power, ecological crisis, population pressures, meat-based agriculture. How theorists and activists of the left have managed to avoided this constellation of issues remains one of the great puzzles of the current period.

Addicted to Meat

If it can be said that the United States is addicted to militarism and war as the famous volumeAddicted to War graphically puts forth then it might equally be argued that the nation is addicted to meat and all that comes with it, including the fast-food mania. A major difference is that meat permeates the entire society to a degree even beyond the culture of violence. Psychological habituation occurs and is reinforced on several levels—political, economic, cultural, personal, even religious—and is reproduced by agricultural, industrial, and service networks that have grown dramatically over the past few decades. Fast food alone has exploded since the 1970s, helping reshape the entire American landscape: home, schools, media, sports, and workplace.[27] According to Eric Schlosser, Americans spent $134 billion on fast food alone in the year 2000, more than was spent on college education, personal computers, or new cars.[28]Animal products now fuel the modern industrial system everywhere, a (false) symbol of human prosperity but also a source of mounting social, workplace, health, and environmental ills. Poor people and youth are most heavily targeted by fast-food advertising campaigns indifferent to the great harm their products bring to the workers who manufacture them, human health, the environment, and the animals they disassemble.

Rifkin illustrates how the beef complex, long ago seen as a vehicle of modernity, developed historically alongside an Enlightenment project fixated from the outset on the total commodification of nature.[29] Scientific discovery, technological innovation, and industrial growth were all harnessed to the sprawling meat enterprises that in the U.S. became especially valued as part of the frontier expansion. At the time of the Westward push meat was a dominant economic and cultural force, reinvigorating the capitalist ethic of material acquisition and masculine ethic of rugged individualism.[30] Since then the cattle system celebrated in hundreds of Western books and movies has become a pervasive element of the social order, a staple of the American diet, site of bountiful profit-making, and a nightmare for animals that Sinclair was just the first to bring to (U.S.) public attention. By the 1950s meat could be linked to the rise of suburbia, the automobile culture, and an expanding electronic media that helped drive McDonaldization, a food regimen integral to fast-paced urban and suburban lifestyles while the apparatus itself (both production and consumption) came under Fordist operating principles: uniformity, speed, efficiency, standardization, affordability. All the historical components of animal farming and meat processing were thoroughly rationalized, generating and satisfying public demand for hamburgers, hot dogs, steak, luncheon meats, and related fare. Workers at factory farms, slaughterhouses, canning plants, and fast-food outlets were mostly recruited from low-wage minority labor and subjected to alienating, routinized, toxic, and dangerous jobs involved in the disassembling of animals. As for cattle, they were (and are) dehorned, castrated, injected with hormones and antibiotics, sprayed with insecticides, and transported to automated slaughterhouses before being killed, then broken down into countless marketable parts, ultimately to wind up at butcher shops, stores, and restaurants. Used in literally hundreds of industrial and food products, beef alone generates huge profits for corporations lie ConAgra, Cargill, Tyson, IBP, and McDonalds. The same ritual is repeated for chickens, ducks, pigs, sheep, turkeys, and other creatures, by the millions each day, all subject to similar assembly-line horrors.

As McDonalidization appears to symbolize modernity in food production and consumption, meat has evolved into one of the most saleable commodities for corporations that benefit from mobile lifestyles dependent on relatively cheap energy sources. Champions of advertising and marketing, the meat companies fiercely resist government regulation precisely in that sector (food) most desperately in need of it to monitor health threats, toxic emissions, harsh working conditions, and extreme cruelty to animals. The industry has emerged as a bastion of rightwing politics infatuated with neo-Darwinian economics, including union-busting and the fight against minimum wage. If those who run the meat empires have nothing but reckless contempt for their own workers and only slightly better regard for consumers, what can be expected of their treatment of those millions of hapless creatures processed through the extermination chambers? As Ken Midkiff observes, “In the concentrated feeding operations, animals are treated as nonsentient beings, as if incapable of feeling pain.”[31] Schlosser’s vivid account of life at ConAgra’s giant plant near Greeley, Colorado reverberates with horrific narratives right out of The Jungle. There hundreds of thousands of cattle are squeezed together in huge feedlots, so close they can barely move, handled as nothing but units of production. Animal wastes, toxic runoffs, and chemical emissions fill the slaughterhouse, spreading disease to cattle and humans alike. Workers are powerless cogs in a rationalized machine operation that similarly reduces them to manipulable objects. At Greeley, Schlosser reports three overpowering odors—burning hair and blood, grease, and a rotten-egg smell from hydrogen sulfide—with people, animals, and meat all contaminated by the same toxins and pathogens.[32] This uniquely “American” contribution to food production is now being exported to every corner of the globe.

Aside from the military, no sector of American society matches the frightening consequences of the meat complex: ecological devastation, food deterioration, routinized violence, injury, disease, and death to both humans and animals, rampant corporate power. The health of consumers addicted to fast foods loaded with fats, salt, sugar, and calories worsens with each passing year, marked by a growing obesity epidemic connected to health problems like cancer, heart disease, diabetes, and chronic infections. The American junk-food diet, now more often than not a source of habituation at an early age, must be considered one of the great contemporary tragedies. As mentioned, public awareness of health problems stemming from meat consumption has recently increased, thanks to a new generation of critics and such documentaries as Diet for a New America, McLibel, Supersize Me!, and The Corporation. No doubt too the alarming scope of health problems, afflicting even the very young, has given rise to something of a backlash. In response, the meat industry has stepped up its propaganda crusades hoping to short-circuit any thoughts people might have of turning to vegetarianism. Consumers are told, falsely, that meat is essential to good health, that it is an indispensable source of protein and other nutrients, that vegetarianism is a silly and harmful fad, that “barnyard” animals are treated with great care, that critics of meat addiction are behaving like “food dictators” and “lifestyle Nazis”. People are warned against the sinister and intrusive schemes of a “culinary police”, big brother taking over the kitchen. Lobbies like the National Cattlemen’s Association and the American Meat Institute, reinforced by friendly “diet” crazes like those of Robert Atkins, have waged multibillion dollar media counteroffensives to persuade Americans that meat is the (only) path to true health and a sign of prosperity.[33] Meanwhile, despite abundant scientific, medical, and environmental evidence to the contrary, the familiar habits live on with daily reinforcement from the corporate media.

The terror that animals routinely experience at the hands of humans has for several decades been a taken-for-granted part of everyday existence, far removed from any possible set of ethical concerns. Of course such collective sense of denial owes much to simple habit rooted in traditions, customs, and lifestyles, readily justified (and fiercely protected) as culinary preference. Yet where addiction of this sort causes extreme harm to the environment, to animals, and of course to the addicts themselves, much deeper explanations seem in order. Beyond the role of an indefensible speciesism, there is the power of transnational business interests that help define media culture, but that is not all. The break with old habits, however destructive, is more difficult where such habits are legitimated by hallowed belief-systems, long inscribed in religion and philosophy, thatphilosophy, which celebrate homo sapien supremacy over an objectified nature. When people are questioned about what they eat, for example, they instinctively fall back on time-honored myths inherited from Christianity, Judaism, Cartesian and Kantian notions of human superiority, Enlightenment (scientific, technological) views of progress, or simple liberal-capitalist norms of possessive individualism. From these traditions it is a logical (and all too quick) journey to the factory farms, packing houses, fast-food enterprises, hunting clubs, and biomedical labs. Criticism of such traditions strikes most people as nonsensical, an unwarranted intrusion into their personal lives and values. Barriers insulating people from the daily carnage are just as much ideological as physical (distance from source), permitting comfort in detachment, in the same way victims of technowar remain unseen by the perpetrators. What Western religion, philosophy, and political ideology instill is a conviction of human uniqueness and superiority: “man” possesses a level of intellect, communication skills, language, and emotional capacity that other species cannot match. While humans are capable of distinctly moral discourses and noble actions, “wild” animals are trapped in their biological immediacy—crude, primitive, violent, and devoid of ethical impulses. The gulf is seen as unbridgeable. Such self-serving mythology, wrapped around certain kernels of truth, conflicts with Darwinian evolutionary principles but it does give humans a sense of entitlement over nature—easy justification for exploiting other species for food and other ends.[34]

Great distance and concealment allows people to isolate themselves from atrocities, so that moral discourses around animal interests readily fall on deaf ears; removed from sight, the pain and suffering does not register on the supposedly empathetic human psyche. Of course relatively few people are directly involved in the killing apparatus, while fast-food outlets and supermarkets (employing millions) package meat as just another customer item like bread, cereal, and soft-drinks. The harm done to living creatures is relegated to the margins of social life, rarely broached as a topic of conversation much less a source of moral outrage. Paradoxically, however, it is people’s intimate daily connection to animal flesh as food staple that renders meat addiction so difficult to break, or even to grasp as a problem. The end product of killing is viewed as vital to culinary and health benefits, reinforced through a constellation of daily habits, tastes, rituals, ceremonies, and special occasions, often linked to traditions and/or psychological identities. Habit further requires powerful defense mechanisms: denial, cynicism, insulation, cultivated indifference. Any challenge to meat-eating, moreover, can quickly be taken as an insult to personal rights often associated with sensitive religious, national, or ethnic traditions. Few meat-eaters are prepared to hear that their food decisions are somehow unethical, harmful, and costly to human well-being, the environment, and animals possessing traits little different from those of domestic pets. Like other destructive behavior, the meat habit is embedded in complex social relations as well as ideological beliefs, thus working its way into systems of domination. An ostensibly premium, nutritious food, meat has long signified good health and strength while more mundane foods (grains, vegetables, fruits) were associated with inferior, cheap diets of the poor and lower classes. Even today meat (above all beef) represents power, especially masculine power, of the sort wielded by strong leaders and warriors, a kind of special nourishment needed to carry out tough work. Writes Carol Adams: “According to the mythology of patriarchal culture, meat promotes strength; the attributes of masculinity are achieved through eating these masculine foods.”[35] A meat-centered diet is still regarded as a source of great virility. With the planet driven past its ecological limits, and with meat consumption more wasteful, destructive, and unhealthy than ever, humans remain locked in a closed universe of myths and addictions, immobilized by years of inbred practices.

Collective addiction can easily serve as a psychological bulwark of established interests, but in the end it provides no excuse for sidestepping important ethical choices. As Gary Francione points out: “Many humans like to eat meat, they enjoy eating meat so much that they find it hard to be detached when they consider moral questions about animals. But moral analysis requires at the very least that we leave our obvious biases at the door. Animal agriculture is the most significant source of animal suffering in the world today, and there is absolutely no need for it.”[36] Radical change will insist upon moral and psychological as well as economic decisions that the vast majority of people anywhere will be reluctant to support, especially since habits are so deeply rooted in social institutions. Meat consumption is sustained at high levels by such vigorous corporate advertising and marketing that any significant break with existing patterns appears unlikely—that is, unless the modern crisis intensifies to the point where it forces basic alterations in daily life. For such alterations to occur, human-animal relations would finally have to be subjected to a full recasting. One might argue that, as in the case of the impact of fossil fuels on global warming, a sharpening crisis has already shown that it can provoke changes in both the social and ecological realms. If humans are indeed endowed with unique intellectual and moral potential, not to mention a capacity to plan for the future, then a new historical path ought to be within sight.

Theoretical Myopia

As Francione observes, addictive human behavior can seem to justify an impulse to ignore the moral and political consequences of such behavior; some of the worst human crimes across history were rooted in longstanding habit and custom, later to become the targets of resistance and change. Critical reflection implies a willingness to reconsider any personal or institutional practice known as harmful to others or to the common good. In the case of natural relations, as we have seen, barbarism rooted in human convenience and monetary profit not only thrives but is legitimated within the media and popular culture. However, if meat addiction is deeply-implicated in the modern crisis across many fronts, then we are faced with a new set of political challenges. Such critics as Robbins, Rifkin, Masson, and Schlosser have written extensively about some of these connections, calling at least tacitly for decisive changes in the whole system of food production and consumption, but progressive/left responses have given rise to one long deafening silence. It is probably no exaggeration to say that human-animal relations have been systematically ignored within the Marxist and labor traditions, and to a lesser extent within liberalism, major social movements, and community organizations. Important left journals (The Progressive, Monthly Review, Dissent, Z Magazine, The Nation) have, with only rare exceptions over many decades, closed their pages to the discourse, as if the matter of animal interests were something of an ideological embarrassment.[37] For progressives, animal-rights work has been dismissed as the misguided work of a motley assemblage of pet extremists, eco-misanthropes, and fringe new-agers. Whether such leftist cluelessness derives from sheer ignorance or the simple prejudice of an addicted population, or simply reflects an intellectual myopia—or some combination of these—is difficult to tell. The problem is that, in the area of natural relations at least, the left has abandoned any claim to critical thinking much less oppositional politics, following instead the safe contours of mainstream ideology and its defense of powerful interests and conventional wisdom. Meanwhile, animal-rights activism has generated one of the largest and most influential movements of the past two decades.

Such theoretical paralysis on the left assuredly runs deep, as does a preferential weighting of issues that exhibits an irrational contempt for nonhuman nature. One might suspect that the growing impact of animal exploitation on the environmental predicament, its role in sustaining corporate power, and its connection to miserable working conditions, the spread of disease, and worsening of human health—problems historically championed by progressives—might in fact compel serious engagement. But nothing along these lines has happened. The left has exhibited total disregard for the contributions of highly-accessible critical public intellectuals like Singer, Regan, Robbins, Rifkin, and Masson among others. Despite its radical implications, this work has scarcely resonated among progressive writers, journals, groups, and movements otherwise dedicated to open and critical thought.

The reasons for such deficiency of critical spirit surely fall along psychological as well as intellectual or political explanations. Lifestyle habits clearly matter, but the religious and philosophical traditions mentioned above still exercise hegemonic power. On the other hand, animal-rights discourse has its own distinct limits, in at least three ways. First, theorizing often follows rather narrow, exceedingly abstract, lines of inquiry, with animal concerns isolated from wider (social and ecological) priorities. Second, the rights concept so prevalent in framing animal interests is tied overwhelmingly to questions of individual moral choice, a product of the liberal tradition in which motifs of social structure, institutional power, and ideology are deemphasized. Benton writes that “The problem for the rights perspective is not that it purports to offer protection too widely but, rather, that it is too restrictive in the purchase it gives to moral concerns.”[38]These points logically intersect with a third: even the most far-reaching critiques of speciesism fall short of political articulation, with change posed largely in terms of personal ethics, detached from general strategic choices. Most attempts to reconceptualize human-animal relations fail to confront the weight of corporate power and supporting liberal-capitalist institutions. Beneath the façade of democratic practices we face a corporate system that, in the U.SUnited States. above all, pursues agendas guaranteed to bring ecological calamity. With its civilized flourishes and highmindedhigh-minded discourses, this system is integrated by a growing concentration of economic, governmental, and military power intent on world domination. It is a global order legitimated by Enlightenment ideology which, as William Leiss says, approaches “the kingdom of nature is like any other realm subject to conquest by those who command the requisite forces.”[39]

The question at this juncture is not whether humans really “dominate” nature—the capacity to do so is undeniable—but what form their intervention will or should take. Liberal-capitalist development, merging technocratic and market principles, is fueled by conquest and exploitation, turning vital ecosystems into lifeless machines, reservoirs of accumulated wealth and power. Nor is the question one of people simply using nature to advance their own interests, since the only alternative would be total depopulation of the planet so that no water, foodstuffs, metals, wood, and paper could ever be extracted—an extreme approach to sustainability, to put it charitably. Again, the problem turns on precisely what forms human use of the natural habitat will take, including whether the developmental model will be sustainable, consistent with the Earth’s biospheric potential. Any radical break with past ecological dysfunctions will require a new mode of natural relations including a qualitative leap forward in the human treatment of animals.

Marxism and the socialist politics it inspired throughout the twentieth century accentuated class struggle in some form, the anticipated prelude to large-scale social transformation—a negation of liberal-capitalism, in theory if not always in practice. Yet, in its main strategic formulations (above all social democracy) Marxism followed liberalism in its attachment to Enlightenment values, rapid industrial growth, and maximum exploitation of nature. Classical Marxism held that human alienation could be abolished by eliminating the capitalist division of labor, a necessary stage in the full realization of species-being, or ultimate liberation. Nineteenth- century socialists—not only Karl Marx and Friedrich Engels but Karl Kautsky, George Plekhanov, and others—inherited a strong modernizing faith in science and technology, in the blessings of economic development. The egalitarian side of Marxism signaled a radical shift in what it meant to be human, but it never went so far as to redefine human-naturehuman nature or human-animal relations, a hardly surprising void given the ideological constraints of the period. The positivist, scientistic side of Marxism, wedded to an implicit speciesism, militated against any such reformulation. Marxism was also productivist in its obsession with economic forces as the driving force of history, as the determinant of a new society.[40] Again, such theoretical bias was inevitable given the Zeitgeist of the times: Marxism, after all, gained ascendancy during the early modern period, forged between 1840 and 1880, and then reached its peak in the decades preceding World War I, reflecting established intellectual currents of the time and place (Europe), including a strong optimism in the future of technology and the industrial order.

It has been argued that Marx (and later Marxists), despite the ideological confinements of time and place, arrived at a conceptual framework universally relevant not only to class struggle but to ecology. The socialization of production, a shift toward egalitarian class and power relations, breakdown of the division between urban and rural life, emphasis on collective consumption—all this is said to point toward a model of sustainable growth resting on a balanced relationship between humans and nature.[41] Whether this imputed vision effectively counters a productivist fixation on limitless industrial growth and triumph over scarcity is problematic, but even if we recognize an ecological Marx we are still left with his well-known silence regarding natural relations. There is nothing in Marx (or indeed later Marxists) to indicate serious theoretical reflection on this issue, nor indeed has anyone ever made such a claim. As Benton, generally sympathetic to Marx, observes, the overall thrust of the theory is to give humans a freer hand in utilizing the natural world for human purposes, with class struggle a vehicle of the “humanization of nature.”[42] The much-celebrated “humanism” of the early Marx actually replicates the deep-seated speciesism of Western religious and philosophical thought. For Marx, following in the tracks of Descartes, Kant, and Hegel, humans are innately creative and self-reflexive, potentially free to remake history, while nonhuman creatures are trapped within a pre-designed biological realm. Instead of an organic connection between humans and animals, sharing the same ecological fate as Darwinian theory affirmed, Marx saw dualism and opposition between the two—a tendency that would become more pronounced in later, more crudely materialistic, variants of Marxism.

Twentieth-century Marxists were no more likely to address ecological issues than were the founders: “Western” Marxists like Rosa Luxemburg, Karl Korsch, Antonio Gramsci, Georg Lukacs, Jean-Paul Sartre, and Herbert Marcuse took up a range of distinctively non-productivist concerns—culture, aesthetics, bureaucracy, the family, media, to name many—but, with the partial exception of Marcuse, seemed no more interested in ecology than were nineteenth-century thinkers. “The environment” would become a challenge taken up by theorists outside the Marxist tradition, since for Marxism (and socialism) change was a project for and by humans struggling to conquer nature—”conquest” meaning here what we normally define as exploitation. Nowhere, of course, did issues related to ecological crisis, much less animal rights, get placed on the political agenda. By the time writers like Rachel Carson, Murray Bookchin, and Barry Commoner began calling public attention to ecological problems in the 1960s, Marxism was already in decline.[43]The crucial point is that the underlying productivism of Marxist/socialist thought imposed strict limits on its capacity to reconceptualize natural relations; it has had little more to offer than liberal-capitalism.

By the early twenty-first century strong attempts to merge ecology and Marxism were under way not only within and around Green parties and movements but in socialist circles, yet reconceptualization of natural relations in line with an ethic of animal rights had made little headway. Now as before animal interests, where considered worthy of intellectual discourse, are explored in isolation from other problems, while those other problems are usually taken up separately from questions of animal rights. As for Marxism, John Sanbonmatsu has recently pointed out that the familiar theoretical impasse remains: although the global economy depends increasingly on the cultivation, killing, and disposal of billions of animals yearly, this horrific reality continues to be untheorized (in fact untheorizable) within the socialist tradition.[44] In this regard little has changed since the time of Marx and Engels: only human consciousness matters, only human suffering and pain enter the political calculus. Thus Joel Kovel, in an otherwise incisive work on the ecological crisis, maintains that animal-rights concerns are “fundamentalist” and “forget that all creatures, however they may be recognized, are still differentiated and that we make use of other creatures within our human nature.”[45] Left unexplained here is just what element of “human nature” (itself a problematic concept) justifies the practice of institutionalized barbarism. An article by Marxists Theresa Ebert and Mas’ud Zavarzadeh elevates blind prejudice to higher levels, arguing that human consumption of meat (“real food”) is essential to the “proletarian diet” since it furnishes healthy, high-protein, strength-giving nutrition to workers who depend on it for every ounce of physical energy. As they put it in boosting the fraudulent Atkins diet, “Meat is the food of the working people; a food of necessity for the class that relies on the raw energy of its body for sustenance.” In contrast to the sophisticated “bourgeois diet” containing a large proportion of grains, vegetables, and fruits, animal foods give workers exactly what they need while these upper-class foods are more appropriate for people with abundant leisure time to savor the “Zen moment”. The authors conclude that such dietary opposites reflect a social order now in the process of splitting up into two great classes.[46] Leaving aside their total contempt for animal welfare and seeming ignorance of the way in which agribusiness, meatpacking, and fast-food corporations make obscene profits off both human and animal misery, Ebert and Zavarzadeh faithfully repeat every myth passed on by the meat interests—that animal foods are the most nutritious, are needed for physical strength, are the best thing for mundane lifestyles, are easier and less time-consuming to prepare. In fact these foods are just the opposite of what the authors pretend—their harmful effects well-documented by thousands of hardly-secret studies conducted in the United States alone, as explored in such texts as Robbins’The Food Revolution. Reflecting on such an ill-informed diatribe, one is tempted to conclude that meat addiction is a much deeper problem for the progressive left than for mainstream or even working-class culture. As the ecological crisis veers out of control, the limits of Marxism become more obvious by the day—and these limits are all the more glaring when it comes to animal rights. Yet it conceptual apparatus still offers crucial insights into the workings of economic power, corporate globalization, and class domination, vital to deciphering the nature of material forces in a transformed world.

Ecological politics, still relatively embryonic in its modern incarnation, grows out of an uneven legacy of theories and movements the ideal of which has been to overcome the destructive consequences of industrialism, to restore balance between society and nature. Its radical, at times utopian vision has followed a trajectory largely independent of Marxism, grounded in themes of local community, environmental renewal, mutual aid, limits to growth, and generalized opposition to hierarchy. What might be called “ecocommunalism” or “ecosocialism” passes through the seminal ideas of Jean-Jacques Rousseau, utopian socialism, anarchism, Peter Kropotkin, and the later contributions of modern anarchists and “left-Greens” like Bookchin and Rudolf Bahro. This rich tradition embraces a distinctly anti-authoritarian outlook—meaning hostility to the entire fabric of domination—and a fierce dedication to what might be called an ecological renaissance. Here we have something along the lines of a radical, or “Green” democracy, defined through ongoing popular struggles for local self-management.

Bookchin’s social ecology, an extension of classical anarchist thought and developed across prolific writings going back to the early 1960s, represents probably the most sophisticated ecological radicalism today. His theory is shaped by a “dialectical naturalism” in which efforts to transform history and nature, society and environment, unfold simultaneously, leading to organic community—a process defined by local struggles against multiple forms of domination: class, bureaucratic, racial, gender, cultural, and ecological. An ecological society would mean full realization of “free nature” through human self-activity, fully dependent on revival of natural relations and the locus of an entirely new consciousness. In Bookchin’s words: “Such a change would mean a far-reaching transformation of our prevailing mentality of domination into one of complementarily, in which we would see our role in the natural world as creative, supportive, and deeply appreciative of the needs of nonhuman life.”[47] Here the human and nonhuman worlds would be intimately connected, reunited after long centuries of harsh opposition and conflict. Bookchin inherits the political radicalism of Marx in his embellishment of dialectics and popular struggles to overthrow capitalism, but he goes beyond it in two important ways: a view toward overturning all modes of domination and a commitment to ecological reconstruction that is at best only implicit in Marxism.

But when it comes to animal rights Bookchin remains just as implacably attached to Enlightenment values and speciesism as Marxism. Indeed, animal interests are roundly dismissed as “misanthropic”, a form of “primitive” ecocentrism he sees, incorrectly, as a logical manifestation of Deep Ecology. For Bookchin, DE and animal rights share a mystical anti-humanism that inevitably undercuts radical politics. Humanity possesses a singular capacity to reappropriate “first nature” and create an elevated “second nature” grounded in reason, planning, and creativity, qualities that set humans apart from other species confined to the biological realm—a view that places Bookchin squarely within the mainstream of Western philosophy.[48] Other species remain tied to “genetic imperatives” and immediate needs of survival, so that “freedom . . . is not attainable by animals.”[49] As we have seen, “special” attributes of human beings might be compatible with “freedom” (in human terms) but have absolutely no relevance to an abiding interest that other species might have in avoiding misery and death at the hands of their (“free”) human masters—a moral issue Bookchin never confronts. Again, what matters here is the specific relationship humans are able to establish with nature—that is, whether “dominion” becomes “conquest” in the form of institutionalized barbarism, or something altogether different. In the final analysis, humans possess nothing special that can ethically justify the terror of slaughterhouses, lab testing, and hunting, although they obviously have the power to carry out such practices. In Bookchin’s social ecology, we end up with an emancipatory theory of radical (human-centered) transformation that supports an arrogant speciesism where animals have no protection against whatever horrors people decide to visit upon them. As with neo-Marxism, social ecology has been impervious to the radical influence of animal-rights theory and practice since the early 1980s.

Reacting against Marxism and social ecology, Deep Ecology—its influence on Green currents strongly felt over the past two decades—looks to systemic change in human-nature relations, marked by an ecocentric break with modernity and industrialism. DE shares with social ecology a rejection of all forms of domination but, given the depth of the ecological crisis, identifies natural relations as the privileged site of human efforts to transform the world. It dismisses liberal environmentalism and its narrow project of limited reforms in favor of a deeper “paradigm change” in consciousness, lifestyles, and values that would define the new community. DE rejects the Enlightenment legacy tout court, urging limits to economic growth, “bioregional” living arrangements, population reduction, self-sustaining agriculture, and unyielding reverence for natural habitats. More fundamentalist DE theories call for a return to preindustrial society, consistent with basic Green principles of equality, democracy, peace, spiritualism, and ecological renewal. As George Sessions argues, human self-activity is attainable only through organic unity with the surrounding ecosystem.[50] Many DE currents adopt the view that virtually any human intervention in nature is destructive and must be avoided. The modern crisis, according to this extreme formulation, would be surmountable only at that point when humans finally exit the scene—a view bringing charges of misanthropic and even fascistic politics. Most variants of DE, it must be said, retreat from such dogmatism.

DE theory stresses moral obligation to nature and living systems within it, a biospheric equality that conflicts sharply with the requisites of industrial society. Departing from Marxism and social ecology, DE argues for full-scale transformation of social life and natural relations consistent with the abolition of speciesism, or “anthropocentrism”. This is no contrived “second nature” but rather progressive adaptation to “first nature”, transcending the age-old dualism between society and nature, humans and other species. Here the DE agenda seems compatible with animal rights given its reverence for nature and attraction to “wild nature” unspoiled by human contamination.[51] Yet the theory both exceeds and falls short of animal-rights objectives as spelled out in this essay. First, its moral stance covers the entire natural world, beyond individual sentient beings to include natural habitats as such (trees, water, insects, even rock formations as well as animal species) within an interconnected ecological system. It transcends and even trivializes “rights” to embellish all life-forms, so that animal interests fall short of what needs to be considered as part of a “deep” ecological revolution. Beyond the formal (one might also say legalistic) goal of “rights”, radical change insists upon a qualitative shift in the economy, social structures, lifestyles, and popular consciousness—all indispensable for planetary survival.

At the same time, DE ecocentrism runs up against its own limits and contradictions. If animal-rights discourse lacks a holistic, global outlook, DE offers no theoretical construct that would prohibit institutionalized barbarism as the system is currently maintained. Within DE thinking it has been easy for partisans to hedge on their rejection of anthropocentrism which, in any case, mistakenly poses the question of human domination itself as opposed to looking at how precisely that domination unfolds. The result is that Deep Ecologists lean toward an open, malleable attitude regarding how individual members of other species are expected to be treated in actuality. As Arne Naess writes, reflecting the tone of many DE passages: “My intuition is that the right to live is one and the same for all individuals, whatever the species, but the vital interests of our nearest [i.e., humans], nevertheless, have priority.”[52] He goes on to defend the use of animals as “resources” for human appropriation,[53] and one finds scattered references throughout DE literature to the acceptable use of animals as food sources. At another point Naess writes that humans should be allowed to intervene in nature “to satisfy vital needs”, clearly a departure from the ethic of biocentric equality.[54] Lacking a theory of rights or its equivalent, biospheric egalitarianism shades into a vague general orientation, leaving moral and political space for humans to continue their meat addictions and related activities. Ecological radicalism would not be so “deep” as to interfere with the brutal treatment of animals if that treatment can viewed as contributing toward “satisfying vital needs”. Conceivably “wild nature” would remain untrammeled, but in other locales sentient creatures would be eligible for merciless abuse from their human betters.

Another difficulty with DE is that its exit from modernity—indeed its very idea of organic bioregionalism—turns out to be rather abstract, a utopian fantasy. Modernity is so thoroughly a part of the existing world, so embedded in social institutions and practices for so many generations, that ambitious moves to “escape” its global reach would lead to immediate calamity—even conceding the possibility of such an escape. The idea of abolishing all or even most human intervention into the natural world, which no DE theorists has in fact ever concretized, winds up as just another hopeless romantic myth. Biocentric equality, itself a fanciful humanconstruct, is so far beyond any realizable goal that down-to-earth political action is rendered moot. It is hardly surprising that in the sphere of animal rights DE lacks specificity: “natural” entities from elephants to shrubs, insects, and rocks appear to enjoy the same putative moral standing, however nebulous and subject to myriad qualifications. The grandiose notion of extending moral status across the entire ecological landscape seems on the surface laudatory enough but, as Tim Luke observes, such sacralization of nature fails to rise above a vague sense of “moral regeneration” devoid of political meaning.[55] Despite its deep, radical formulations, therefore, DE in itself offers little guide to an animal-rights strategy much less to a political way out of the modern crisis.

Liberating Theory

We have yet to arrive at a theory of animal rights sufficient to engage all dimensions of the challenge. Both Marxism and social ecology, though vital departures for analysis and change, are much too attached to Enlightenment rationality, with its fetishism of technology and deeply-ingrained speciesism, to inspire any revolution in natural relations. Their view of animal rights is essentially one of contempt—where the issue is not ignored altogether. DE, on the other hand, breaks with Enlightenment ideology and affirms the moral standing of living habitats and the integrity of nonhuman species, but retreats so far into romanticism that it cannot by itself furnish any strategic way forward. The theory contains vague references to moral renewal and organic community that have no relevance to actual political outcomes, including animal liberation. Further, as we have seen, its stated position on animal rights is ambiguous at best. As for the animal-rights movement itself, both in theory and in practice it has veered toward insularity, cut off from larger social and ecological concerns even as it generates militant and often highly-effective popular struggles. The discourse has regularly been framed as a set of normative ideals to be achieved within the liberal-capitalist order, in the tradition of earlier “rights” movements. While this is eminently understandable, the problem is that no far-reaching animal liberation (or ecological) project can be sustained without challenging domestic and international corporate power, though partial reforms benefiting animal welfare (for example, no-kill zones, hunting bans) do obviously matter and ought to be defended. As David Nibert argues, social changes leading to the liberation of both humans and animals are mutually reinforcing, fueled by a common material exploitation that goes back thousands of years.[56] My argument here is that a new theoretical synthesis is urgently needed, incorporating dynamic elements of Marxism, radical ecology, and animal rights, if the modern crisis is to be fought with any hope of success. Corporate capitalism has grown ever-more authoritarian, exploitative, violent, and unsustainable over time, nowhere more so than in the United States, thus forcing political strategy along a more radical path. If the crisis is a product of multiple and overlapping factors, then countering it means proceeding along diverse fronts: class and power structures, the globalized economy, culture, ecology, and natural relations. Even the most transformative change, however, can occur only within the parameters of an already existing urban, modernized order, part of a lengthy historical process, as opposed to any sudden “exit” from the present, or immersion in “wild nature”.

An expanded moral sensibility requires the normative obligation to other life-forms, species, and individual sentient beings—a sensibility basic not only to animal rights but to historical ideals of social justice, democracy, peace, and sustainability. Such ideals demand no mythical biocentric community for their actualization, but they do assume prohibitions against exploitation, torture, and killing in any form, which clearly applies to institutionalized barbarism of the sort perpetrated against billions of sentient creatures today. As Herbert Marcuse, never known for his embrace of animal rights, observed in the 1960s, human beings in their great wisdom have managed to create a general “Hell on earth”, and a significant “part of this Hell is the ill-treatment of animals—the work of a human society whose rationality is still the irrational.”[57] Today Marcuse would probably agree that the struggle to overcome the dualism of society and nature, humans and other species—barely theorized so far—ought to inform any future radical politics worthy of the name.

Whatever its lacunae in conceptualizing natural relations, Marxism remains indispensable to this project, its class analysis and anti-capitalist theory vital to forging anti-system movements against transnational corporate power. The most imposing problems of the current period, including worker exploitation, global poverty, militarism, and ecological decline, cannot be grasped much less reversed in the absence of class-based movements that break with the hardened rules of corporate globalization—a dialectic best theorized within the Marxist tradition. A deep flaw in Marxism is filled by social ecology, given its more systemic view of ecology and sharpened attention to the multiple forms of domination. Attuned to the complex ensemble of relations, social ecology resists the productivism and class reductionism that works against a full ecological Marxism. On the other hand, Deep Ecology (including ecofeminism) embraces a more distinctly subversive outlook toward natural relations, conferring moral status on all of nonhuman nature. Neither Marxism nor social ecology rival DE in the sense of gravity it attaches to habitat destruction and the global ecological crisis, in its potent critique of rampant industrial growth and obsessive pursuit of material abundance. Criticized (for the most part inaccurately) for its misanthropic ideas, DE calls for alternative modes of agriculture, production, and consumption in harmony with sustainable development—a viewpoint scarcely articulated within the Marxist tradition. Such a qualitative shift in social and ecological arrangements is necessary because, as the Pimentels observe, “Humanity is approaching a crisis point with respect to the interlocking issues of population, natural resources, and sustainability.”[58]

The final and perhaps most contentious element of the synthesis, animal rights, calls attention to an institutionalized barbarism that has been routinely ignored but which does so much to sustain corporate wealth and power, thereby helping further intensify the modern crisis. For the short term, like other protocols and standards, the rights of animal ought to find universal codification in the U.N. Charter, the U.S. Bill of Rights, and every other national constitution. Viewed over the long term: insofar as animal interests pose far-reaching challenges to the status quo regarding agricultural practices, the industrial system, diet and health, natural relations, and the ecological crisis, any movement that addresses the general interests of animals has undeniable anti-system potential. Nascent struggles to overturn institutionalized barbarism represent a blow, however limited, against escalating human assaults on nonhuman nature, perhaps opening a new phase in the development of a truly liberatory politics. Taken to new historical levels, animal rights, in tandem with the great moral questions it raises, clashes with those megacorporate interests -agribusiness, fast food, biomedical, media and Big Pharma among others—that will stop at nothing in their efforts to amass greater wealth, power, and profits.


[1] Peter Singer, Animal Liberation (New York: Avon Books, 1975), p. xii.

[2] Tom Regan, The Case for Animal Rights (Berkeley: University of California Press, 2004), p. xiii.

[3] For a recent comprehensive anthology on questions of animal welfare, see Peter Singer, ed.,In Defense of Animals (Oxford: Blackwell, 2005).

[4] Jeremy Rifkin, Beyond Beef (New York: Penguin, 1992), p. 235.

[5] Regan, The Case for Animal Rights, p. 332.

[6] John Robbins, The Food Revolution (Berkeley: Conari Press, 2001), p. 220.

[7] Gary Francione, Introduction to Animal Rights (Philadelphia: Temple University Press, 2001), p. xxiv.

[8] Rifkin, Beyond Beef, p. 283.

[9] Jeffrey Moussaieff Masson, When Elephants Weep (New York: Delacorte Press, 1995), p. 236.

[10] Jane Goodall, Through a Window (Boston: Houghton Mifflin, 2000), p. 250.

[11] Singer, Animal Liberation, p. 235.

[12] Ken Midkiff, The Meat You Eat (New York: St. Martin’s, 2004), p. 39.

[13] Upton Sinclair, The Jungle (Tucson: Sharp Press, 2003).

[14] Robbins, The Food Revolution, p. 211.

[15] Ibid., p. 221. See also Midkiff, p. 13.

[16] Masson, When Elephants Weep, p. 29.

[17] For a powerful statement on stewardship values, situated within a philosophical discourse, see Holmes Rolston III, “Challenges in Environmental Ethics”, in Michael E. Zimmerman, et. al., eds., Environmental Philosophy (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1993), pp. 135-57.

[18] Regan’s views are best summarized in his The Case for Animal Rights (2004 edition), ch. 9. This approach, in my opinion, is superior to either the Utilitarian framework adopted by Singer (inAnimal Liberation and elsewhere) or the “capabilities approach” employed by Martha Nussbaum in her Frontiers of Justice (Cambridge, MA.: Harvard University Press, 2006). Both views allow for entirely too many qualifications and exceptions to any rule against animal cruelty and exploitation. The weaknesses of Utilitarianism are well known: virtually anything can be justified if it can be said to maximize pleasure for the majority. In the case of Nussbaum, she argues forcefully for a ban on all forms of cruelty to animals but then makes room for exceptions when “there is plausible reason for the killing”. (p. 393) Elsewhere she writes that the use of animals for food and for biomedical research provide thorny, but still unresolved, moral questions. (pp. 403-03). Regan’s case for a strict abolitionism, of course, permits of no such moral ambiguity.

[19] Ted Benton, Natural Relations: Ecology, Animal Rights, and Social Justice (London: Verso, 1998), p. 152.

[20] “Is Meat Sustainable?”, Worldwatch (July-August, 2004), p. 12.

[21] The widely-acclaimed Albert Gore documentary, An Inconvenient Truth, provides a brilliant investigation into the problem of global warming, but contains not a single word about the impact of agriculture, meat, and dietary habits on this aspect of the ecological crisis.

[22] Lester R. Brown, Plan B 2.0 (New York: Norton, 2006), p. 164.

[23] Ibid., p. 3.

[24] David Pimentel and Marcia Pimentel, “World Population, Food, Natural Resources, and Survival”, in Ervin Laszlo and Peter Seidel, eds., Global Survival (New York: SelectBooks, 2006), pp. 31-33.

[25] Ibid., p. 46.

[26] Ibid., p. 45.

[27] See George Ritzer, The McDonaldization of Society (Thousand Oaks: Pine Forge Press, 2000), ch. 1.

[28] Los Angeles Times, May 12, 2006.

[29] Rifkin, Beyond Beef, chs. 11-16.

[30] Ibid., p. 257.

[31] Midkiff, The Meat You Eat, p. 27.

[32] Eric Schlosser, Fast Food Nation (Boston: Houghton Mifflin, 2001), pp. 149-50; 154; 195.

[33] Robbins, The Food Revolution, pp. 60-65.

[34] Masson, When Elephants Weep, p. 24.

[35] Carol J. Adams, The Sexual Politics of Meat (New York: Continuum, 2004), p. 43.

[36] Francione, Introduction to Animal Rights, pp. 187-88.

[37] Aside from journals and magazines, animal-rights concerns have also been excluded from progressive radio. For example, nothing has been historically aired on the influential Pacifica stations devoted to this issue, except for a brief stint by Karen Dawn at KPFK in Los Angeles during 2004. Dawn’s excellent program, however, was taken off the air after several months—the agreement was not renewed—at the insistence of the Program Manager.

[38] Benton, Natural Relatons, p. 196.

[39] William Leiss, The Domination of Nature (New York: George Braziller, 1972), p. 55.

[40] See especially Ronald Aronson, After Marxism (New York: Guilford, 1995), pp. 90-123.

[41] See, for example, “Ecology, Capitalism, and the Socialization of Nature”, an interview with MR editor John Bellamy Foster, Monthly Review (November 2004), pp. 1-12.

[42] Benton, Natural Relations, pp. 23-31.

[43] Probably the most comprehensive overview of the environmental crisis during the period was Barry Commoner’s The Closing Circle (New York: Knopf, 1971).

[44] John Sanbonmatsu, “Listen Ecological Marxist! (Yes, I Said Animals!)”, Capitalism, Nature, Socialism (June 2005), p. 107.

[45] Joel Kovel, The Enemy of Nature (London: Zed Books, 2002), p. 210.

[46] Teresa Ebert and Mas’ud Zavarzadeh, “Our American Diet Divides Us into Classes of Workers and Bosses”, Los Angeles Times (appeared in fall 2000).

[47] Murray Bookchin, “What is Social Ecology?”, in Zimmerman, et. al., Environmental Philosophy, p. 355.

[48] Bookchin, The Philosophy of Social Ecology (Montreal: Black Rose Books, 1990), pp. 115-16.

[49] Bookchin, Re-enchanting Humanity (London: Cassell, 1995), p. 236.

[50] See George Sessions, “Ecocentrism and the Anthropocentric Detour”, in Sessions, ed., Deep Ecology for the Twenty-First Century (Boston: Shambala, 1995), pp. 169-77.

[51] On “wild nature” see, for example, Jack Turner, “In Wildness is the Preservation of the World”, in Sessions, Deep Ecology, pp. 331-338.

[52] Arne Naess, “Equality, Sameness, and Rights”, in Sessions, Deep Ecology, p. 222.

[53] See Naess, “Deep Ecology and Lifestyle”, in Sessions, Deep Ecology, p. 260.

[54] Naess, “The Deep Ecological Movement”, in Sessions, Deep Ecology, p. 68.

[55] Timothy W. Luke, Ecocritique (Minneapolis: University of Minnesota Press, 1997), p. 23.

[56] David Nibert, Animal Rights Human Rights (Lanham, MD.: Rowman and Littlefield, 2002), p. 237.

[57] Herbert Marcuse, One-Dimensional Man (Boston: Beacon Press, 1964), p. 237.

[58] Pimentels, in Global Survival, p. 46.

February 1, 2011 Posted by | anti-endustriyalizm, anti-kapitalizm, sistem karsitligi, türcülük, doğa / hayvan özgürlüğü | 1 Comment


%d bloggers like this: